500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ

3 giờ trướcBài gốc

Trách nhiệm thiêng liêng và sự tri ân sâu sắc

Trải qua hơn nửa thế kỷ đấu tranh giành độc lập dân tộc, bảo vệ Tổ quốc và làm nhiệm vụ quốc tế, đã có trên 1,2 triệu cán bộ, chiến sĩ và đồng bào anh dũng hy sinh cho độc lập, tự do của dân tộc, vì hạnh phúc của nhân dân. Việc tìm kiếm, quy tập (TKQT) và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là thể hiện sự tri ân, ghi nhớ công lao của các anh hùng liệt sĩ; một trong những nội dung, nhiệm vụ trọng tâm của công tác chính sách sau chiến tranh góp phần quan trọng xây dựng niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước, xây dựng quân đội, hậu phương quân đội, ổn định tình hình chính trị - xã hội ở các địa phương và trong cả nước.

Trong nhiều năm qua, Đảng và Nhà nước ta đặc biệt quan tâm, có nhiều chủ trương, biện pháp chỉ đạo công tác TKQT và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ; xây dựng nghĩa trang liệt sĩ, bia ghi tên, đài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ. Các cấp, các ngành, các địa phương, đơn vị đã tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo tập trung công sức tiến hành nhiệm vụ đặc biệt quan trọng này; hệ thống văn bản chỉ đạo được ban hành, không ngừng bổ sung, hoàn thiện; các kế hoạch triển khai ngày càng cụ thể, thiết thực; đã dành sự quan tâm đầu tư về trang bị, phương tiện, kinh phí, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác TKQT và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Đến nay, đã TKQT được trên 1.075.000 mộ (hài cốt) liệt sĩ. Các công trình NTLS, đài tưởng niệm, bia ghi tên liệt sĩ được xây dựng trang nghiêm, ở vị trí trung tâm của từng địa phương, thuận tiện cho việc đi lại, thăm viếng của nhân dân.

Nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên, tỉnh Tuyên Quang. (Ảnh: Dân trí)

Tuy nhiên, công tác TKQT và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn gặp rất nhiều khó khăn, phức tạp. Hiện nay, số lượng hài cốt liệt sĩ cần phải tiếp tục TKQT còn khoảng hơn 175.000 và gần 300.000 mộ liệt sĩ đang an táng trong nghĩa trang chưa xác định được thông tin, trong khi đó chiến tranh ác liệt, kéo dài; hoàn cảnh hy sinh rất đa dạng, nhân chứng biết về thông tin ngày càng ít, nhiều đơn vị, địa phương giải thể, sáp nhập, chia tách hoặc chuyển đổi loại hình tổ chức, nhiệm vụ; công tác quản lý, đăng ký, bàn giao hồ sơ danh sách liệt sĩ, sơ đồ mộ chí, hồ sơ quy tập thiếu chặt chẽ; địa hình địa vật thay đổi; quá trình đô thị hóa, xây dựng các khu công nghiệp, nhiều nơi còn sót lại bom mìn, vật nổ.

Thân nhân liệt sĩ tuổi đã cao, sức khỏe yếu, nhiều liệt sĩ không còn thân nhân; yếu tố tự nhiên tác động, phân hủy mạnh đối với hài cốt liệt sĩ. Năng lực lưu trữ, bảo quản, giám định của các đơn vị giám định ADN trong nước còn hạn chế.

Từ những khó khăn, vướng mắc, nêu trên; xuất phát từ truyền thống, đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc; từ mong muốn của thân nhân liệt sĩ và Nhân dân; thiết thực hướng tới kỷ niệm 80 năm ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027), ngày 2/4/2026, tại di tích lịch sử Thành cổ Quảng Trị, mảnh đất linh thiêng và hào hùng, Ban Chỉ đạo quốc gia đã phát động “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”.

Chiến dịch có ý nghĩa chính trị, nhân văn sâu sắc; là sự cụ thể hóa chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, đứng đầu là Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về thực hiện chế độ, chính sách đối với người có công với cách mạng. Đây không chỉ là nhiệm vụ chính trị quan trọng, mà còn là mệnh lệnh từ trái tim, là trách nhiệm thiêng liêng của cả hệ thống chính trị, của toàn dân đối với những người đã hy sinh vì đất nước; đồng thời, là dịp để giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Những kết quả đạt được

Để hoàn thành mục tiêu Chiến dịch, Bộ Quốc phòng đã giao chỉ tiêu tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ giai đoạn 2026-2027 cho các đơn vị. Chỉ đạo tiếp tục duy trì hoạt động của 24 đội tìm kiếm quy tập HCLS (trong nước 5 đội; Lào 8 đội; Campuchia 11 đội); đồng thời, rà soát, đề xuất thành lập lâm thời các đội tìm kiếm, quy tập; bảo đảm kinh phí, trang bị, phương tiện phục vụ nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và lấy mẫu hài cốt liệt sĩ.

Đến nay đã tìm kiếm, quy tập được 1.109 hài cốt liệt sĩ (trong nước 242, Lào 173, Campuchia 694) và 02 mộ liệt sĩ tập thể tại Tuyên Quang. Tổ chức 02 Hội thảo khoa học xác minh, kết luận thông tin mộ liệt sĩ tập thể tại khu vực phường Kon Tum, tỉnh Quảng Ngãi (ngày 29/5/2026) và khu vực công viên Lê Thị Riêng, TP Hồ Chí Minh (ngày 08/6/2026).

Sau Hội thảo, Phó Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia đã chỉ đạo khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, huy động mọi nguồn lực, sử dụng phương pháp, công nghệ hiện đại (rađa xuyên đất) để sớm khảo sát, đào tìm, quy tập hài cốt liệt sĩ (hiện nay, đang tổ chức đào tìm tại khu vực Nghĩa trang liệt sĩ phường Đắk Cấm và khu vực đường Trường Chinh, phường Kon Tum, tỉnh Quảng Ngãi). Tổ chức 08 đoàn công tác của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương - Bộ Quốc phòng và Ban Chỉ đạo quốc gia dự lễ truy điệu và an táng 181 hài cốt liệt sĩ tại các địa phương thuộc Quân khu 2, 4, 5.

Tổ chức 03 đoàn công tác đi Lào, Campuchia kiểm tra thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và dự Lễ khánh thành Đài hữu nghị Việt Nam - Campuchia tại tỉnh Pua-sát/Campuchia. Các Quân khu đã thành lập 360 đội rà phá bom mìn, quân số gần 5.000 người, sử dụng 1.311 thiết bị dò bom mìn (riêng Tuyên Quang thành lập 159 đội rà phá, quân số gần 3.000 người, sử dụng 461 thiết bị dò bom mìn), đã tổ chức rà phá bom mìn, vật nổ để tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ được 3.500 ha/22.725 ha (đạt 15,4%); trong đó, tại vùng lõi Vị Xuyên/Tuyên Quang đã rà phá được 1.795/4.460 (đạt 40,25%).

Công tác tìm kiếm và quy tập hài cốt liệt sĩ tại xã Thanh Thủy, tỉnh Tuyên Quang. (Ảnh: thanhthuy.tuyenquang.gov.vn)

Công tác tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được thông tin trong các nghĩa trang liệt sĩ Bộ Quốc phòng đã ban hành Hướng dẫn, Quy trình kỹ thuật Lấy mẫu - Vận chuyển - Bàn giao - Bảo quản - Lưu trữ mẫu hài cốt liệt sĩ. Tổ chức Hội nghị tập huấn toàn quốc hướng dẫn công tác lấy mẫu, bàn giao mẫu và số hóa thông tin mẫu hài cốt liệt sĩ (ngày 28/4/2026). Chỉ đạo tổ chức làm trước lấy mẫu, bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang liệt sĩ Nghi Lộc (xã Đông Lộc, tỉnh Nghệ An) (ngày 15/5/2026).

Đến nay, 100% quân khu, các tỉnh, thành phố đã xây dựng kế hoạch; thành lập 297 tổ, đội lấy mẫu, quân số 3.615 người; tổ chức làm trước, lấy mẫu tại 3.651 mộ liệt sĩ (mộ đủ điều kiện lấy mẫu 2.510 mộ, tỷ lệ 68,75%; không đủ điều kiện lấy mẫu 1.145 mộ).

Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) đã hoàn thành và đưa vào sử dụng phần mềm quản lý thông tin mẫu hài cốt liệt sĩ; cơ bản hoàn thành nghiên cứu, xây dựng phần mềm báo cáo tiến độ, kết quả “Chiến dịch 500 ngày đêm”, bảo đảm xong trước 15/6/2026 để phục vụ hoạt động chỉ đạo, điều hành của Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia.

Đặt mục tiêu quy tập khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ

“Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, hướng tới kỷ niệm 80 năm ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027) diễn ra từ ngày 15/3/2026 đến 27/7/2027; sơ kết vào tuần 4 tháng 11/2026; tổng kết vào tuần 4 tháng 7/2027.

Theo kế hoạch, Chiến dịch 500 ngày đêm đặt ra 5 mục tiêu trọng tâm. Trong đó, mục tiêu đầu tiên là tìm kiếm, quy tập khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ.

Chiến dịch cũng đặt mục tiêu hoàn thành việc lấy mẫu hài cốt đối với khoảng 230.000 mộ liệt sỹ chưa xác định được danh tính trong các nghĩa trang liệt sỹ và các hài cốt mới được tìm kiếm, quy tập; giám định ADN khoảng 18.000 mẫu hài cốt liệt sĩ.

Cùng với đó, cơ sở dữ liệu gen thân nhân liệt sĩ chưa xác định được thông tin sẽ được xây dựng, hoàn thiện và đưa vào vận hành nhằm phục vụ công tác đối sánh, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.

Công tác rà phá bom mìn, vật liệu nổ phục vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tiếp tục được tập trung triển khai tại các địa bàn trọng điểm, vùng lõi như Vị Xuyên (Tuyên Quang), Lào Cai, Lạng Sơn và những khu vực có thông tin về mộ liệt sĩ.

Gia Minh

Nguồn PetroTimes : https://petrotimes.vn/500-ngay-dem-day-manh-tim-kiem-quy-tap-va-xac-dinh-danh-tinh-hai-cot-liet-si-742099.html