Cuộc thi góp phần tạo dựng một thế hệ công dân năng động, bản lĩnh và giàu khát vọng cống hiến. Ảnh minh họa cho bài viết.
Theo Ban Tổ chức Cuộc thi Sáng tạo Thanh thiếu niên, nhi đồng tỉnh An Giang, Cuộc thi nhằm khơi dậy tiềm năng và phát huy tư duy sáng tạo giúp các em trau dồi kiến thức, rèn luyện kỹ năng sáng tạo, xây dựng ước mơ cho các em trở thành nhà sáng chế trong tương lai.
Đồng thời tạo điều kiện, môi trường cho thanh thiếu niên, nhi đồng của tỉnh phát huy năng lực sáng tạo góp phần phát triển kinh tế - xã hội và đào tạo nguồn nhân lực trẻ có chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa của tỉnh nhà. Việc phát động cuộc thi không chỉ tạo động lực cho phong trào sáng tạo trong học đường mà còn góp phần xây dựng nguồn nhân lực trẻ chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển của tỉnh trong bối cảnh chuyển đổi số và Hội nhập quốc tế.
Đối tượng tham gia là các em thanh thiếu niên, nhi đồng trong tỉnh từ 06 đến 18 tuổi, sinh từ năm 2008 đến năm 2020. Mỗi sản phẩm có thể do cá nhân hoặc nhóm đồng tác giả thực hiện, tối đa 4 người, bao gồm tác giả chính. Các mô hình, sản phẩm dự thi phải do tác giả tự nghiên cứu, sáng tạo và đã áp dụng thử trong giai đoạn từ năm 2021 đến 2026 đều có quyền tham dự Cuộc thi. Các sản phẩm đã đạt giải ở các cuộc thi cấp tỉnh và quốc gia cùng hệ thống của Liên hiệp Hội sẽ không được tham dự.
Lĩnh vực dự thi năm nay khá đa dạng và gần gũi với thực tiễn cuộc sống. Các mô hình, sản phẩm có thể tập trung vào các nhóm, như: đồ dùng phục vụ học tập; phần mềm tin học và chuyển đổi số; sản phẩm thân thiện môi trường; dụng cụ sinh hoạt gia đình; đồ chơi trẻ em; giải pháp ứng phó biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế. Đặc biệt, Ban Tổ chức khuyến khích những sản phẩm có tính ứng dụng cao, như: robot, thiết bị tự động hóa, phần mềm điều khiển, máy móc đa năng hoặc các mô hình thông minh giải quyết các vấn đề trong đời sống hàng ngày.
Đối với lĩnh vực phần mềm tin học và chuyển đổi số, Ban Tổ chức đưa ra những yêu cầu khá cụ thể nhằm bảo đảm tính chuyên nghiệp và khả năng đánh giá chính xác. Nếu là website hoặc hệ thống mạng, sản phẩm phải được triển khai thực tế và cung cấp đường link trong bản thuyết minh. Nếu là phần mềm máy tính, cần đóng gói thành bộ cài đặt hoàn chỉnh. Các ứng dụng Android, iOS phải có phiên bản chạy được trên phần mềm giả lập hoặc kèm video giới thiệu chi tiết.
Bên cạnh đó, Ban Tổ chức cũng quy định rõ tiêu chuẩn về sản phẩm: phải có tính mới, tính sáng tạo, hàm lượng khoa học cao, sử dụng nguyên liệu an toàn, thân thiện và không gây nguy hại. Mỗi sản phẩm bắt buộc kèm theo bản thuyết minh, hình ảnh minh họa, trong đó nêu rõ ý tưởng, vật liệu chế tạo, nguyên lý hoạt động, tính sáng tạo, khả năng ứng dụng và hiệu quả kinh tế - xã hội. Đối với mô hình có kích thước lớn hơn 0,5m x 0,5m x 0,5m hoặc nặng trên 10kg, tác giả được phép gửi video clip thể hiện quá trình lắp ráp và vận hành.
Cơ cấu giải thưởng có giá trị cao, gồm: 01 giải Đặc biệt trị giá 14 triệu đồng, 05 giải Nhất mỗi giải 10 triệu đồng, 10 giải Nhì mỗi giải 7 triệu đồng, 15 giải Ba mỗi giải 5 triệu đồng và 20 giải Khuyến khích mỗi giải 3 triệu đồng. Ngoài tiền thưởng, các giải Đặc biệt, Nhất, Nhì và Ba còn nhận cúp của cuộc thi. Không chỉ dừng lại ở giải thưởng vật chất, các cá nhân hoặc đồng tác giả đạt giải Đặc biệt, Nhất, Nhì, Ba còn được nhận Bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh. Giấy khen của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật cho các cá nhân là tác giả hoặc đồng tác giả đạt giải Khuyến khích và một số cá nhân có đóng góp tích cực trong triển khai Cuộc thi.
Hồ sơ và sản phẩm dự thi được tiếp nhận tại hai địa điểm: Trung tâm Hoạt động Thanh thiếu nhi và Khởi nghiệp Thanh niên tỉnh An Giang tại cơ sở Rạch Giá (987 Nguyễn Trung Trực) và cơ sở Long Xuyên (135 Điện Biên Phủ).
Cuộc thi Sáng tạo Thanh thiếu niên, nhi đồng tỉnh An Giang lần thứ I năm 2026 không đơn thuần là một hoạt động phong trào mà còn là lời khẳng định về sự quan tâm của tỉnh đối với giáo dục STEM, đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực trẻ và là bước khởi đầu quan trọng để An Giang xây dựng hệ sinh thái sáng tạo trong thanh thiếu niên, nhi đồng, góp phần tạo dựng một thế hệ công dân năng động, bản lĩnh và giàu khát vọng cống hiến cho quê hương, đất nước.
Trương Anh Sáng