7 món ăn – bài thuốc giúp giải nhiệt, giải độc ngày nóng

3 giờ trướcBài gốc

ThS.BS. Nguyễn Quang Dương, Khoa Ngoại, Bệnh viện Tuệ Tĩnh cho biết, y học cổ truyền cho rằng mùa nóng thuộc hành Hỏa, dương khí thịnh, dễ sinh nội nhiệt và hao tổn tân dịch. Do đó, việc bổ sung các thực phẩm có tính mát, giúp giải nhiệt, sinh tân (tạo dịch), giải độc là rất cần thiết.

Nội dung

1. Dược thiện giải nhiệt, giải độc

1.1 Canh rau má nấu thịt bằm

1.2 Cháo đậu xanh

1.3 Canh bí đao nấu tôm hoặc thịt nạc

1.4 Canh rong biển nấu đậu phụ

1.5 Canh mướp đắng nhồi thịt

1.6 Chè hạt sen – long nhãn

1. 7 Canh lá dâu nấu thịt nạc

2. Những ai cần thận trọng?

Khác với thuốc, thực phẩm hay các món ăn – bài thuốc vừa cung cấp dinh dưỡng, vừa hỗ trợ điều hòa cơ thể một cách tự nhiên, phù hợp với nhiều người.

1. Dược thiện giải nhiệt, giải độc

Theo ThS.BS. Nguyễn Quang Dương một số món ăn – bài thuốc dễ làm dưới đây có tác dụng giải nhiệt, giải độc trong mùa nắng nóng:

1.1 Canh rau má nấu thịt bằm

Công dụng: Thanh nhiệt, giải độc, lợi tiểu, hỗ trợ giảm rôm sảy.

Nguyên liệu: Rau má tươi 150–200 g, thịt lợn nạc băm 100 g, nước 800 ml – 1 lít; gia vị gồm muối, nước mắm, tiêu vừa đủ.

Cách làm: Rau má rửa sạch; thịt băm xào qua, thêm nước đun sôi rồi cho rau má vào, nêm gia vị vừa đủ rồi ăn.

Lưu ý: Người dễ lạnh bụng nên dùng lượng vừa phải.

Canh rau má nấu thịt bằm thanh nhiệt, giải độc, lợi tiểu, hỗ trợ giảm rôm sảy.

1.2 Cháo đậu xanh

Công dụng: Thanh nhiệt, giải độc, bổ dưỡng, dễ tiêu.

Nguyên liệu: Đậu xanh 50–70 g, gạo tẻ 50 g, nước: 1–1,2 lít, gia vị gồm muối hoặc đường (tùy cách dùng).

Cách làm: Nấu nhừ gạo và đậu xanh thành cháo, có thể ăn ngọt (thêm đường) hoặc mặn tùy khẩu vị. Món cháo này phù hợp cho những người mệt mỏi, ăn uống kém trong mùa nóng.

Cháo đậu xanh thanh nhiệt, giải độc, bổ dưỡng, dễ tiêu.

1.3 Canh bí đao nấu tôm hoặc thịt nạc

Công dụng: Thanh nhiệt, lợi tiểu, giảm cảm giác nóng bức.

Nguyên liệu: Bí đao 300–400 g, tôm tươi hoặc thịt nạc 100 g, 800 ml nước – 1 lít, muối, nước mắm.

Cách làm: Bí đao gọt vỏ, cắt miếng, nấu với tôm hoặc thịt nạc đã xào sơ; ưu điểm của món ăn – bài thuốc này là dễ ăn, phù hợp với cả người lớn và trẻ nhỏ.

Canh bí đao nấu tôm thanh nhiệt, lợi tiểu, giảm cảm giác nóng bức.

1.4 Canh rong biển nấu đậu phụ

Công dụng: Thanh nhiệt, bổ sung khoáng chất, hỗ trợ tiêu hóa.

Nguyên liệu: Rong biển khô 10–15 g, đậu phụ 1–2 bìa (200–300 g), gia vị gồm muối, nước tương hoặc hành (tùy chọn).

Cách làm: Ngâm mềm rong biển, nấu với nước, cho đậu phụ vào, nêm nhẹ.

Lưu ý: Không nên ăn quá nhiều nếu có vấn đề về tuyến giáp vì rong biển có chứa iod.

Canh rong biển nấu đậu phụ thanh nhiệt, bổ sung khoáng chất, hỗ trợ tiêu hóa.

1.5 Canh mướp đắng nhồi thịt

Công dụng: Thanh nhiệt, giải độc, hỗ trợ giảm đường huyết.

Nguyên liệu: Mướp đắng 2–3 quả (300–400 g), thịt băm 150 g, mộc nhĩ 5–10 g (ngâm nở), 800 ml – 1 lít nước, gia vị như muối, nước mắm.

Cách làm: Mướp đắng bỏ ruột, nhồi thịt, nấu canh.

Lưu ý: Người huyết áp thấp hoặc dễ hạ đường huyết nên dùng với lượng vừa phải.

Canh mướp đắng nhồi thịt thanh nhiệt, giải độc, hỗ trợ giảm đường huyết.

1.6 Chè hạt sen – long nhãn

Công dụng: Thanh nhiệt, an thần, hỗ trợ giấc ngủ.

Nguyên liệu: Hạt sen tươi hoặc khô 100 g, long nhãn 50–70 g, đường phèn 30–50 g, 800 ml – 1 lít nước.

Cách làm: Nấu mềm hạt sen, thêm long nhãn và đường phèn, dùng ấm hoặc mát. Món chè hạt sen – long nhãn phù hợp với người mất ngủ, căng thẳng trong mùa nóng.

Chè hạt sen long nhãn thanh nhiệt, an thần, hỗ trợ giấc ngủ.

1. 7 Canh lá dâu nấu thịt nạc

Công dụng: Thanh nhiệt, mát gan, hỗ trợ kiểm soát đường huyết.

Nguyên liệu: Lá dâu tươi 100–150 g, thịt nạc 100 g, 800 ml – 1 lít nước, gia vị: muối, nước mắm.

Cách làm: Lá dâu rửa sạch, nấu với thịt nạc băm, nêm nhạt.

2. Những ai cần thận trọng?

Một số đối tượng nên lưu ý khi dùng các món ăn thanh nhiệt như: Người tỳ vị hư hàn (dễ lạnh bụng, tiêu chảy), người huyết áp thấp, phụ nữ mang thai, người đang dùng thuốc điều trị bệnh mạn tính. Nếu có biểu hiện bất thường như đau bụng, tiêu chảy kéo dài, cần ngừng sử dụng và đi khám.

Theo ThS.BS. Nguyễn Quang Dương, trong mùa nóng, cơ thể rất dễ rơi vào trạng thái "ngoại nhiệt – nội nhiệt", tức là vừa chịu tác động của thời tiết nóng bên ngoài, vừa dễ sinh nhiệt từ bên trong do ăn uống, sinh hoạt không hợp lý. Việc sử dụng các món ăn – bài thuốc thanh nhiệt là cần thiết, nhưng tránh lạm dụng.

Thực tế, nhiều người cho rằng cứ mùa nóng là phải ăn thật nhiều đồ mát, uống nước giải nhiệt liên tục. Tuy nhiên, nếu sử dụng quá mức các thực phẩm có tính hàn, đặc biệt ở người có tỳ vị yếu, có thể gây rối loạn tiêu hóa, đầy bụng, tiêu chảy.

Vì vậy, nguyên tắc quan trọng là cân bằng âm – dương trong ăn uống, không thiên lệch quá mức về một nhóm thực phẩm.

Nguyên tắc ăn uống là:

• Nên ưu tiên các món ăn thanh nhẹ, dễ tiêu như canh, cháo.

• Kết hợp đa dạng thực phẩm, không chỉ dựa vào một vài món giải nhiệt.

• Hạn chế đồ cay nóng, chiên rán, rượu bia trong những ngày nắng nóng.

• Uống đủ nước, nhưng không uống quá nhiều nước lạnh.

Ngoài ra, việc ăn uống cần đi kèm với chế độ sinh hoạt hợp lý như ngủ đủ giấc, tránh làm việc quá sức dưới trời nắng để giúp cơ thể thích nghi tốt hơn với thời tiết.

Mai Phương

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/7-mon-an-bai-thuoc-giup-giai-nhiet-giai-doc-ngay-nong-169260424183833798.htm