15 năm sau thảm họa động đất, sóng thần - Nhật Bản biến đau thương thành câu chuyện truyền cảm hứng

2 giờ trướcBài gốc

Nhiều tour tham quan và triển lãm đa ngôn ngữ thu hút các du khách nước ngoài tìm hiểu về một trong những chương đau thương nhất của xứ sở Mặt trời mọc. Qua đó lưu giữ ký ức về thảm họa động đất lớn ở miền Đông Nhật Bản, đồng thời chia sẻ các bài học rút ra sau thảm họa.

Cuối tháng 2, hai du khách Mỹ, trong đó có Rachel Henry, 38 tuổi đã tới thành phố Kamaishi, tỉnh Iwate, một trong ba tỉnh ven Thái Bình Dương chịu thiệt hại nặng nề trong thảm họa.

Đã 15 sau khi trận động đất và sóng thần lịch sử ngày 11-3-2011 tàn phá và để lại dư chấn cho nhiều khu vực vùng đông bắc Nhật Bản. Ảnh: Nikkei

Tại đây, họ được trải nghiệm Unotori Kagura, một hình thức nghi lễ múa nhạc Shinto truyền thống. Theo phong tục địa phương, các nghệ nhân sẽ đi từ nhà này sang nhà khác để cầu mong mùa đánh bắt bội thu và bình an cho gia đình. Hai du khách cũng cùng ngư dân Shichiro Minato, 84 tuổi, ra khơi thu hoạch rong biển.

Ikuko Sasaki, 73 tuổi, chủ nhà nghỉ Ohakozaki no Yado, đã dẫn các du khách đi dạo quanh khu dân cư và kể lại trải nghiệm của mình trong thảm họa. Henry lắng nghe chăm chú và chia sẻ sự xúc động khi những truyền thống lâu đời như Kagura vẫn được gìn giữ.

“Thật bi thảm và đau lòng khi sóng thần gây ra thiệt hại lớn như vậy. Được nghe những câu chuyện trực tiếp như thế này là một trải nghiệm vô cùng quan trọng”, du khách Mỹ cho biết.

Đồng hành cùng các cuộc giao lưu với người dân địa phương, là phiên dịch của Kamaishi DMC, tổ chức quản lý và tiếp thị điểm đến được thành lập với sự hỗ trợ của chính quyền thành phố vào năm 2018 nhằm phát triển các chương trình du lịch trải nghiệm.

Số lượng khách quốc tế lưu trú tại Ohakozaki no Yado đã tăng từ 3 người năm 2023 lên 23 người vào năm 2025.

Theo tổ chức Kamaishi DMC, những sáng kiến này nhằm truyền lại ký ức về thảm họa năm 2011 thông qua các hoạt động trải nghiệm du lịch.

“Khi tương tác với người dân địa phương, chúng tôi hy vọng du khách nước ngoài cũng sẽ hiểu hơn về văn hóa Kamaishi và hành trình hồi sinh của thành phố”, đại diện tổ chức này cho biết.

Kamaishi không phải là cộng đồng duy nhất hướng tới du khách quốc tế. Ở thành phố Futaba, tỉnh Fukushima, nơi chịu ảnh hưởng của thảm họa hạt nhân, Bảo tàng Tưởng niệm Động đất và Thảm họa Hạt nhân Đông Nhật Bản đã triển khai chương trình thực địa bằng tiếng Anh cho các nhóm khách quốc tế, dự kiến bắt đầu từ giữa tháng 3.

Bảo tàng nằm cách nhà máy điện hạt nhân Fukushima Daiichi - nơi xảy ra sự cố lò phản ứng bị phá hủy do sóng thần, khoảng 4 km. Chương trình bao gồm tour xe buýt đến các địa điểm như đài tưởng niệm nạn nhân sóng thần và khu lưu trữ tạm thời đất đã được khử nhiễm. Các hướng dẫn viên địa phương có chứng nhận sẽ thuyết minh bằng tiếng Anh.

Theo một quan chức bảo tàng, trong mô hình này, người dân địa phương trực tiếp kể câu chuyện và trả lời câu hỏi của người tham gia. Điều đó khiến trải nghiệm trở nên sống động hơn so với chỉ thông qua phiên dịch. Năm 2025, bảo tàng cũng bổ sung thuyết minh bằng tiếng Anh, Trung và Hàn để phục vụ lượng du khách quốc tế ngày càng tăng.

Song song đó, các nỗ lực đào tạo người kể chuyện về thảm họa bằng ngoại ngữ cũng đang được triển khai. Một tổ chức cấp tỉnh của các “kataribe” - những người kể lại ký ức và câu chuyện về thảm họa - đã mở chương trình đào tạo từ năm tài khóa 2023. Trong số 35 người hoàn thành khóa học đến tháng 2-2025, có 7 người có thể thuyết trình bằng tiếng Anh và 1 người bằng tiếng Trung.

Chính quyền địa phương hy vọng những chuyến đi sẽ góp phần nâng cao nhận thức về phòng chống thiên tai và phục hồi sau thảm họa trên toàn cầu.

Năm 2025, phiên bản Tohoku của cẩm nang du lịch Pháp Petit Futé đã được xuất bản. Cuốn sách giới thiệu các địa điểm liên quan đến thảm họa, như trường tiểu học Sendai Arahama cũ - nơi được giữ lại làm đài tưởng niệm sau khi nước lũ dâng tới tầng hai, cùng nhiều điểm du lịch khác.

Những nỗ lực truyền tải bài học từ thảm họa thiên nhiên cho du khách quốc tế cũng xuất hiện ở nhiều nơi trên thế giới.

Tại Indonesia, Bảo tàng Sóng thần Aceh lưu giữ ký ức về trận sóng thần năm 2004 do động đất ngoài khơi Sumatra gây ra - một trong những thảm họa thiên nhiên đẫm máu nhất lịch sử hiện đại. Trang web của Bộ Du lịch Indonesia giới thiệu bảo tàng bằng nhiều ngôn ngữ, thu hút hơn 20.000 du khách quốc tế mỗi năm.

Ở New Zealand, triển lãm “Quake City” của Bảo tàng Canterbury kể lại câu chuyện về trận động đất Christchurch năm 2011. Trong năm từ tháng 7-2023, triển lãm đã đón 87.000 lượt khách, trong đó 90% là du khách quốc tế.

Takashi Shimakawa, giáo sư nghiên cứu du lịch tại Đại học Kanagawa, cho rằng việc chia sẻ với thế giới không chỉ lịch sử vượt qua thảm họa của Nhật Bản mà còn cả cuộc sống, nỗi đau và sức mạnh của những người bị ảnh hưởng là điều rất có ý nghĩa.

Tú Anh

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/15-nam-sau-tham-hoa-dong-dat-song-than-nhat-ban-bien-dau-thuong-thanh-cau-chuyen-truyen-cam-hung-737606.html