7 'chìa khóa' dẫn đến hạnh phúc bền vững

10 giờ trướcBài gốc

1. Hạnh phúc là gì?

Nội dung

1. Hạnh phúc là gì?

2. Chìa khóa dẫn tới hạnh phúc bền vững

2.1. Đầu tư vào các mối quan hệ chất lượng

2.2. Thực hành lòng biết ơn một cách chủ động

2.3. Nuôi dưỡng sự tử tế trong đời sống hằng ngày

2.4. Duy trì vận động thể chất đều đặn

2.5. Trân trọng và kéo dài những khoảnh khắc tích cực

2.6. Tham gia vào các hoạt động mang lại ý nghĩa

2.7. Thực hành thiền chánh niệm và thiền từ bi

Trong nhiều nền văn hóa phương Tây, hạnh phúc thường được hiểu là trạng thái có nhiều cảm xúc tích cực và ít cảm xúc tiêu cực. Trong khi đó, một số nền văn hóa phương Đông lại nhấn mạnh sự bình tĩnh, ổn định nội tâm. Theo Tiến sĩ Liana Lianov — bác sĩ chuyên khoa y học lối sống tại California — dù được định nghĩa theo cách nào, cảm xúc vẫn chỉ mang tính nhất thời.

Vì vậy, khoa học hiện đại cho rằng cách đánh giá hạnh phúc chính xác hơn là nhìn vào mức độ hài lòng tổng thể với cuộc sống, thay vì chỉ dựa trên cảm xúc tức thời.

Các nhà nghiên cứu phân biệt hai dạng hạnh phúc chính:

Hạnh phúc khoái lạc: Liên quan đến niềm vui, sự dễ chịu và cảm xúc tích cực.
Hạnh phúc viên mãn (eudaimonic): Gắn với ý nghĩa sống, giá trị cá nhân và mục đích lâu dài.

Cả hai đều quan trọng, nhưng hạnh phúc viên mãn có mối liên hệ chặt chẽ hơn với sức khỏe lâu dài, sự an lành tinh thần và thậm chí là tuổi thọ cao hơn và khoa học đã chỉ ra những thói quen đơn giản giúp nuôi dưỡng cả hai dạng hạnh phúc này.

Thiền chánh niệm — tập trung vào hiện tại mà không phán xét — đã được chứng minh giúp giảm căng thẳng, tăng cảm xúc tích cực, hạnh phúc và cải thiện sức khỏe tinh thần.

2. Chìa khóa dẫn tới hạnh phúc bền vững

2.1. Đầu tư vào các mối quan hệ chất lượng

Các mối quan hệ xã hội bền chặt là một trong những yếu tố dự báo đáng tin cậy nhất cho hạnh phúc lâu dài. Những người có sự kết nối thân thiết và được hỗ trợ về mặt cảm xúc thường khỏe mạnh hơn, sống lâu hơn và cảm thấy cuộc sống có ý nghĩa hơn.

Về mặt sinh học, sự kết nối xã hội kích hoạt hệ thống phần thưởng của não, thúc đẩy giải phóng các hormone như oxytocin và dopamine — những chất giúp cải thiện tâm trạng và giảm căng thẳng. Điều này lý giải vì sao các mối quan hệ tích cực có tác động sâu sắc đến sức khỏe tinh thần.

Ngay cả những tương tác ngắn cũng mang lại lợi ích. Một câu hỏi quan tâm hay sự lắng nghe chân thành có thể giúp cả hai bên cảm thấy được thấu hiểu và kết nối.

2.2. Thực hành lòng biết ơn một cách chủ động

Lòng biết ơn là khả năng nhận ra những điều tích cực dù đang đối mặt khó khăn, là một trong những chiến lược được nghiên cứu nhiều nhất trong khoa học hạnh phúc. Những người thường xuyên thực hành lòng biết ơn có xu hướng trải nghiệm nhiều cảm xúc tích cực hơn và ít căng thẳng hơn.

Việc sống chậm lại để trân trọng những điều nhỏ bé, như một khoảnh khắc yên tĩnh hay một cuộc dạo bộ ngắn, có tác dụng xoa dịu cảm xúc tiêu cực và củng cố trạng thái tinh thần tích cực.

Những thực hành đơn giản như viết nhật ký biết ơn một vài lần mỗi tuần hoặc chú ý có chủ đích đến những khoảnh khắc dễ chịu trong ngày có thể dần dần thay đổi cách não bộ phản ứng với áp lực.

2.3. Nuôi dưỡng sự tử tế trong đời sống hằng ngày

Lòng tốt không chỉ mang lại lợi ích cho người khác mà còn trực tiếp cải thiện hạnh phúc của chính bạn. Ngay cả những hành động nhỏ — như giúp đỡ người khác hay thể hiện sự kiên nhẫn — cũng có thể kích hoạt các trung tâm phần thưởng trong não.

Các nghiên cứu cho thấy hành vi hào phóng làm tăng giải phóng oxytocin và serotonin, giúp cải thiện tâm trạng, điều hòa huyết áp và giảm căng thẳng. Theo thời gian, những cử chỉ tử tế lặp đi lặp lại sẽ xây dựng cảm giác kết nối xã hội và củng cố cảm xúc tích cực bền vững.

2.4. Duy trì vận động thể chất đều đặn

Hoạt động thể chất là một trong những cách hiệu quả nhất để cải thiện tâm trạng. Tập luyện thường xuyên giúp giảm căng thẳng, cải thiện giấc ngủ và làm dịu các triệu chứng lo âu, trầm cảm. Vận động làm tăng serotonin và dopamine — các chất dẫn truyền thần kinh liên quan đến hạnh phúc — đồng thời làm giảm cortisol và tình trạng viêm, những yếu tố liên quan đến bệnh mạn tính.

Theo khuyến nghị, người trưởng thành nên thực hiện ít nhất 150 phút hoạt động aerobic cường độ vừa mỗi tuần. Tuy nhiên, việc chia nhỏ thời gian vận động trong ngày vẫn mang lại lợi ích rõ rệt, đặc biệt khi lựa chọn những hình thức vận động phù hợp với sở thích cá nhân.

2.5. Trân trọng và kéo dài những khoảnh khắc tích cực

Tận hưởng niềm vui một cách có ý thức — hay còn gọi là "savoring" — là khả năng dừng lại để cảm nhận trọn vẹn những khoảnh khắc dễ chịu trong cuộc sống.

Khi chú ý sâu hơn đến cảm giác tích cực, não bộ được "huấn luyện" để nhận diện và phản ứng mạnh mẽ hơn với những trải nghiệm tốt đẹp. Điều này giúp tăng tần suất cảm nhận niềm vui trong đời sống thường nhật. Việc dành thêm vài giây để tận hưởng một ly cà phê, ánh nắng buổi sáng hay tiếng cười với bạn bè có thể tạo ra tác động tích lũy đáng kể lên hạnh phúc lâu dài.

2.6. Tham gia vào các hoạt động mang lại ý nghĩa

Niềm vui nhất thời là chưa đủ để tạo nên hạnh phúc bền vững. Cảm giác sống có mục đích đóng vai trò then chốt trong hạnh phúc viên mãn. Mỗi người đều có những giá trị cốt lõi riêng — như sự gắn kết, thành tựu hay tò mò. Khi tham gia vào những hoạt động phù hợp với các giá trị này, con người thường cảm thấy có động lực hơn, hài lòng hơn và kiên cường hơn trước khó khăn.

Dù là tình nguyện, học kỹ năng mới hay theo đuổi dự án cá nhân, việc đầu tư vào những điều có ý nghĩa giúp nuôi dưỡng cảm giác hạnh phúc sâu sắc và lâu dài.

2.7. Thực hành thiền chánh niệm và thiền từ bi

Thiền chánh niệm — tập trung vào hiện tại mà không phán xét — đã được chứng minh giúp giảm căng thẳng, tăng cảm xúc tích cực và cải thiện sức khỏe tinh thần. Đặc biệt, thiền từ bi — gửi những mong ước tốt lành đến bản thân và người khác — có tác dụng tăng lòng trắc ẩn, cảm giác kết nối xã hội và sự an lành nội tâm.

Đối với người mới bắt đầu, chỉ cần vài phút mỗi ngày tập trung vào hơi thở hoặc lặp lại những câu chúc an lành đơn giản cũng có thể mang lại lợi ích rõ rệt theo thời gian.

Hạnh phúc, xét cho cùng, không phải là một trạng thái để đạt tới rồi giữ mãi, mà là một quá trình được hình thành từ những lựa chọn nhỏ nhưng nhất quán mỗi ngày. Khoa học không hứa hẹn một cuộc sống không khó khăn, nhưng chỉ ra con đường giúp con người đối diện với thách thức bằng sự vững vàng, kết nối và ý thức về giá trị bản thân. Khi ta biết chăm sóc các mối quan hệ, nuôi dưỡng lòng tử tế và dành không gian cho ý nghĩa sống, hạnh phúc không còn là mục tiêu xa vời — mà trở thành nền tảng âm thầm nâng đỡ sức khỏe tinh thần, thể chất và chất lượng cuộc sống lâu dài.

Mời độc giả xem thêm:

DS. Thu Giang

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/7-chia-khoa-dan-den-hanh-phuc-ben-vung-169260103112926177.htm