Chính phủ Anh vừa công bố kế hoạch bãi bỏ thuế carbon đối với hoạt động sản xuất điện từ tháng 04/2028. Đây là nỗ lực chiến lược nhằm kiểm soát giá điện bán lẻ cho cả hộ gia đình và khối doanh nghiệp, trong bối cảnh thị trường năng lượng quốc tế dự báo có nhiều biến động phức tạp trong giai đoạn tới.
Giải quyết áp lực tăng giá năng lượng từ năm 2026
Quyết định bãi bỏ thuế được đưa ra khi các dự báo kinh tế cho thấy giá năng lượng trong nước tại Anh có xu hướng tăng mạnh từ tháng 07/2026. Nguyên nhân chủ yếu do giá năng lượng bán buôn leo thang dưới tác động từ các xung đột tại khu vực Iran, đồng thời cơ chế trần giá điện của cơ quan quản lý sẽ bước vào chu kỳ điều chỉnh mới từ quý III/2026.
Sắc thuế chuẩn bị được bãi bỏ có tên là Cơ chế hỗ trợ Carbon (CPS). Được áp dụng từ tháng 04/2013, CPS là một phần trong chiến lược đạt mục tiêu khí hậu của Anh bằng cách tăng chi phí sản xuất điện từ nhiên liệu hóa thạch, đặc biệt là than đá. Theo chuyên gia Pranav Menon từ Aurora Energy Research, việc loại bỏ CPS là một bước đi tích cực giúp trực tiếp giảm giá điện bán lẻ cho người tiêu dùng cuối cùng.
Kết thúc vai trò lịch sử của thuế carbon CPS
Trong báo cáo ngân sách năm 2025, Chính phủ Anh quyết định duy trì mức thuế CPS ở ngưỡng 18 bảng Anh (tương đương khoảng 24 USD) cho mỗi tấn khí carbon dioxide phát thải cho đến thời điểm chính thức bãi bỏ vào năm 2028. Ông Dan Tomlinson, Thứ trưởng Tài chính Anh, khẳng định trước Quốc hội rằng thuế CPS đã hoàn thành sứ mệnh lịch sử và không còn phù hợp với bối cảnh năng lượng hiện nay.
Lý do quan trọng nhất dẫn đến quyết định này là việc sử dụng điện than gần như đã bị loại bỏ hoàn toàn khỏi hệ thống điện quốc gia. Nhà máy nhiệt điện than cuối cùng tại Anh đã đóng cửa vào năm 2024, đánh dấu một kỷ nguyên mới cho ngành năng lượng nước này.
Tác động kinh tế và lộ trình năng lượng sạch 2030
Hiện nay, ngoài thuế CPS, các nhà máy điện nhiên liệu hóa thạch vẫn phải nộp chi phí theo Hệ thống mua bán phát thải quốc gia (ETS), với mức giá giao dịch hiện quanh ngưỡng 49 bảng Anh mỗi tấn CO2. Theo tính toán từ các nhà phân tích tại Bernstein, thuế CPS hiện đóng góp khoảng 7 bảng Anh vào giá của mỗi megawatt giờ (MWh) điện bán buôn.
Việc bãi bỏ hoàn toàn sắc thuế này được dự báo sẽ mang lại lợi ích kinh tế trực tiếp, giúp mỗi hộ gia đình tại Anh tiết kiệm trung bình khoảng 21 bảng Anh mỗi năm. Đây là một phần trong chương trình “Clean Power 2030” mà Chính phủ đang đẩy mạnh nhằm giảm sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch và phi carbon hóa lĩnh vực điện lực vào năm 2030. Ông Tomlinson nhấn mạnh, với sự phát triển mạnh mẽ của năng lượng tái tạo, việc duy trì thuế CPS để thúc đẩy chuyển đổi năng lượng là không còn cần thiết.
PHỐ HỘI