Trong Đông y, vỏ trứng gà được gọi là kê tử xác (kê tử là trứng gà, xác là vỏ), màng vỏ trứng gà còn được gọi là phượng hoàng y. Dược liệu vỏ quả trứng gà có vị ngọt nhạt, tính bình, tác dụng chính là chỉ huyết (cầm máu), sinh cơ (làm liền vết thương), trung hòa acid dạ dày và bổ sung canxi…
Hiện nay khoa học cũng đã chứng minh vỏ trứng gà có nhiều công dụng với sức khỏe và còn là nguyên liệu sản xuất ra các chế phẩm rất hữu ích. Trong vỏ trứng gà chứa tới 90% canxi và nguồn canxi từ vỏ trứng thuộc loại tốt nhất, tương đương với các loại canxi carbonate tinh chế, có thể dùng để điều trị bệnh. Ngoài ra, vỏ trứng còn chứa nhiều nguyên tố tốt cho sức khỏe như sắt, đồng, mangan, kẽm, fluoride, phốt pho, crôm và molypden.
BS. Lương Y Trần Ngọc Quế, Hội Đông y Quảng Trị.
1. Cách sử dụng vỏ trứng gà chữa bệnh
Từ lâu dân gian Việt Nam dùng vỏ trứng gà và lớp màng mỏng bên trong vỏ để chữa nhiều căn bệnh nội, ngoại khoa, các bệnh ở trẻ em và phụ nữ có thai, cụ thể như sau:
1. Chữa chứng ra mồ hôi trộm ở trẻ em
Nguyên liệu: Màng trong vỏ trứng 10 cái, hạt vải 10 hạt, hồng táo 5 quả, nước 150ml.
Cách làm: Sắc còn 50ml, chia ngày uống 2 lần sáng và tối vào lúc bụng đói, uống 3-10 ngày.
2. Chữa chứng khóc đêm ở trẻ nhỏ
Nguyên liệu: Vỏ trứng gà 2 cái (khoảng 10-12 g).
Cách làm: Rang hoặc sấy vỏ trứng gà chín giòn (nhỏ lửa), tán bột, cho vào cháo cho trẻ ăn ngày 2 lần.
3. Chữa chứng co giật trẻ em ( thường do thiếu canxi)
Nguyên liệu: Vỏ trứng gà 3-4 cái (khoảng 20-22g), đường cát 5g, nước đun sôi để ấm 30 - 50 ml
Cách làm: Sao vỏ vàng tán bột mịn, uống ngày 1 lần, mỗi lần 1-2 g với nước đường ấm.
4. Chữa chứng trớ sữa trẻ em
Nguyên liệu: Vỏ trứng 1 cái, gạo 15-20 hạt, sữa mẹ 1 thìa.
Cách làm: Vỏ trứng sao vàng tán bột, gạo nấu chín chắt lấy nước, trộn sữa mẹ, cho trẻ uống ngày 2-3 lần.
Trong vỏ trứng gà chứa tới 90% canxi và nhiều nguyên tố tốt cho sức khỏe như sắt, đồng, mangan, kẽm, fluoride, phốt pho, crôm và molypden...
5. Chữa chứng còi xương trẻ em
Nguyên liệu: Vỏ trứng gà 50g, thương truật 500g, muối 5g, đường 30g.
Cách làm: Vỏ trứng gà sao chín nghiền bột; thương truật nấu đặc rồi lọc qua vải thưa, trộn tất cả với đường, muối cho vào lọ cất tủ lạnh. Ngày uống 1 lần, mỗi lần uống 5 ml (chưng cách thủy cho ấm), uống 7-15 ngày.
6. Chữa chứng ho gà trẻ em
Nguyên liệu: Màng trong vỏ trứng 12 cái; ma hoàng 1,5g; tử uyển 10g; nước 100ml.
Cách làm: Màng trong vỏ trứng gà sấy khô, nghiền bột; ma hoàng, tử uyển cho vào nước nấu 10 phút, bỏ bã lấy nước trộn với bột màng vỏ trứng, uống ngày 1 lần, trong 5 ngày liền.
7. Chữa chứng ho ra máu trẻ em
Nguyên liệu: Vỏ trứng gà 1 cái, vitamin C 0,1g 2- 4 viên, nước lọc 50ml, muối vùa đủ.
Cách làm: Vỏ trứng sấy khô nghiền bột, vitamin C nghiền bột. Tất cả hòa cùng nước để uống. Ngày chia uống 3 lần, trong 1 tuần; có thể dùng công thức này cho các trường hợp tiêu tiểu ra máu, hoặc chảy máu cam.
8. Chữa chứng chóng mặt
Nguyên liệu: Vỏ trứng gà 5 cái, rượu vang 30 ml.
Cách làm: Vỏ trứng sao vàng, tán bột, trộn với rượu vang; chia uống ngày 3 lần.
9. Chữa cắt cơn đau dạ dày
Nguyên liệu: Vỏ trứng gà 5 cái, hoa quả phật thủ 5 cái, nước ấm vừa đủ (khoảng 20- 50 ml).
Cách làm: Hai loại trên sấy khô, tán bột (lượng bằng nhau), uống lúc lên cơn đau, một lần 6g với nước ấm.
10. Chữa viêm loét dạ dày thừa toan (thừa acid)
Nguyên liệu: Vỏ trứng gà 30g, vỏ sò biển 30g, bạch khấu nhân 20g, sa nhân 20g
Cách làm: Vỏ trứng sao tán bột, vỏ sò nung kỹ, tán bột; bạch khấu nhân, sa nhân sao tán bột, trộn đều uống lần 1,5 - 2g, ngày 2 lần sáng chiều.
11. Chữa nôn và tiêu chảy
Nguyên liệu: Vỏ trứng 1 quả sao tán bột, nước ấm 30 ml
Cách làm: Vỏ trứng sao vàng tán bột, uống với nước ấm.
12. Chữa thoát vị bẹn
Nguyên liệu: Vỏ trứng gà đã nở con 10 cái.
Cách làm: Vỏ trứng sao thành than, tán bột. Mỗi lần uống 9g với rượu cũ (rượu để lâu năm) hoặc uống 1-3g với nước cơm; ngày 2-3 lần.
13. Phòng chữa loãng xương
Nguyên liệu: Vỏ trứng gà 6 cái (khoảng 25 g)
Cách làm: Sao khô, nghiền thành bột, khi dùng một lần 3- 4 g cho vào gạo nấu cơm hoặc cháo để ăn.
14. Chữa bệnh sởi
Nguyên liệu: Vỏ trứng 50g.
Cách làm: Vỏ trứng sao khô, tán bột, uống mỗi lần uống 2g; ngày uống 3 lần với nước ấm.
17. Chữa viêm họng mạn
Nguyên liệu: Màng vỏ trứng 5 cái, thiên môn 12g, mật ong 1 thìa.
Cách làm: Nấu cách thủy uống chia 2 lần trong ngày.
18. Chữa mụn nhọt, nấm ngoài da
Nguyên liệu: Vỏ trứng 5 cái, vôi bột chín 15g, dầu vừng vừa đủ
Cách làm: Cho vôi bột chín vào trong vỏ trứng nung chín, tán bột, trộn với dầu vừng bôi ngày 2-3 lần
19. Chữa chứng run tay sau sinh
Nguyên liệu: Vỏ trứng gà 6 cái, vỏ sò biển 6g, đương quy 30g.
Cách làm: Tất cả sao, nghiền thành bột; uống mỗi lần 10g; dùng ngày 2 lần với 200 ml rượu vang hòa thêm ít nước nóng để uống.
2. Cách làm bột vỏ trứng gà
Nếu muốn tận dụng vỏ trứng để làm bột, nên thu gom vỏ từ trứng luộc hoặc trứng tươi. Với vỏ trứng từ trứng tươi, cần rửa sạch ngay sau khi đập để loại bỏ phần lòng trắng còn bám. Lớp màng mỏng ở mặt trong vỏ trứng có thể giữ lại.
Khi đã thu được lượng vỏ trứng đủ dùng, nên cho vào nước sôi khoảng 10 phút để giảm nguy cơ nhiễm khuẩn. Sau đó vớt ra, để ráo nước rồi tiếp tục làm khô hoàn toàn bằng cách sấy ở nhiệt độ 90–100°C trong khoảng 10 phút. Nếu không có lò nướng, có thể rang trên chảo với lửa nhỏ cho đến khi vỏ khô hẳn.
Sau khi làm khô, vỏ trứng được nghiền thật mịn bằng máy xay hoặc dụng cụ nghiền bột. Bột thành phẩm nên bảo quản trong hũ thủy tinh sạch, đậy kín nắp, đặt ở nơi khô ráo, thoáng mát. Khi sử dụng, chỉ lấy lượng vừa đủ theo nhu cầu.
Mời bạn xem thêm:
BS. Lương Y Trần Ngọc Quế