Du khách trải nghiệm tại sông Ngang, xã Thạch Quảng.
Trên cao nhìn xuống, con sông uốn lượn mềm mại giữa những triền đồi xanh mướt, tạo nên một bức tranh thiên nhiên sống động. Từ đường Hồ Chí Minh, du khách sẽ thấy điểm cuối của sông Ngang hòa mình vào sông Bưởi. Nơi đây sở hữu làn nước trong vắt đến tận đáy, mát lạnh quanh năm và được bao bọc bởi hệ sinh thái rừng tự nhiên hoang sơ. Đến đây du khách không chỉ thỏa sức hòa mình vào dòng nước nguồn tự nhiên trong vắt mà còn có cơ hội trải nghiệm chuỗi hoạt động mang đậm bản sắc văn hóa bản địa, như: chèo bè mảng truyền thống, bắt ốc, bắt cá... mang lại cảm giác thư thái. Nhận thấy tiềm năng để phát triển du lịch, nhiều hộ dân đã mạnh dạn đầu tư để cung cấp các dịch vụ cho khách du lịch, tạo việc làm, cải thiện cuộc sống.
Ông Bùi Văn Đại, thôn Thống Nhất, xã Thạch Quảng - hộ làm du lịch ở khu vực sông Ngang, cho biết: "Gia đình tôi sinh sống gần khu vực sông Ngang. Nhận thấy cảnh quan nơi đây thơ mộng, có dòng nước mát chảy quanh năm và nằm gần thác Mây nổi tiếng, năm 2021, tôi đã cải tạo mặt bằng, xây dựng các công trình để đón khách đến tham quan, trải nghiệm. Ban đầu lượng khách khá thưa thớt, nhưng những năm gần đây, sông Ngang ngày càng được nhiều người biết đến. Vào những ngày nắng nóng, đặc biệt là dịp cuối tuần, nơi đây đón hàng trăm lượt khách mỗi ngày. Đây chính là cơ hội để gia đình tăng thêm thu nhập, cải thiện cuộc sống. Để đáp ứng nhu cầu của khách du lịch ngày càng tốt hơn, ngoài việc chú trọng đến phong cách phục vụ, gia đình tôi còn chú trọng đến việc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Đây chính là cách để thu hút khách du lịch về với địa phương, thúc đẩy du lịch của xã ngày càng phát triển".
Anh Lê Văn Nhật, phường Hạc Thành- du khách đến trải nghiệm ở sông Ngang chia sẻ: "Giữa nắng hè oi ả được ngâm mình vào dòng sông Ngang mát lạnh, khiến mọi mệt mỏi trong tôi dường như tan biến. Suối có nhiều bãi đá thoai thoải, mực nước vừa phải, an toàn cho du khách, ngay cả những gia đình có trẻ nhỏ cũng có thể thoải mái nô đùa, vui chơi. Không gian thơ mộng, tiếng chim rừng líu lo, cùng bản sắc văn hóa bản địa độc đáo, chính là “thỏi nam châm” thu hút du khách đến sông Ngang tham quan và trải nghiệm".
Ngoài được tắm mát, đến với sông Ngang, du khách còn được thưởng thức các món ăn truyền thống của đồng bào dân tộc Mường, như: cá suối nướng; gà đồi hấp lá chanh; xôi ngũ sắc; thịt lợn mán muối chua, canh đắng... Khi màn đêm buông xuống, du khách được lưu trú trong những nếp nhà sàn, thưởng thức các làn điệu dân ca, điệu múa đặc trưng mang đậm bản sắc của đồng bào dân tộc Mường".
Với vẻ đẹp thơ mộng của dòng sông Ngang, cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ cùng sự thân thiện, mến khách của người dân bản địa, nơi đây đang trở thành điểm đến thu hút đông đảo du khách đến tham quan, trải nghiệm. Từ đầu năm 2026 đến nay, sông Ngang đã đón khoảng 50.000 lượt khách. Để bảo vệ cảnh quan, môi trường, xã Thạch Quảng đang tích cực vận động du khách chung tay bảo vệ môi trường và tuyệt đối không xả rác bừa bãi. Công tác bảo đảm an ninh trật tự, an toàn sông nước cũng được thắt chặt thông qua việc lắp đặt hệ thống biển cảnh báo, bố trí đội cứu hộ tại các khu vực nước sâu để hạn chế tối đa nguy cơ đuối nước.
Từ sông Ngang, du khách đến tham quan và trải nghiệm thác Mây. Đây là một trong những thác nước đẹp nhất xứ Thanh với vẻ đẹp hoang sơ, thơ mộng cùng cấu trúc tầng lớp độc đáo, được ví như “kiệt tác” của thiên nhiên. Ngoài cảnh sắc thiên nhiên tươi đẹp nơi đây còn hấp dẫn du khách bởi văn hóa Mường đặc sắc và những ngôi nhà sàn truyền thống có tuổi đời hàng trăm năm với kiến trúc độc đáo.
Ông Lê Huy Dương, Chủ tịch UBND xã Thạch Quảng cho biết: "Sông Ngang là địa điểm sở hữu nhiều tiềm năng và lợi thế vượt trội để phát triển du lịch. Để hiện thực hóa mục tiêu này, trong thời gian tới, xã sẽ tập trung xây dựng quy hoạch chi tiết các khu, điểm du lịch trọng điểm trên địa bàn xã, trong đó có khu vực sông Ngang. Tăng cường công tác quảng bá, giới thiệu hình ảnh và thế mạnh của sông Ngang nhằm thu hút các nhà đầu tư chiến lược. Ưu tiên nguồn lực để hoàn thiện hệ thống hạ tầng giao thông kết nối bến xe, cơ sở lưu trú và các dịch vụ tiện ích phục vụ nhu cầu của khách du lịch.
Bài và ảnh: Xuân Cường