Tết Việt Nam đối với Saleem Hammad không chỉ là một kỳ nghỉ, mà là sợi dây gắn kết gia đình bền chặt, nơi ông tìm thấy những giá trị tương đồng giữa văn hóa Trung Đông và Việt Nam qua 15 năm gắn bó. Từ một thanh niên Palestine 18 tuổi ngỡ ngàng trước tiếng pháo và mâm cỗ, Saleem đã trở thành một "chuyên gia" văn hóa, hoạt động năng nổ trong vai trò MC, YouTuber và người kết nối ngoại giao tại Hà Nội.
Hành trình 15 năm gắn bó với dải đất hình chữ S
Saleem Hammad sinh năm 1993 tại Palestine, đặt chân đến Việt Nam lần đầu vào năm 2011 theo học bổng tại Trường Đại học Hà Nội. Sau một thời gian ngắn trở về quê nhà công tác, nỗi nhớ Việt Nam đã thôi thúc anh quay lại vào năm 2017 để phát triển sự nghiệp nghệ thuật và truyền thông. Hiện tại, anh đảm nhận vai trò phân tích truyền thông cho Đại sứ quán Qatar tại Việt Nam và từng đạt danh hiệu Đại sứ Hữu nghị vì Hòa bình của thành phố Hà Nội vào năm 2019.
Du khách quốc tế - Saleem ví văn hóa Tết miền Bắc như "rễ cây trong đá", vô cùng sâu sắc và kiên cố.
Trong 15 mùa Tết đã qua, Saleem thừa nhận sự thay đổi lớn trong nhận thức. Những năm đầu, anh cảm thấy khó chịu vì sự ồn ào và vội vã. Tuy nhiên, khi vốn tiếng Việt và sự thấu hiểu tăng lên, anh dần bị chinh phục bởi những nghi lễ cầu kỳ. Cột mốc đáng nhớ nhất là lần đầu tiên được tự tay gói bánh chưng vào mùa Tết thứ ba tại Việt Nam.
Saleem chia sẻ, lần đầu tiên trải nghiệm Tết Việt Nam, anh cảm thấy bất ngờ và kỳ lạ vì chưa hiểu rõ ngôn ngữ và phong tục.
Sự tương đồng văn hóa và triết lý lạt mềm buộc chặt
So sánh với quê hương Palestine, Saleem tìm thấy điểm chung ở tinh thần đoàn viên và tục lệ lì xì, thăm hỏi họ hàng. Tuy nhiên, anh chỉ ra điểm khác biệt thú vị trong vai trò giới: ở Palestine, đàn ông chịu áp lực chính trong việc chuẩn bị tài chính và các công việc nặng nhọc ngày lễ, trong khi ở Việt Nam, hình ảnh người phụ nữ tất bật với mâm cỗ cầu kỳ và bát đĩa sau tiệc lại phổ biến hơn.
Vị du khách quốc tế Saleem chụp ảnh cùng vợ chồng Đại sứ Cuba trong một sự kiện ngoại giao.
Đặc biệt, hình ảnh chiếc bánh chưng đã mang lại cho anh bài học về chiếc lạt tre với triết lý "lạt mềm buộc chặt". Anh coi đây là kim chỉ nam trong đối nhân xử thế, dùng sự mềm mỏng để duy trì các mối quan hệ bền vững. Dù giữ nghiêm quy tắc đạo Hồi, Saleem vẫn hòa mình vào ẩm thực Tết bằng cách chế biến nem rán và bánh chưng từ thịt bò hoặc cừu chuẩn Halal.
Saleem Hammad chụp ảnh kỷ niệm tại Cột cờ Hà Nội, nơi anh coi là quê hương thứ hai.
Góc nhìn về Tết miền Bắc và trăn trở bảo tồn truyền thống
Saleem ví văn hóa Tết miền Bắc như "rễ cây trong đá" bởi sự kiên cố và tinh tế trong từng nghi lễ cúng gia tiên hay cách xưng hô. Bên cạnh đó, trải nghiệm đón Tết cùng cộng đồng người Chăm tại An Giang cũng mang lại cho anh cái nhìn đa chiều về bản sắc dân tộc Việt Nam.
Với Saleem, Tết là sợi dây gắn kết gia đình bền chặt nhất, vượt lên trên mọi giá trị vật chất.
Tuy nhiên, chàng trai Palestine cũng bày tỏ sự tiếc nuối khi thấy Tết đang dần bị "hình thức hóa". Anh quan niệm rằng ý nghĩa thực sự của Tết không nằm ở cành đào, cây quất hay những chuyến du lịch xa, mà ở khoảnh khắc quây quần bên mâm cơm đoàn viên. Anh nhấn mạnh rằng công việc có thể thay thế, nhưng thời gian bên cạnh người thân là vô giá.
Saleem Hammad bày tỏ tình yêu sâu sắc với Tết và những giá trị nhân văn trong văn hóa Việt Nam.
Khát vọng làm cầu nối văn hóa giữa hai thế giới
Hiện tại, Saleem đã khai trương nhà hàng Palestine tại số 7 Hàng Buồm, Hà Nội để hỗ trợ du khách Hồi giáo. Anh cũng đang ấp ủ dự án mở nhà hàng Việt Nam đạt tiêu chuẩn Halal nhằm quảng bá món phở và nem rán đến cộng đồng người Hồi giáo quốc tế. Thông qua ẩm thực và truyền thông, Saleem Hammad đang miệt mài xóa tan rào cản văn hóa, khẳng định tình yêu dành cho một đất nước nảy nở từ sự thấu cảm sâu sắc.
Saleem Hammad đang tiếp tục hành trình làm cầu nối văn hóa giữa Việt Nam và thế giới Ả-Rập một cách thực tế.
Tuệ Nhân