Chóng mặt và ù tai là những triệu chứng thường gặp trong đời sống hằng ngày, có thể xuất hiện đột ngột khi thay đổi tư thế, căng thẳng hoặc mệt mỏi kéo dài. Theo y học cổ truyền, đây không phải là một bệnh riêng lẻ mà thường liên quan đến sự mất cân bằng trong cơ thể.
Tùy theo thể trạng và nguyên nhân gây bệnh, các triệu chứng có thể biểu hiện khác nhau. Ví dụ, người hay căng thẳng hoặc có tăng huyết áp thường kèm đau đầu, hoa mắt; người thừa cân dễ có cảm giác nặng đầu, buồn nôn; người gầy yếu, mệt mỏi thường chóng mặt khi đứng lên ngồi xuống, trong khi người lớn tuổi có thể gặp tình trạng ù tai kéo dài hoặc nghe kém dần.
Từ lâu, bấm huyệt đã được xem là phương pháp hỗ trợ điều trị chóng mặt, ù tai hiệu quả. Theo BSNT, Nguyễn Thanh Hằng, Khoa Y học cổ truyền, Trường Đại học Y Hà Nội, hiểu đúng thể trạng của mình sẽ giúp lựa chọn huyệt đạo phù hợp và nâng cao hiệu quả hỗ trợ điều trị.
Một số huyệt đạo giúp giảm chóng mặt, ù tai
BSNT Nguyễn Thanh Hằng giới thiệu một số huyệt đạo có tác dụng giảm chóng mặt, ù tai như sau:
1. Huyệt Phong Trì: Phù hợp với người căng thẳng, tăng huyết áp, thường xuyên đau đầu vùng gáy kèm hoa mắt.
- Vị trí: Đặt hai ngón tay cái vào phía sau gáy, ngay dưới xương sọ; dịch nhẹ ra hai bên cho đến khi ngón tay rơi vào hai hõm nhỏ, nằm giữa hai bó cơ cứng, đó là vị trí của huyệt Phong Trì.
- Tác dụng: Giúp thư giãn cơ vùng cổ gáy, tăng lưu thông máu lên vùng đầu, từ đó hỗ trợ giảm chóng mặt và cảm giác ù tai.
- Cách thực hiện: Dùng hai ngón tay cái day ấn đồng thời hai bên trong khoảng 1–2 phút, lực vừa phải, cảm giác căng tức nhẹ là phù hợp.
Day bấm huyệt Phong Trì giúp thư giãn cơ vùng cổ gáy, tăng lưu thông máu lên vùng đầu, giảm chóng mặt.
2. Huyệt Bách Hội: Day bấm huyệt Bách Hội cho người hay mệt mỏi, choáng váng, đầu óc nặng hoặc chóng mặt kéo dài.
- Vị trí: Nằm ở điểm giữa đỉnh đầu; có thể xác định bằng cách nối một đường tưởng tượng từ đỉnh tai trái sang đỉnh tai phải, điểm giữa chính là huyệt Bách Hội.
- Tác dụng: Giúp giảm cảm giác nặng đầu, hỗ trợ cải thiện sự tỉnh táo và giảm choáng váng.
- Cách thực hiện: Dùng đầu ngón tay giữa day tròn nhẹ hoặc ấn giữ trong 1–2 phút; có thể thực hiện vào buổi sáng sau khi thức dậy hoặc khi cảm thấy mệt mỏi trong ngày.
Day bấm huyệt Bách Hội cho người hay mệt mỏi, choáng váng, đầu óc nặng hoặc chóng mặt kéo dài.
3. Huyệt Thái Khê: Day bấm huyệt này khi bị ù tai kéo dài hoặc cơ thể mệt mỏi lâu ngày, phù hợp với người lớn tuổi, người gầy yếu hoặc người bị ù tai âm ỉ, nghe kém dần.
- Vị trí: Nằm ở mặt trong cổ chân, trong khe lõm giữa mắt cá chân trong và gân gót chân.
- Tác dụng: Theo y học cổ truyền, huyệt Thái Khê có tác dụng hỗ trợ chức năng của thận — cơ quan liên quan đến tai và thính lực — từ đó giúp cải thiện tình trạng ù tai kéo dài.
- Cách thực hiện: Day ấn nhẹ từng bên trong 1–2 phút, lực vừa phải.
Vị trí huyệt Thái Khê.
4. Huyệt Phong Long: Huyệt này phù hợp với người thừa cân, hay buồn nôn, cảm giác đầu nặng hoặc chóng mặt kéo dài.
- Vị trí: Nằm ở mặt ngoài cẳng chân, tại điểm giữa đường nối từ đầu gối xuống mắt cá chân ngoài.
- Tác dụng: Giúp hỗ trợ điều hòa chuyển hóa trong cơ thể, giảm cảm giác nặng đầu và chóng mặt kéo dài.
- Cách thực hiện: Dùng ngón tay cái day tròn nhẹ trong khoảng 1–2 phút mỗi bên.
Day huyệt Phong Long phù hợp với người thừa cân, hay buồn nôn, cảm giác đầu nặng hoặc chóng mặt kéo dài.
5. Huyệt Ế Phong: Đây là huyệt thường được sử dụng khi triệu chứng ù tai là biểu hiện chính, cảm giác tai như bị bít kín hoặc nghe âm thanh vang trong tai.
- Vị trí: Nằm ngay sau dái tai, trong hõm nhỏ giữa xương hàm dưới và xương chũm. Khi há miệng nhẹ, hõm này sẽ rõ hơn.
- Tác dụng: Giúp hỗ trợ lưu thông khí huyết quanh vùng tai, từ đó cải thiện cảm giác ù tai và nặng tai.
- Cách thực hiện: Day ấn nhẹ bằng đầu ngón tay trong 1–2 phút mỗi bên; nên thực hiện vào buổi sáng sau khi thức dậy hoặc ngay khi cảm thấy tai bắt đầu ù.
Vị trí huyệt Ế Phong.
Tóm lại, 5 huyệt đạo trong bài có thể hỗ trợ cải thiện triệu chứng chóng mặt, ù tai nếu được thực hiện đúng cách và duy trì đều đặn. Tuy nhiên, bấm huyệt chỉ là biện pháp hỗ trợ, không thay thế việc thăm khám và điều trị y tế, đặc biệt với người có bệnh lý nền hoặc triệu chứng kéo dài.
Hải Long