120 tấn lợn dịch tả vào Đồ hộp Hạ Long: Nguy cơ nào cho người tiêu dùng?

9 giờ trướcBài gốc

Thông tin Công an TP Hải Phòng phát hiện, thu giữ hơn 130 tấn thịt lợn dương tính với vi rút dịch tả lợn châu Phi (ASFV), trong đó có tới 120 tấn tập kết tại kho của Công ty Cổ phần Đồ hộp Hạ Long (Ha Long Canfoco) để chuẩn bị đưa vào sản xuất, đã khiến dư luận không khỏi bàng hoàng.

Lực lượng chức năng phát hiện 120 tấn thịt lợn dương tính với vi rút dịch tả lợn châu Phi (ASFV) tập kết tại kho của Công ty Cổ phần Đồ hộp Hạ Long (Ha Long Canfoco) - Ảnh: Internet

Một thương hiệu thực phẩm đóng hộp lâu năm, từng được người tiêu dùng tin tưởng, nay lại vướng vào nghi vấn sử dụng nguyên liệu nhiễm bệnh. Điều này đặt ra câu hỏi lớn về mức độ an toàn của những sản phẩm thực phẩm tiện lợi đang hiện diện thường xuyên trong bữa ăn hàng ngày: Liệu chúng có tiềm ẩn mầm bệnh, và sức khỏe con người sẽ bị ảnh hưởng ra sao nếu vô tình sử dụng?

Nguy cơ lớn hơn nằm ở vi khuẩn và độc tố

Nhiều người dễ nhầm lẫn khi nghe đến cụm từ “dịch tả”. PGS-TS-BS Lâm Vĩnh Niên – Trưởng khoa Dinh dưỡng – Tiết chế, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM – cho biết, dịch tả ở người là bệnh do vi khuẩn gây ra, trong khi dịch tả lợn châu Phi lại do vi rút. Điều quan trọng nhất để trấn an dư luận là vi rút này không có khả năng lây truyền trực tiếp từ lợn sang người.

“Về mặt sinh học, vi rút không phải là tế bào hoàn chỉnh như vi khuẩn. Chúng chỉ là vật liệu di truyền và không tự sản sinh độc tố nội sinh hay ngoại sinh như vi khuẩn. Vì vậy, khi vi rút xâm nhập vào cơ thể lợn, nó gây bệnh cho vật chủ nhưng không trực tiếp tạo ra các độc tố gây hại cho hệ tiêu hóa hay sức khỏe con người, ngay cả khi vô tình ăn phải thịt lợn nhiễm vi rút đã được chế biến kỹ”, bác sĩ Niên phân tích.

Đặc biệt, trong quy trình sản xuất thực phẩm đóng hộp, nhiệt độ cao đóng vai trò then chốt. Theo bác sĩ Niên, hầu hết các loại protein – bao gồm cấu trúc của vi rút – sẽ bị biến tính và phá hủy hoàn toàn ở nhiệt độ đun sôi 100°C. Thực phẩm được xem là an toàn khi được bảo quản ở nhiệt độ trên 60°C hoặc dưới 5°C. Với đồ hộp, quy trình tiệt trùng bắt buộc phải đạt trạng thái gần như vô khuẩn để sản phẩm có thể bảo quản lâu dài, do đó vi rút, nếu có trong nguyên liệu, về nguyên tắc sẽ bị tiêu diệt hoàn toàn.

Tuy không gây bệnh trực tiếp cho người, vi rút dịch tả lợn châu Phi vẫn tiềm ẩn những rủi ro gián tiếp. PGS-TS-BS Lâm Vĩnh Niên cảnh báo nguy cơ nhiễm khuẩn thứ phát. Khi lợn bị nhiễm vi rút, hệ miễn dịch suy giảm nghiêm trọng, tạo điều kiện cho các vi khuẩn gây ngộ độc thực phẩm như E.coli, Salmonella xâm nhập và phát triển mạnh.

Đáng lo ngại hơn là cách xử lý lợn bệnh hoặc lợn chết do dịch. Nếu không được giết mổ, bảo quản và xử lý kịp thời, xác động vật sẽ nhanh chóng phân hủy. Vi sinh vật từ môi trường xâm nhập, phá vỡ cấu trúc protein và lipid trong thịt, tạo ra các hợp chất không còn giá trị dinh dưỡng, thậm chí sinh ra độc tố.

“Dù quá trình chế biến đồ hộp có thể tiêu diệt vi khuẩn sống, nhưng các độc tố đã hình thành trước đó không phải lúc nào cũng bị phá hủy hoàn toàn bởi nhiệt độ. Đây chính là rủi ro tiềm ẩn đối với sức khỏe người tiêu dùng”, bác sĩ Niên nhấn mạnh.

Người tiêu dùng cần thay đổi thói quen

Một câu hỏi khác được đặt ra là thịt lợn nhiễm dịch tả có còn giữ được giá trị dinh dưỡng hay không. Theo chuyên gia, nếu con lợn vừa nhiễm vi rút và được xử lý ngay, thành phần protein, vitamin nhóm B và khoáng chất trong cơ thịt về cơ bản chưa có sự thay đổi đáng kể so với lợn khỏe mạnh. Vi rút chủ yếu gây tổn thương niêm mạc ruột, gây tiêu chảy, mất nước và dẫn đến tử vong, chứ không lập tức làm biến đổi cấu trúc hóa học của thịt.

Tuy nhiên, giá trị dinh dưỡng được ghi trên nhãn sản phẩm có thể trở nên vô nghĩa nếu nguyên liệu đầu vào là lợn chết, lợn ôi thiu hoặc bị bảo quản kém trong quá trình vận chuyển. Khi đó, quá trình phân hủy sẽ làm thoái hóa các chất hữu cơ, khiến thực phẩm không chỉ mất độ tươi ngon mà còn suy giảm nghiêm trọng hàm lượng dưỡng chất.

Trong bối cảnh thị trường thực phẩm tiềm ẩn nhiều rủi ro, PGS-TS-BS Lâm Vĩnh Niên khuyến cáo người dân nên điều chỉnh thói quen ăn uống. Thực phẩm chế biến sẵn như đồ hộp, xúc xích hay lạp xưởng tuy tiện lợi, nhưng khiến người tiêu dùng gần như không thể kiểm soát chất lượng nguyên liệu bằng cảm quan.

Ưu tiên trong bữa ăn gia đình nên là thực phẩm tươi sống, ít qua chế biến công nghiệp, được mua từ nguồn có xuất xứ rõ ràng. Việc quan sát màu sắc, mùi vị, độ đàn hồi của thịt – dù mang tính chủ quan – vẫn là phương pháp được ngành thực phẩm thừa nhận và có hiệu quả nhất định trong việc nhận diện thực phẩm tươi hay ôi thiu.

Ngoài thịt lợn, người dân có thể đa dạng hóa nguồn đạm từ cá, trứng, các loại đậu và rau xanh để bảo đảm cân bằng dinh dưỡng và giảm rủi ro. Cuối cùng, nguyên tắc “ăn chín, uống sôi” vẫn là hàng rào bảo vệ hiệu quả nhất trước các tác nhân gây bệnh từ vi rút và vi khuẩn.

Vụ việc 120 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả tại Đồ hộp Hạ Long là hồi chuông cảnh báo về những lỗ hổng trong quản lý và kiểm soát an toàn thực phẩm. Trong khi chờ các cơ quan chức năng siết chặt kiểm dịch, mỗi người tiêu dùng cần trở thành người lựa chọn thông thái, ưu tiên sự minh bạch và an toàn cho chính bữa ăn của mình.

Hồ Quang

Nguồn Một Thế Giới : https://1thegioi.vn/120-tan-lon-dich-ta-vao-do-hop-ha-long-nguy-co-nao-cho-nguoi-tieu-dung-243433.html