Ngăn gian lận công nghệ cao trong Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026

2 giờ trướcBài gốc

Các đoàn kiểm tra của Sở GD&ĐT Đà Nẵng kiểm tra công tác chuẩn bị cho Kỳ thi tốt nghiệp THPT tại một số điểm thi.

Nhận diện những nguy cơ mới từ AI và thiết bị công nghệ cao

Chỉ ít ngày trước khi Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 diễn ra, nhiều địa phương liên tiếp phát đi cảnh báo về nguy cơ gian lận bằng công nghệ cao. Tại các hội nghị tập huấn phục vụ kỳ thi năm nay, nội dung liên quan đến gian lận công nghệ cao được dành nhiều thời lượng hơn so với trước.

Trong buổi làm việc với UBND TP Đà Nẵng về kiểm tra công tác chuẩn bị cho Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026, Đại tá Trần Hồng Quang, Phó Cục trưởng Cục A03 (Bộ Công an), lưu ý các địa phương không được chủ quan trước những tác động của công nghệ và AI.

Theo ông, nguy cơ thí sinh sử dụng thiết bị công nghệ cao để chụp đề, truyền thông tin ra bên ngoài cần được đặc biệt lưu ý. Vì vậy, cần tăng cường tuyên truyền để học sinh nắm rõ nội quy, quy chế thi nhằm tránh những vi phạm đáng tiếc.

Đại học Đà Nẵng tập huấn nghiệp vụ công tác kiểm tra Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.

Sở GD&ĐT TPHCM vừa có thông báo gửi phụ huynh và học sinh trên địa bàn, lưu ý đề thi tốt nghiệp THPT và đáp án chưa công khai thuộc danh mục bí mật nhà nước độ “Tối mật”. Theo cơ quan này, mọi hành vi làm lộ, lọt đề thi đều có thể bị xử lý theo quy định của pháp luật.

Ngành giáo dục thành phố đồng thời nhấn mạnh việc sử dụng điện thoại, thiết bị công nghệ cao hoặc các phương tiện thu, phát thông tin để sao chụp đề thi, thực hiện hành vi gian lận trong thi cử là hành vi bị nghiêm cấm.

Những cảnh báo trên xuất phát từ thực tế các hình thức gian lận đang có xu hướng thay đổi nhanh dưới tác động của công nghệ.

Nếu như trước đây, các trường hợp vi phạm chủ yếu liên quan đến điện thoại di động hoặc tài liệu mang vào phòng thi thì hiện nay xuất hiện thêm nhiều thiết bị ngụy trang tinh vi như tai nghe siêu nhỏ, camera siêu mỏng, đồng hồ thông minh, kính tích hợp AI hoặc các thiết bị truyền nhận thông tin không dây.

Tại Hà Nội, trong Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 vừa qua, lực lượng chức năng phát hiện một thí sinh sử dụng điện thoại thông minh để chụp đề và dùng AI hỗ trợ giải bài. Hành vi này bị giám thị phát hiện chỉ sau ít phút.

Cùng với sự phát triển của AI, nguy cơ vi phạm trong thi cử không chỉ đến từ những thiết bị quen thuộc mà còn xuất hiện ở các công cụ ngày càng nhỏ gọn, khó nhận biết bằng mắt thường.

Nhiều ứng dụng AI hiện nay có khả năng nhận diện hình ảnh đề thi và đưa ra lời giải tự động chỉ trong thời gian ngắn. Điều này đặt ra yêu cầu tăng cường nhận diện các phương thức, thủ đoạn mới đối với đội ngũ cán bộ làm thi, đồng thời nâng cao nhận thức cho học sinh về hậu quả của hành vi gian lận.

Từ thực tế công tác bảo đảm an ninh các kỳ thi, lực lượng công an ghi nhận nhiều thiết bị hỗ trợ gian lận được rao bán công khai trên mạng xã hội. Thậm chí xuất hiện các hội nhóm chia sẻ cách sử dụng thiết bị hoặc hướng dẫn phương thức gian lận bằng công nghệ cao.

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2025 đã ghi nhận các trường hợp tại Lâm Đồng sử dụng điện thoại chụp ảnh đề thi gửi lên ứng dụng AI để giải bài và bị phát hiện ngay sau đó.

Theo cơ quan chức năng, thí sinh N.P.T.S đã sử dụng thiết bị ghi hình, điện thoại và tai nghe siêu nhỏ để chụp đề thi, chuyển ra ngoài nhờ người hỗ trợ giải đáp thông qua ứng dụng AI. Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Lâm Đồng đã khởi tố bị can đối với hai trường hợp liên quan về tội “Cố ý làm lộ bí mật Nhà nước”.

Thầy Nguyễn Đình Hòa, giáo viên Trường THPT Trần Phú (phường Hải Châu, TP Đà Nẵng), cho biết bên cạnh việc phổ biến quy chế thi, cán bộ coi thi còn được cập nhật thông tin về các thiết bị mới và dấu hiệu nhận biết hành vi gian lận.

“Thiết bị công nghệ, dù hiện đại đến đâu cũng chỉ là công cụ hỗ trợ, con người vẫn là chính. Nếu cán bộ coi thi chuyên tâm vào nhiệm vụ sẽ dễ dàng phát hiện những thí sinh có biểu hiện gian lận. Các em ở độ tuổi mới lớn, khi gian lận trong thi cử sẽ có nhiều biểu hiện bất thường từ cử chỉ, thái độ... Khi thi tôi chú ý nhất vào ánh mắt và thái độ của học sinh. Công nghệ có thể hỗ trợ cho hành vi vi phạm nhưng yếu tố con người vẫn giữ vai trò quyết định trong việc phát hiện và ngăn chặn từ sớm”, thầy Hòa chia sẻ.

Tăng cường nhiều lớp bảo vệ tại các điểm thi

Trước những nguy cơ từ công nghệ cao, các địa phương đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo đảm an toàn cho Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.

Tại TPHCM, Giám đốc Sở GD&ĐT Nguyễn Văn Hiếu yêu cầu công tác coi thi phải được thực hiện đúng quy chế ở các khâu. Theo ông, cán bộ coi thi cần đặc biệt lưu ý việc kiểm tra tư trang của thí sinh trước giờ phát đề để bảo đảm không mang điện thoại hoặc vật dụng bị cấm vào phòng thi. Nhiều trường học trên địa bàn đã hướng dẫn học sinh chỉ mang theo giấy tờ cần thiết, bút viết và các vật dụng được phép sử dụng trong phòng thi.

Trong khi đó, tại Nghệ An, Ban Chỉ đạo kỳ thi yêu cầu rà soát, kiểm tra các thiết bị có khả năng kết nối hoặc phát sóng như camera, tivi, thiết bị internet tại điểm thi. Các phòng chức năng không sử dụng trong thời gian diễn ra kỳ thi cũng được niêm phong theo quy định.

Đối với những điểm thi nằm gần khu dân cư, các lực lượng chức năng tăng cường công tác bảo đảm an ninh từ vòng ngoài nhằm hạn chế nguy cơ phát sinh liên quan đến công nghệ cao.

Đoàn công tác kiểm tra cơ sở vật chất phòng thi tại Trường THPT Nguyễn Sỹ Sách. Ảnh: Hồ Lài

Ở Đà Nẵng, công tác bảo vệ kỳ thi được triển khai trên phạm vi rộng khi thành phố có 99 điểm thi phân bố tại 56 xã, phường, trong đó nhiều điểm thi ở khu vực miền núi cách xa nơi in sao đề thi.

Theo Đại tá Nguyễn Đại Đồng, Phó Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, lực lượng công an đã xây dựng các phương án cụ thể để bảo vệ quá trình vận chuyển đề thi, bài thi cũng như bảo đảm an ninh tại các điểm thi. Tại hội nghị quán triệt nhiệm vụ bảo đảm an ninh kỳ thi, các đơn vị được yêu cầu chủ động nắm tình hình từ sớm, tăng cường phòng ngừa và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật có thể ảnh hưởng đến kỳ thi.

Tại Đắk Lắk, lực lượng công an bổ sung nhiều giải pháp kỹ thuật vào phương án bảo vệ kỳ thi. Các thiết bị chuyên dụng được sử dụng để rà soát nguồn phát sóng bất thường, phát hiện tín hiệu nghi vấn tại khu vực điểm thi. Ngoài phạm vi phòng thi, công tác kiểm tra còn được mở rộng đến khu vực gửi đồ, hành lang, nhà vệ sinh và các vị trí phụ trợ khác nhằm kịp thời phát hiện trường hợp vi phạm.

Song song với giải pháp kỹ thuật, công tác tuyên truyền tiếp tục được các địa phương đẩy mạnh trước kỳ thi.

Tại buổi làm việc với UBND TP Đà Nẵng, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn lưu ý sở GD&ĐT cần chỉ đạo các trường học tăng cường phổ biến cho học sinh và giáo viên về trách nhiệm pháp lý cũng như hậu quả của hành vi gian lận thi cử.

Trước mỗi buổi thi, cán bộ làm công tác thi cần nhắc lại quy chế thi trong đó nhấn mạnh yếu tố bảo mật đề thi. Theo Bộ trưởng, nâng cao nhận thức có ý nghĩa quan trọng không kém các biện pháp kỹ thuật trong bảo vệ sự nghiêm túc của kỳ thi.

Năm 2026, kỳ thi tốt nghiệp THPT có hơn 1,2 triệu thí sinh dự thi tại gần 2.500 điểm thi trên cả nước. Hơn 120.000 cán bộ, giáo viên cùng nhiều lực lượng hỗ trợ tham gia phục vụ kỳ thi, trong đó ngành Công an huy động khoảng 15.000 cán bộ, chiến sĩ.

Trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh, việc bảo đảm an ninh, an toàn cho kỳ thi không chỉ dừng ở khâu bảo mật đề thi hay giám sát phòng thi mà còn mở rộng sang công tác nhận diện, phòng ngừa các hình thức gian lận mới.

Từ tập huấn cán bộ, tuyên truyền cho học sinh đến ứng dụng các giải pháp kỹ thuật chuyên dụng, nhiều lớp bảo vệ đang được thiết lập với mục tiêu giữ vững tính nghiêm túc, công bằng của kỳ thi.

Hà Nguyên

Nguồn GD&TĐ : https://giaoducthoidai.vn/ngan-gian-lan-cong-nghe-cao-trong-ky-thi-tot-nghiep-thpt-nam-2026-post781045.html