Suốt nhiều năm, Nguyễn Văn Thao (27 tuổi, nhân viên IT tại Hà Nội) duy trì thói quen thức đến 2-3h để làm việc và chơi game. Mỗi ngày, anh uống vài lon nước tăng lực, thường xuyên dùng đồ ăn nhanh và rất ít vận động.
Khoảng nửa năm gần đây, anh thường xuyên mệt mỏi, tăng cân, huyết áp cao nhưng nghĩ do stress công việc. Khi thấy phù mặt và tiểu nhiều bọt, anh mới đi khám thì được chẩn đoán suy thận mạn giai đoạn muộn.
“Em không nghĩ mới ngoài 20 tuổi đã phải đối mặt nguy cơ chạy thận”, nam bệnh nhân chia sẻ.
Bệnh thận đang ngày càng trẻ hóa. (Ảnh minh họa)
Còn Trần Minh Hằng (25 tuổi, nhân viên văn phòng ở Hà Nội) từng sử dụng nhiều loại trà giảm cân và thực phẩm chức năng mua trên mạng để giữ dáng. Một thời gian sau, ở cô xuất hiện tình trạng phù chân, mệt mỏi, buồn nôn nhưng chủ quan không đi khám.
Chỉ đến khi tiểu ít và cơ thể suy kiệt, Hằng mới vào Bệnh viện Bạch Mai khám; kết quả kiểm tra cho thấy chức năng thận suy giảm nghiêm trọng.
Cảnh báo bệnh thận mạn ngày càng trẻ hóa
Theo thống kê từ Hội Lọc máu Việt Nam, tỷ lệ người dưới 40 tuổi mắc bệnh thận mạn tính tăng đáng kể trong những năm gần đây. Tại Bệnh viện Bạch Mai, hình ảnh học sinh, sinh viên hay những đang ở giai đoạn sung sức của cuộc đời phải lặng lẽ ngồi bên máy lọc máu không hiếm gặp.
Suy thận là hành trình khó đảo ngược, nhưng hoàn toàn có thể làm chậm tiến triển nếu được phát hiện sớm (Ảnh: BV Bạch Mai)
Thạc sỹ, bác sỹ nội trú Vũ Thị Ánh, Trung tâm Thận - Tiết niệu và Lọc máu, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, nhiều người vẫn coi suy thận là bệnh của tuổi già hoặc chỉ gặp ở người có bệnh nền kéo dài. Tuy nhiên, thực tế cho thấy bệnh thận mạn tính đang ngày càng trẻ hóa và trở thành hồi chuông cảnh báo với nhiều người trẻ hiện nay.
ThS Ánh nhấn mạnh, bệnh thận giai đoạn đầu thường diễn biến âm thầm bởi thận có khả năng hoạt động bền bỉ ngay cả khi chức năng chỉ còn 20-30%. Chính vì vậy, nhiều người chỉ phát hiện bệnh khi đã ở giai đoạn muộn.
Những dấu hiệu cần đặc biệt lưu ý gồm: Nước tiểu có nhiều bọt lâu tan, tiểu sẫm màu hoặc tiểu máu; sưng phù mí mắt, phù chân; tăng huyết áp ở người trẻ; mệt mỏi kéo dài, xanh xao do thiếu máu.
Qua quá trình thăm khám, các bác sỹ nhận thấy nhiều thói quen thiếu lành mạnh đang trực tiếp làm gia tăng nguy cơ suy thận ở giới trẻ. Trong đó, phổ biến là tình trạng tự ý sử dụng thuốc giảm đau, thuốc kháng viêm, thuốc đông y hoặc thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc.
Bên cạnh đó, lối sống thiếu khoa học như ăn quá mặn, lạm dụng đồ uống có gas, thức khuya kéo dài, lười vận động dẫn đến thừa cân, béo phì cũng là yếu tố nguy cơ. Đặc biệt, nhiều người trẻ chủ quan với các bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, không thăm khám và điều trị kiểm soát thường xuyên, khiến nguy cơ tổn thương thận tăng lên theo thời gian.
Theo ThS Vũ Thị Ánh, suy thận là hành trình khó đảo ngược, nhưng hoàn toàn có thể làm chậm tiến triển nếu được phát hiện sớm. Chỉ một xét nghiệm nước tiểu và chỉ số creatinin máu đơn giản đôi khi có thể tạo nên ranh giới giữa một cuộc sống bình thường và tình cảnh gắn liền với bệnh viện, máy lọc máu.
Vì vậy, không nên đợi đến khi khó thở hay không tiểu được mới đi khám. Hãy chú ý đến những thay đổi nhỏ của cơ thể, bởi thận đang phát tín hiệu cảnh báo qua những dấu hiệu rất dễ bị bỏ qua.
Đăc biệt, người mắc tăng huyết áp, đái tháo đường; người cao tuổi, thừa cân, béo phì, người có tiền sử gia đình mắc bệnh thận, người xuất hiện dấu hiệu phù, nước tiểu bất thường hoặc mệt mỏi kéo dài cần kiểm tra chức năng thận định kỳ để kịp thời điều trị hiệu quả.
Việt Linh