Thị trường phim Tết sôi động của Trung Quốc với các thể loại đa dạng
Điện ảnh trở thành “đầu tàu tiêu dùng” của ngành công nghiệp sáng tạo
Kỳ nghỉ Tết Nguyên đán của Trung Quốc, bắt đầu từ 15.2, được xem là một trong những “mùa vàng chiến lược” của thị trường điện ảnh lớn thứ hai thế giới.
Không chỉ là thời điểm cao trào giải trí, đây còn là thước đo năng lực vận hành của toàn bộ hệ sinh thái công nghiệp sáng tạo, nơi điện ảnh đóng vai trò hạt nhân dẫn dắt.
Mùa phim lễ hội năm nay ghi nhận một danh mục phát hành dày đặc với nhiều thể loại: phim hài, hành động, hoạt hình, khoa học viễn tưởng…
Cấu trúc này phản ánh chiến lược quen thuộc nhưng hiệu quả của thị trường Trung Quốc là phủ kín nhu cầu của khán giả trong cùng một khung thời gian, bảo đảm mọi nhóm tuổi đều tìm được lựa chọn phù hợp.
Kết quả doanh thu không phải hiện tượng ngẫu nhiên. Nó gắn trực tiếp với nguồn cung nội dung sáng tạo chất lượng cao, khi nhiều bộ phim mới ra mắt liên tiếp với hệ đề tài rộng: trinh thám, hiện thực, IP kinh điển, phim gia đình…
Việc đồng thời tung ra nhiều sản phẩm đa dạng giúp thị trường tránh phụ thuộc vào một “bom tấn cứu rạp”, mô hình vốn tiềm ẩn rủi ro lớn nếu một phim thất bại.
Ba bộ phim dẫn đầu phòng vé hiện nay của Trung Quốc gồm: "Phi Trì nhân sinh 3", "Kinh trập vô thanh" và "Gấu Boonie: Năm nào cũng có gấu". Trong khi đó, tổng doanh thu phòng vé của các bộ phim trong năm 2026 đã vượt 4 tỉ NDT.
Hiệu ứng cộng hưởng thay vì phụ thuộc “siêu hit”
Điểm đáng chú ý là mốc 2 tỉ NDT không đến từ sự bùng nổ của một bộ phim đơn lẻ, mà là kết quả cộng hưởng của nhiều tác phẩm cùng đạt hiệu quả thương mại.
Cả phim nội địa lẫn phim nhập khẩu đều chú trọng kể chuyện hấp dẫn, tạo ra phổ lựa chọn rộng cho khán giả.
Điều này cho thấy thị trường đã bước sang giai đoạn trưởng thành, thay vì dựa vào vài thương hiệu lớn, sức mạnh nằm ở toàn bộ danh mục nội dung.
Về mặt cấu trúc ngành, đây là dấu hiệu tích cực. Một thị trường điện ảnh bền vững luôn cần độ sâu danh mục, không phải chỉ đỉnh doanh thu. Trung Quốc đang chứng minh họ hiểu rõ nguyên lý đó và vận hành thị trường theo logic công nghiệp, không phải theo cảm tính ngôi sao hay trào lưu ngắn hạn.
Điện ảnh giống như một mắt xích kích hoạt chuỗi tiêu dùng. Đằng sau con số doanh thu là một lớp giá trị kinh tế rộng hơn. Báo cáo ngành cho thấy “hơi thở đời sống lan tỏa khắp các phố phường”, bởi rạp chiếu phim hiện không còn đơn thuần là nơi trình chiếu mà mỗi lượt xem thường kéo theo một chuỗi tiêu dùng đi kèm.
Một buổi xem phim dịp Tết thường gắn với: Ăn uống tại trung tâm thương mại, mua sắm bán lẻ, dịch vụ giải trí phụ trợ, giao thông và du lịch nội đô…
Ở góc nhìn kinh tế vĩ mô, điện ảnh đã trở thành ngành kích hoạt chi tiêu quy mô lớn, tương tự vai trò của các lễ hội bán lẻ hay sự kiện thể thao quốc gia.
"Kế hoạch gấu trúc 2: Chuyến phiêu lưu bộ lạc" được chiếu trong dịp Tết Nguyên đán ở Trung Quốc
Tín hiệu sớm cho bức tranh kinh tế 2026
Doanh thu đạt 2 tỉ NDT ngay từ đầu năm được xem là triển vọng tích cực cho thị trường tiêu dùng Trung Quốc năm 2026, phản ánh điện ảnh đang đi đầu trong việc “nhấn nút tăng tốc” cho nền kinh tế sáng tạo.
Ở tầm chiến lược, kết quả này mang ba ý nghĩa: Niềm tin thị trường khi khán giả sẵn sàng chi tiêu cho sản phẩm văn hóa; hiệu suất sản xuất với chuỗi sản xuất phim vận hành trơn tru, bảo đảm nguồn cung; độ trưởng thành của ngành với doanh thu không phụ thuộc một tác phẩm duy nhất.
Trong cấu trúc năng lực ảnh hưởng văn hóa sáng tạo, điện ảnh Trung Quốc đã trở thành một trụ cột của công nghiệp nội dung quốc gia, song hành cùng game, hoạt hình, nền tảng số và xuất bản.
Thị trường dịp Tết Nguyên đán phản ánh một “triển lãm năng lực” thường niên của toàn bộ hệ sinh thái sáng tạo.
Nếu xét theo logic phát triển ngành, việc phòng vé bùng nổ ngay tuần đầu năm mang ý nghĩa như một chỉ số khảo sát doanh nghiệp (PMI) của lĩnh vực văn hóa, tín hiệu sớm phản ánh nhịp độ tiêu dùng và năng lực vận hành của công nghiệp sáng tạo trong cả năm.
Con số 2 tỉ NDT trong 4 ngày phản ánh một mô hình công nghiệp đã được chuẩn hóa: Sản xuất nội dung quy mô lớn, hệ thống phát hành đồng bộ, mạng lưới rạp phủ rộng, hành vi tiêu dùng văn hóa ổn định…
Trong bức tranh ấy, điện ảnh đóng vai trò giống “động cơ khởi động” cho toàn bộ nền kinh tế sáng tạo. Khi phòng vé sáng đèn, các ngành phụ trợ cùng vận hành. Khi khán giả trở lại rạp đông đảo, niềm tin tiêu dùng cũng được củng cố.
Thành tích phòng vé Tết 2026 cho thấy điện ảnh Trung Quốc đã vượt qua vai trò giải trí đơn thuần để trở thành công cụ điều tiết nhịp tiêu dùng xã hội.
Việc đạt mốc 2 tỉ NDT ngay đầu năm là tín hiệu khả quan của ngành phim ảnh và cho thấy công nghiệp sáng tạo của quốc gia này đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, ở đó văn hóa trở thành động lực kinh tế chứ không còn chỉ là lĩnh vực tiêu dùng.
HỒNG HIÊN