Hoàn thiện kế hoạch hành động, đưa logistics thành ngành kinh tế mũi nhọn
Ngày 9/6, tại TP. Hồ Chí Minh, đoàn công tác Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) đã có buổi làm việc với Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh về triển khai Quyết định số 2229/QĐ-TTg ngày 9/10/2025 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam thời kỳ 2025 - 2035, tầm nhìn đến 2050.
Đại biểu tham dự sự kiện.
Đoàn công tác do ông Trần Thanh Hải - Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu dẫn đầu. Tham dự buổi làm việc còn có đại diện các sở, ngành, Ban Quản lý các Khu chế xuất và công nghiệp TP. Hồ Chí Minh (Hepza), Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ logistics Việt Nam (VLA), Hiệp hội Phát triển nhân lực Logistics Việt Nam (VALOMA) và Hiệp hội Logistics và Cảng biển TP. Hồ Chí Minh (HLA).
Phát biểu tại buổi làm việc, ông Trần Thanh Hải cho biết sau khi làm việc với các bộ, ngành trung ương và các hiệp hội, Bộ Công Thương bắt đầu triển khai các chương trình làm việc tại địa phương nhằm nắm bắt thực tiễn và hỗ trợ triển khai Chiến lược hiệu quả.
Ông Trần Thanh Hải - Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương). Ảnh: Thanh Minh.
Theo ông Trần Thanh Hải, TP. Hồ Chí Minh được lựa chọn là một trong những địa phương đầu tiên bởi đây là trung tâm dịch vụ logistics lớn nhất cả nước, đặc biệt trong bối cảnh không gian phát triển được mở rộng sau điều chỉnh địa giới hành chính, tạo thêm dư địa phát triển cho ngành logistics và các dịch vụ hỗ trợ xuất nhập khẩu.
“Buổi làm việc nhằm mục đích trao đổi thông tin, nhận diện khó khăn, vướng mắc và cùng đề xuất giải pháp phù hợp. Bộ Công Thương mong muốn đồng hành cùng địa phương trong quá trình triển khai Chiến lược”, ông Trần Thanh Hải nhấn mạnh.
Ông Lê Huỳnh Minh Tú - Phó Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh. Ảnh: Thanh Minh.
Về phía địa phương, ông Lê Huỳnh Minh Tú - Phó Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh cho biết, thực hiện Quyết định số 2229/QĐ-TTg, Sở đã chủ động xây dựng dự thảo Kế hoạch hành động triển khai Chiến lược và báo cáo UBND thành phố.
Đến nay, dự thảo đã được lấy ý kiến các sở, ngành liên quan và đang được hoàn thiện để trình UBND thành phố xem xét ban hành trong thời gian tới. Sau khi được phê duyệt, Kế hoạch sẽ được triển khai đồng bộ nhằm bảo đảm thực hiện hiệu quả các mục tiêu phát triển logistics trên địa bàn.
Tại buổi làm việc, ông Bùi Bá Nghiêm - Chuyên viên cao cấp Phòng Thuận lợi hóa thương mại, Cục Xuất nhập khẩu - đã trình bày những nội dung trọng tâm của Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam thời kỳ 2025 - 2035, tầm nhìn đến 2050.
Ông Bùi Bá Nghiêm - Chuyên viên cao cấp Phòng Thuận lợi hóa thương mại, Cục Xuất nhập khẩu. Ảnh: Thanh Minh.
Theo đó, đây là lần đầu tiên Việt Nam ban hành một chiến lược tổng thể, dài hạn và đồng bộ cho ngành logistics, khẳng định logistics là ngành dịch vụ quan trọng, có giá trị gia tăng cao và đóng vai trò động lực trong phát triển kinh tế - xã hội.
Chiến lược đặt mục tiêu đến năm 2035, dịch vụ logistics đóng góp từ 5 - 7% GDP; chi phí logistics giảm xuống còn 12 - 15% GDP; chỉ số năng lực logistics (LPI) thuộc nhóm 40 quốc gia dẫn đầu thế giới; hình thành ít nhất 5 trung tâm dịch vụ logistics hiện đại và 70% lao động trong ngành được đào tạo chuyên môn.
TP. Hồ Chí Minh hướng tới trung tâm dịch vụ logistics quốc tế gắn với khu thương mại tự do
Báo cáo tại buổi làm việc, đại diện Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh cho biết thành phố hiện là địa phương dẫn đầu cả nước về phát triển dịch vụ logistics. Ngành logistics và vận tải đóng góp khoảng 19,1% GRDP của thành phố. Hệ thống cảng biển đóng vai trò cửa ngõ xuất nhập khẩu của khu vực phía Nam, trong khi sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất là một trong những trung tâm vận chuyển hàng hóa hàng không lớn nhất cả nước.
Tuy nhiên, thành phố vẫn đối mặt với nhiều thách thức như hạ tầng giao thông kết nối cảng biển, sân bay chưa đồng bộ; chi phí vận tải còn cao; tình trạng ùn tắc giao thông ảnh hưởng đến hiệu quả lưu chuyển hàng hóa. Vận tải hàng hóa vẫn phụ thuộc lớn vào đường bộ trong khi tiềm năng đường thủy nội địa và đường sắt chưa được khai thác tương xứng.
Đại diện Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh phát biểu tại buổi làm việc. Ảnh: Thanh Minh.
Trên cơ sở đó, TP. Hồ Chí Minh xác định mục tiêu phát triển logistics trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, đóng góp lớn vào tăng trưởng kinh tế; đồng thời xây dựng thành phố trở thành trung tâm dịch vụ logistics quốc tế, trung tâm đào tạo nguồn nhân lực logistics chất lượng cao và địa phương tiên phong về chuyển đổi số, chuyển đổi xanh trong lĩnh vực logistics.
Giai đoạn 2025 - 2035, thành phố đặt mục tiêu giá trị gia tăng ngành logistics đạt 8 - 10% GRDP; tốc độ tăng trưởng bình quân từ 13 - 16%/năm; chi phí logistics giảm còn 11 - 14%; 80 - 100% doanh nghiệp ứng dụng chuyển đổi số và chuyển đổi xanh; 80% lao động được đào tạo chuyên môn.
Để triển khai hiệu quả chiến lược, Sở Công Thương kiến nghị thành lập Tổ công tác logistics giữa Bộ Công Thương và các địa phương được giao nhiệm vụ phát triển trung tâm dịch vụ logistics quốc tế; xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về logistics; triển khai các chương trình chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và hỗ trợ phát triển doanh nghiệp logistics tiên phong.
Liên quan đến định hướng phát triển không gian logistics mới, đại diện Hepza cho biết TP. Hồ Chí Minh đang xây dựng Đề án thành lập Khu thương mại tự do và dự kiến trình UBND Thành phố trong tháng 6/2026.
Theo Hepza, khu thương mại tự do dự kiến được phát triển tại khu vực Cái Mép Hạ với quy mô hơn 4.100 ha, bao gồm các khu chức năng cảng biển, logistics, công nghiệp, đô thị và dịch vụ. Trong đó, diện tích dành cho logistics, kho bãi và dịch vụ hậu cần chiếm hơn 2.000 ha.
Khu vực này được định hướng kết nối trực tiếp các hoạt động sản xuất, lắp ráp, lưu kho và trung chuyển hàng hóa với hệ thống cảng biển, góp phần giảm áp lực giao thông nội đô, nâng cao năng lực logistics và gia tăng sức cạnh tranh cho vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
Đại diện các sở đóng góp ý kiến tại buổi làm việc. Ảnh: Thanh Minh.
Đại diện Sở Xây dựng TP. Hồ Chí Minh cũng cho biết Thành phố đang đẩy nhanh đầu tư các dự án hạ tầng trọng điểm như Vành đai 3, Vành đai 4, cầu Cần Giờ và các tuyến cao tốc kết nối vùng nhằm tăng cường liên kết giữa khu công nghiệp, cảng biển, sân bay và trung tâm logistics.
Bên cạnh đó, Thành phố đang thúc đẩy phát triển hệ thống đường sắt đô thị và phối hợp triển khai dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ. Khi hoàn thành, dự án được kỳ vọng sẽ nâng cao vị thế của TP. Hồ Chí Minh trong chuỗi cung ứng toàn cầu và thu hút nguồn hàng trung chuyển quốc tế.
Tập trung giảm chi phí logistics và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
Tại buổi làm việc, các hiệp hội và doanh nghiệp logistics đã đóng góp nhiều ý kiến nhằm hoàn thiện cơ chế, chính sách và nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành.
Bà Võ Phương Lan - Phó Chủ tịch VLA. Ảnh: Thanh Minh.
Bà Võ Phương Lan - Phó Chủ tịch VLA, đồng thời là Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký HLA - cho rằng mục tiêu giảm chi phí logistics xuống còn 12 - 15% theo Chiến lược quốc gia và 11 - 14% tại TP. Hồ Chí Minh là thách thức lớn.
Theo bà Võ Phương Lan, bên cạnh các yếu tố hạ tầng, cần tăng cường quản lý và minh bạch hóa các loại phụ phí trong vận tải và logistics nhằm giảm gánh nặng cho doanh nghiệp. Đồng thời, các cơ quan quản lý cần sớm tháo gỡ những vướng mắc liên quan đến thủ tục cấp phép vận tải liên vận quốc tế, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động vận chuyển hàng hóa xuyên biên giới.
Về nguồn nhân lực, bà Lan đề xuất tăng cường liên kết giữa nhà trường và doanh nghiệp; chú trọng đào tạo thực tiễn, cập nhật các xu hướng mới như trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, logistics xanh và quản trị chuỗi cung ứng hiện đại.
Bà Huỳnh Đinh Thái Linh - Phó Chủ tịch HLA. Ảnh: Thanh Minh.
Đồng quan điểm, bà Huỳnh Đinh Thái Linh - Phó Chủ tịch HLA - cho rằng việc triển khai Chiến lược cần tập trung vào ba trụ cột gồm phát triển hạ tầng kết nối, thúc đẩy chuyển đổi số và thương mại điện tử, đồng thời chuẩn hóa chi phí và phát triển logistics xanh.
Theo Phó Chủ tịch HLA, TP. Hồ Chí Minh cần quy hoạch quỹ đất logistics gắn với các tuyến đường sắt tương lai, hình thành các cảng cạn và trung tâm logistics tại khu vực nhà ga nhằm tối ưu hóa luồng hàng hóa. Bên cạnh đó, việc phát triển hành lang vận tải đa phương thức kết nối khu công nghiệp, cảng biển, cảng hàng không và các trung tâm logistics sẽ góp phần giảm đáng kể chi phí vận chuyển.
Đối với công tác đào tạo, đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo TP. Hồ Chí Minh cho rằng cần phát huy hiệu quả hệ thống trường đại học, cao đẳng và cơ sở giáo dục nghề nghiệp hiện có thay vì thành lập thêm trung tâm đào tạo mới.
Sở đề xuất xây dựng mạng lưới liên kết giữa nhà trường, doanh nghiệp và cơ quan quản lý để nâng cao chất lượng đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao công nghệ trong lĩnh vực logistics.
Ông Lê Ngọc Trung - Phó Chủ tịch Hiệp hội Phát triển nhân lực Logistics Việt Nam. Ảnh: Thanh Minh.
Trong khi đó, ông Lê Ngọc Trung - Phó Chủ tịch VALOMA - cho biết Hiệp hội hiện có hơn 200 hội viên, gồm trên 50 cơ sở đào tạo, khoảng 20 doanh nghiệp cùng hơn 150 chuyên gia, giảng viên và nhà quản lý.
Theo ông Lê Ngọc Trung, thời gian qua VALOMA đã triển khai nhiều hoạt động đào tạo chuyên sâu, hội thảo khoa học, diễn đàn công nghệ, ngày hội việc làm, xúc tiến quốc tế và các cuộc thi tài năng trẻ logistics. Trong thời gian tới, Hiệp hội sẽ xây dựng khung chuẩn đào tạo, bộ tiêu chuẩn năng lực nghề nghiệp và tiếp tục đồng hành cùng TP. Hồ Chí Minh trong phát triển nguồn nhân lực logistics chất lượng cao.
Lãnh đạo Cục Xuất nhập khẩu và các đại biểu tham dự sự kiện. Ảnh: Thanh Minh.
Kết luận buổi làm việc, ông Trần Thanh Hải nhấn mạnh TP. Hồ Chí Minh giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong phát triển logistics của cả nước. Không chỉ là trung tâm kinh tế lớn nhất khu vực phía Nam, thành phố còn có thể trở thành hình mẫu để các địa phương khác học tập kinh nghiệm.
Ông Trần Thanh Hải khẳng định, Bộ Công Thương và Cục Xuất nhập khẩu sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ TP. Hồ Chí Minh trong quá trình triển khai Quyết định số 2229/QĐ-TTg. Trước mắt, Thành phố cần sớm hoàn thiện và ban hành Kế hoạch hành động thực hiện Chiến lược, đồng thời đẩy nhanh các đề án trọng điểm như trung tâm dịch vụ logistics quốc tế, khu thương mại tự do và các chương trình phát triển logistics của địa phương.
Bên cạnh đó, các sở, ngành, hiệp hội và doanh nghiệp cần tăng cường phối hợp, duy trì cơ chế trao đổi thông tin thường xuyên để kịp thời tháo gỡ khó khăn, bảo đảm các mục tiêu phát triển logistics được triển khai hiệu quả, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của TP. Hồ Chí Minh và của cả nền kinh tế.
Thanh Minh