23 giờ ngày 28-11, nhà sản xuất máy bay Airbus gửi điện cảnh báo khẩn (AOT) đến các hãng hàng không trên toàn thế giới. Cùng lúc, Cơ quan An toàn hàng không châu Âu (EASA) ban hành chỉ lệnh đủ điều kiện bay khẩn cấp (EAD) số 2025-0268-E.
Chỉ lệnh yêu cầu các hãng đang khai thác tàu bay Airbus các dòng A319, A320 và A321 phải thay thế thiết bị hoặc cập nhật phần mềm điều khiển máy tính ELAC – hệ thống kiểm soát độ cao và hướng bay.
Thời hạn thực hiện là trước chuyến bay đầu tiên từ 6 giờ 59 ngày 30-11. Điều này đồng nghĩa các hãng hàng không chỉ có chưa đầy hai ngày để chuẩn bị.
Họp khẩn, yêu cầu các hãng tuần thủ chỉ lệnh
Ngay sau khi nhận cảnh báo, Cục Hàng không tổ chức họp khẩn với các hãng hàng không trong nước. Theo tổng hợp báo cáo, có 81/169 máy bay A320/A321 đang khai thác thuộc diện phải thực hiện theo chỉ lệnh của EASA và Airbus. Do đó, những ngày tới một số chuyến bay có khả năng bị ảnh hưởng.
Cục trưởng Cục Hàng không Uông Việt Dũng chủ trì cuộc họp ngay khi nhận được thông tin. Ảnh: CTV
Các hãng đã khẩn trương rà soát và chuẩn bị vật tư, phụ tùng, phần mềm cùng nhân lực kỹ thuật. Mục tiêu là hoàn thành sớm nhất các yêu cầu của nhà sản xuất và cơ quan an toàn châu Âu. Đồng thời, các hãng cũng rà soát lại kế hoạch khai thác, đặc biệt trong các ngày 30-11 và 1-12 để điều chỉnh phù hợp, thông báo kịp thời cho hành khách và hạn chế tối đa tình trạng hủy chuyến.
Nhà chức trách nhận định đây là tình huống bất khả kháng. Để bảo đảm an toàn bay và duy trì hoạt động vận tải hàng không thông suốt, sáng 29-11, Cục Hàng không phát đi công điện yêu cầu các hãng tuân thủ đầy đủ nội dung chỉ lệnh EAD của EASA.
Trên cơ sở tiến độ thực hiện, các hãng phải điều chỉnh lịch bay hợp lý và thông báo sớm tới hành khách trên tất cả kênh thông tin. Việc hỗ trợ hành khách phải được thực hiện theo nguyên tắc linh hoạt, cho phép đổi chuyến, hoàn vé hoặc bố trí chuyến bay gần nhất mà không thu phí.
Cục nhấn mạnh các hãng phải thực hiện nghiêm trách nhiệm của người vận chuyển khi chuyến bay bị chậm hoặc bị hủy. Các hãng được yêu cầu phối hợp và chia sẻ nguồn lực kỹ thuật để đảm bảo chất lượng và tiến độ triển khai chỉ lệnh EAD.
Cục Hàng không nhấn mạnh: An toàn bay là ưu tiên số một và việc thực hiện chỉ lệnh EAD phải hoàn tất trong thời gian sớm nhất.
Đối với Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) và Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn, cục đề nghị phối hợp với các hãng hàng không và Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) để bảo đảm an toàn, an ninh và trật tự tại các cảng hàng không; đồng thời hỗ trợ hành khách bị ảnh hưởng.
Các Cảng vụ hàng không được giao nhiệm vụ phối hợp điều phối khai thác, ứng trực và kiểm tra an toàn dịch vụ tại sân bay. Các đơn vị phải xử lý theo đúng thẩm quyền các vấn đề phát sinh, tránh để xảy ra sự cố ảnh hưởng đến an toàn khai thác.
Nhà chức trách hàng không cũng yêu cầu các đơn vị báo cáo kết quả triển khai ngay khi hoàn thành. Đồng thời báo cáo kịp thời những khó khăn để được chỉ đạo xử lý.
Các hãng hàng không nói gì ?
Liên quan diễn biến trên, sáng 29-11, trao đổi với PLO, hãng hàng không Bamboo Airways cho biết ngay trong đêm 28-11 và rạng sáng 29-11 đã tiến hành kiểm tra, rà soát toàn bộ đội bay.
Kết quả cho thấy tất cả máy bay A320/A321 của hãng không thuộc diện bị ảnh hưởng, vì vậy hoạt động khai thác vẫn diễn ra bình thường theo kế hoạch. Bamboo Airways khẳng định các chuyến bay của hãng không phải điều chỉnh hay hủy chuyến liên quan đến chỉ lệnh kỹ thuật này. Hãng đang tiếp tục theo dõi sát các chỉ đạo từ Cục Hàng không và cập nhật từ nhà sản xuất Airbus, nhằm bảo đảm tuyệt đối an toàn khai thác.
Hiện Vietnam Airlines đang sở hữu một số máy bay A320/A321. Ảnh: V.LONG
Đối với Vietnam Airlines, hãng cho biết đã triển khai kế hoạch cập nhật kỹ thuật tại các cơ sở bảo dưỡng ở Nội Bài, Đà Nẵng và Tân Sơn Nhất. Hãng đã chuẩn bị đầy đủ công cụ, hướng dẫn và phần mềm do Airbus cung cấp. Việc thực hiện được bắt đầu ngay trong đêm 28-11 và rạng sáng 29-11.
Thời gian cập nhật trung bình cho mỗi máy bay khoảng một giờ. Vietnam Airlines khẳng định sẽ hoàn thành toàn bộ việc cập nhật trước thời hạn quy định, đồng thời đáp ứng đầy đủ các yêu cầu an toàn của Cục Hàng không và nhà sản xuất Airbus.
VIẾT LONG