Chiều 9/6, phát biểu tại hội nghị triển khai và xúc tiến đầu tư phát triển nhà cho thuê trên địa bàn TP.HCM, ông Nguyễn Công Vinh, Phó Chủ tịch UBND Thành phố, cho biết hội nghị được tổ chức nhằm cụ thể hóa các chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng, về phát triển nhà ở cho thuê, đặc biệt là nhà ở có giá phù hợp với khả năng chi trả của người dân.
Ông Nguyễn Công Vinh, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM.
Theo ông Nguyễn Công Vinh, với quy mô dân số khoảng 14 triệu người, TP.HCM đang đối mặt nhu cầu rất lớn về chỗ ở của chuyên gia, công nhân, sinh viên và người lao động. Một bộ phận lớn người dân đang cần những không gian sống cho thuê ổn định, giá cả hợp lý, được đầu tư đồng bộ về hạ tầng và dịch vụ.
Có khoảng 50.000 căn nhà ở xã hội cho thuê
Lãnh đạo TP.HCM nhấn mạnh, Thông báo số 64 ngày 22/5 của Văn phòng Trung ương Đảng đã đưa ra định hướng mang tính bước ngoặt, khi yêu cầu chuyển từ tư duy chỉ tập trung phát triển nhà ở để bán, sang phát triển đồng thời nhà ở sở hữu và nhà ở cho thuê.
Bám sát định hướng này, giai đoạn 2026 - 2030, TP.HCM đặt mục tiêu phát triển thêm khoảng 184.000 căn nhà ở xã hội, trong đó có khoảng 50.000 căn nhà ở xã hội cho thuê.
Khoảng cách giữa giá nhà và thu nhập của người dân đang làm thay đổi hành vi cư trú của người đô thị. (Nguồn: Hội KHKT - Xây dựng TP.HHCM)
Thành phố cũng sẽ nghiên cứu chuyển đổi công năng một phần quỹ nhà tái định cư và nhà thuộc sở hữu Nhà nước còn dư, để bổ sung nguồn cung nhà ở cho thuê, góp phần sử dụng hiệu quả tài sản công.
Dù vậy, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM cũng nhìn nhận thị trường nhà ở cho thuê hiện nay vẫn còn thiếu các cơ chế dài hạn và chính sách ưu đãi đủ mạnh, để thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư. Đây là một trong những rào cản lớn, khiến nguồn cung nhà ở cho thuê giá phù hợp chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế.
Theo Sở Xây dựng TP.HCM, Thành phố tập trung hoàn thiện Đề án phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Trong đó, ưu tiên bố trí và khai thác hiệu quả quỹ đất phát triển nhà ở xã hội cho thuê và nhà lưu trú công nhân. Đồng thời phát huy vai trò của Quỹ Phát triển nhà ở Thành phố trong tạo lập và quản lý quỹ nhà ở cho thuê.
Các cơ chế, chính sách ưu đãi vượt trội cũng sẽ thực hiện, nhằm thu hút doanh nghiệp đầu tư. Đồng thời xây dựng cơ sở dữ liệu quản lý thống nhất, bảo đảm công khai, minh bạch và sử dụng đúng đối tượng thụ hưởng.
6 nhóm giải pháp phát triển nhà cho thuê tại TP.HCM do Hội KHKT - Xây dựng TP.HCM đề xuất.
TP.HCM đang thúc đẩy việc tập trung đầu tư và tạo lập nhà ở xã hội cho thuê, bằng các hình thức như đầu tư công nhà ở xã hội, để phục vụ mục tiêu kép vừa giải quyết nhà ở phục vụ tái định cư cho các dự án trọng điểm cấp bách, vừa giải quyết nhà ở cho cán bộ công chức hưởng lương từ ngân sách, với chỉ tiêu 10.000 căn.
Đầu tư và tạo lập nhà ở xã hội cho thuê theo Nghị định 302/2025 của Chính phủ, thông qua mô hình Quỹ nhà ở quốc gia, với chỉ tiêu đề xuất 35.000 căn.
Kêu gọi đầu tư nhà lưu trú công nhân tại các quỹ đất thương mại, dịch vụ trong các khu chế xuất, khu công nghiệp – chỉ tiêu 15.000 căn.
Tại Hội nghị, có khoảng 20 doanh nghiệp đã ký kết phát triển nhà cho thuê trên địa bàn TP.HCM.
Chuyển đổi mục tiêu quỹ nhà ở thuộc tài sản công phục vụ tái định cư, dự án xây dựng nhà ở phục vụ tái định cư không còn nhu cầu bố trí, sang nhà ở xã hội để cho thuê, với chỉ tiêu 8.000 căn.
Ngoài ra, Thành phố đang có gói hỗ trợ toàn bộ lãi suất đối với dự án nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân được Công ty Đầu tư tài chính nhà nước TP.HCM (HFIC) cho vay. Mức vốn vay tối đa của 1 dự án hỗ trợ lãi suất là 200 tỷ đồng; thời hạn hỗ trợ lãi suất không qua 7 năm.
Điều chỉnh chính sách hút doanh nghiệp
Để thu hút các nhà đầu tư tham gia đầu tư xây dựng nhà ở cho thuê, TP.HCM sẽ bổ sung loại hình nhà ở cho thuê vào danh mục dự án được hỗ trợ, đồng thời điều chỉnh chính sách.
Bao gồm nâng mức vốn vay tối đa của 1 dự án được ngân sách hỗ trợ lãi suất từ tối đa 200 tỷ đồng/dự án lên 300 tỷ đồng/dự án.
TP.HCM đang thúc đẩy đầu tư và tạo lập nhà ở xã hội cho thuê, để phục vụ mục tiêu kép vừa giải quyết tái định cư cho các dự án trọng điểm cấp bách, vừa giải quyết nhà ở cho cán bộ công chức.
Hỗ trợ 100% xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật thuộc phạm vi dự án, tối đa 10 tỷ đồng/dự án.
Hỗ trợ giảm giá thuê nhà đối với người thuê nhà ở xã hội đăng ký thuê loại hình nhà ở cho thuê do doanh nghiệp đầu tư.
TP.HCM cũng thống nhất đưa dự án nhà ở xã hội, dự án nhà ở cho thuê vào loại dự án cấp bách. Nhà đầu tư không phải thực hiện thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư, mà chỉ thực hiện thủ tục công nhận chủ đầu tư. Cùng các chính sách miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp... đối với các dự án đầu tư xây dựng nhà ở cho thuê trong quá trình thuê.
Sau khi hết thời hạn cho thuê (25 - 30 năm), chủ đầu tư được phép bán nhà ở cho thuê và thực hiện nghĩa vụ tài chính về tiền sử dụng đất theo quy định.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết phát triển nhà ở cho thuê đang được Chính phủ và Thủ tướng xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, nhằm giải quyết nhu cầu nhà ở của người dân, công nhân và người lao động tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, khu kinh tế và các vùng động lực tăng trưởng.
Nhà nước sẽ đóng vai trò dẫn dắt, tạo lập thị trường và huy động các nguồn lực xã hội cùng tham gia phát triển phân khúc nhà ở này.
Bộ Xây dựng đang phối hợp với các bộ, ngành và địa phương nghiên cứu sửa đổi Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản, theo hướng tạo điều kiện thuận lợi hơn cho phát triển nhà ở cho thuê. Bộ sẽ tiếp thu các ý kiến từ thực tiễn, để hoàn thiện chính sách, bảo đảm khung pháp lý đồng bộ và khả thi.
Đối với TP.HCM, Thứ trưởng đề nghị mạnh dạn đề xuất các cơ chế đặc thù, đột phá về phát triển nhà ở cho thuê trong nghị quyết mới về cơ chế, chính sách dành cho đô thị đặc biệt.
Đồng thời rà soát, đánh giá chính xác nhu cầu thực tế, chủ động bố trí quỹ đất tại các khu vực động lực tăng trưởng, khu công nghiệp, hành lang giao thông và các khu dân cư tập trung, để phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê.
Hà Linh