Khi Việt Nam thúc đẩy chuyển đổi số, tăng trưởng xanh và phát triển công nghiệp bền vững, cách doanh nghiệp nhìn nhận về an toàn lao động cũng đang thay đổi. Trong môi trường có yêu cầu vận hành nghiêm ngặt như ngành hóa dầu, chỉ một sai sót nhỏ cũng có thể dẫn tới hậu quả lớn.
Chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương về an toàn trong lao động, ông Siripan Artnonla, Giám đốc Sản xuất - Khu vực Hạ nguồn kiêm Chủ tịch Ủy ban An toàn tại Công ty TNHH Hóa dầu Long Sơn (LSP) nói: “Trong an toàn, chúng ta không có cơ hội làm lại lần hai”.
Cũng theo ông Siripan Artnonla, với LSP, an toàn không chỉ là tuân thủ quy trình hay ngăn ngừa sự cố, mà còn là cách một tổ hợp công nghiệp vận hành an toàn hơn, thông minh hơn và có trách nhiệm hơn với con người, môi trường và cộng đồng xung quanh.
Toàn cảnh Tổ hợp Hóa dầu Long Sơn (xã Long Sơn, TP. Hồ Chí Minh). Ảnh: LSP
Công nghệ giúp nhìn sớm hơn, con người giúp an toàn bền vững hơn
Với những người làm việc trực tiếp trong nhà máy, rủi ro không phải là điều xa lạ. Anh Nguyễn Hoàng Thành, Kỹ sư trưởng - Phân xưởng hạt nhựa PP (LSP) cho biết, trong một tổ hợp hóa dầu, rủi ro có thể đến từ thiết bị áp suất và nhiệt độ cao, công việc trên cao, không gian hạn chế hay tiếp xúc với hóa chất. Tuy nhiên, điều quan trọng là các nguy cơ này đã được nhận diện từ trước và có hệ thống kiểm soát đi kèm.
“Tôi và các đồng nghiệp đều an tâm vì những rủi ro này đã được công ty nhận diện và kiểm soát chặt chẽ thông qua các hệ thống số hóa như Giấy phép làm việc điện tử (e-PTW) hay Quản lý thay đổi điện tử (e-MOC)”, anh Thành chia sẻ.
Theo LSP, đơn vị quản lý an toàn lao động thông qua Hệ thống Quản lý An toàn Quy trình (PSM - Process Safety Management), coi đây là khung quản trị chung cho mọi hoạt động vận hành nhằm nhận diện rủi ro, kiểm soát lỗ hổng và liên tục cải tiến để giảm nguy cơ phát sinh sự cố.
Vận hành hoàn toàn bằng hệ thống máy tính, LSP đảm bảo giám sát theo thời gian thực và ra quyết định dựa trên dữ liệu - đặt nền móng vững chắc đảm bảo hệ thống vận hành an toàn và đạt hiệu suất tối ưu. Ảnh: LSP
Khi nền tảng an toàn được xây dựng từ đầu, công nghệ trở thành lớp hỗ trợ giúp hoạt động vận hành được giám sát hiệu quả hơn. Hiện nay, nhiều quy trình quản lý an toàn tại LSP đã được số hóa, từ giấy phép làm việc điện tử, quản lý thay đổi, nhật ký vận hành đến các hệ thống cảm biến và giám sát khí thải theo thời gian thực. Những công nghệ này giúp LSP phát hiện sớm rủi ro và hỗ trợ ra quyết định nhanh, chính xác hơn dựa trên dữ liệu.
Dù vậy, công nghệ vẫn chỉ là công cụ và chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi con người là trung tâm của văn hóa an toàn. Tại LSP, điều này được thể hiện qua văn hóa Lifesaver, nơi người lao động chủ động quan sát, lên tiếng và hỗ trợ đồng nghiệp khi phát hiện nguy cơ. Doanh nghiệp cũng triển khai hệ thống báo cáo số Unsafe Killer (USK), cho phép người lao động báo cáo mối nguy ngay khi nhận diện.
Theo anh Nguyễn Đức Hải Đăng, Trưởng bộ phận sản xuất - Phân xưởng hạt nhựa LLDPE (LSP), sự nghiêm ngặt ban đầu có thể tạo áp lực, nhưng dần hình thành tư duy coi an toàn cá nhân, an toàn hệ thống và an toàn với cộng đồng là những nguyên tắc không thể thỏa hiệp.
“Ban đầu tôi cảm thấy hơi áp lực với những quy định an toàn nghiêm ngặt, nhưng dần dần tôi nhận ra chính sự nghiêm ngặt đó đã giúp hình thành tư duy an toàn cho mỗi người lao động, coi an toàn cá nhân, an toàn hệ thống và an toàn với cộng đồng là những nguyên tắc không thể thỏa hiệp”, anh Đăng nói.
Lãnh đạo LSP kiểm tra an toàn trong khu vực sản xuất. Ảnh: LSP
Ông Siripan Artnonla, Chủ tịch Ủy ban An toàn tại LSP cho rằng, trong các ngành công nghiệp rủi ro cao, an toàn không chỉ là phòng ngừa mà còn là khả năng sẵn sàng ứng phó. Tại LSP, Trung tâm Điều phối Ứng cứu Khẩn cấp (ECC), Trung tâm Y tế, hệ thống phòng cháy chữa cháy cùng các buổi diễn tập định kỳ giúp duy trì khả năng phản ứng nhanh trong mọi tình huống.
“Chúng tôi tổ chức diễn tập định kỳ 3-4 lần mỗi tháng để luôn sẵn sàng phản ứng hiệu quả khi có sự cố”, ông Siripan Artnonla chia sẻ.
An toàn không chỉ dừng trong hàng rào nhà máy
Theo LSP, an toàn ngày nay cũng không còn chỉ là câu chuyện bên trong hàng rào nhà máy. Một tổ hợp vận hành an toàn hơn, thông minh hơn và xanh hơn cũng đồng nghĩa với việc môi trường và cộng đồng xung quanh được bảo vệ tốt hơn. "Ngay từ khâu thiết kế, LSP đã đầu tư hơn 100 triệu USD cho các công nghệ phục vụ vận hành an toàn và thân thiện với môi trường như công nghệ đốt giảm thiểu ô nhiễm, hệ thống xử lý nước thải sinh học bảo vệ kép và Hệ thống đuốc đốt kín mặt đất (EGF)", ông Siripan Artnonla chia sẻ.
Song song đó, doanh nghiệp đang triển khai khoản đầu tư thêm 500 triệu USD để tích hợp nguyên liệu đầu vào ethane, qua đó tăng tính linh hoạt trong vận hành, giảm phát thải khí nhà kính và hướng tới mục tiêu Net Zero vào năm 2050.
Hệ thống đuốc đốt kín mặt đất (EGF - Enclosed Ground Flare) tại LSP. Ảnh: LSP
Ông Kulachet Dharachandra, Tổng Giám đốc LSP nhìn nhận, đội ngũ lao động Việt Nam đã cho thấy rõ năng lực làm chủ công nghệ khi tái khởi động thành công toàn bộ Tổ hợp từ tháng 8/2025 với 100% nhân sự Việt Nam, không xảy ra sự cố, không vi phạm môi trường và không phát sinh khiếu nại từ cộng đồng.
“Chúng tôi ghi nhận đội ngũ nhân sự Việt Nam có ý thức kỷ luật an toàn cao, khả năng học hỏi nhanh và tinh thần làm việc nhóm mạnh mẽ. Thành tựu này cho thấy họ có tay nghề tốt, sẵn sàng về năng lực số và hoàn toàn có thể làm chủ các tổ hợp công nghiệp quy mô lớn, công nghệ cao một cách hiệu quả”, Tổng Giám đốc LSP nói.
Hệ thống chữa cháy công nghệ cao - Lăng phun lưu lượng lớn “Big gun”: tầm phun lên đến 120 mét, sẵn sàng kiểm soát hiệu quả các sự cố cháy quy mô lớn tại khu vực bồn chứa. Ảnh: LSP
Để xây dựng năng lực đó, riêng năm 2025, LSP đã đầu tư hơn 58.000 giờ đào tạo thông qua hình thức đào tạo tại chỗ, hướng dẫn từ chuyên gia Thái Lan và mô phỏng vận hành (OTS) với sự hỗ trợ của các công cụ số.
Lãnh đạo LSP cho rằng, trong một ngành công nghiệp không có cơ hội sửa sai, an toàn không thể chỉ để đáp ứng quy định, mà phải được xây từ nền tảng quản trị, công nghệ và ý thức của mỗi người lao động. Sau tất cả những hệ thống, dữ liệu và khoản đầu tư, mục tiêu cuối cùng vẫn là để mỗi người lao động được an toàn trở về bên gia đình sau mỗi ngày làm việc.
An toàn lao động giờ đây không còn là “chi phí bắt buộc” mà đang trở thành một phần của năng lực cạnh tranh doanh nghiệp. Trong các ngành công nghiệp có mức độ rủi ro cao như hóa dầu, năng lượng hay sản xuất quy mô lớn, tiêu chuẩn an toàn ngày càng gắn chặt với chuyển đổi số, ESG và phát triển bền vững. Một môi trường làm việc an toàn giúp doanh nghiệp giảm thiểu sự cố, bảo vệ người lao động, đồng thời phản ánh năng lực quản trị, trách nhiệm với cộng đồng và khả năng vận hành ổn định trong dài hạn.
Thừa Ngọc