Anna Jarvis và câu chuyện phía sau Ngày của Mẹ

3 giờ trướcBài gốc

Ngày nay, Ngày của Mẹ thường gắn với hoa tươi, thiệp chúc mừng, quà tặng và những bữa ăn gia đình. Nhưng ít ai biết rằng người phụ nữ tạo ra ngày lễ này lại dành phần lớn quãng đời cuối để chống lại chính sự thương mại hóa của nó.

Anna Jarvis, người sáng lập Ngày của Mẹ.

Ngày của Mẹ bắt đầu từ một lời hứa dành cho mẹ

Anna Jarvis sinh năm 1864 tại bang West Virginia, Mỹ. Bà chưa từng kết hôn và cũng không có con. Người ảnh hưởng lớn nhất đến cuộc đời bà là mẹ mình - Ann Reeves Jarvis, một nhà hoạt động xã hội từng tổ chức các “Câu lạc bộ Ngày của Mẹ” nhằm cải thiện điều kiện vệ sinh, giảm tỉ lệ tử vong trẻ em và hỗ trợ các gia đình trong thời kỳ hậu Nội chiến Mỹ.

Theo nhiều tài liệu lịch sử Mỹ, trước khi qua đời năm 1905, mẹ của Anna từng bày tỏ mong muốn sẽ có một ngày dành riêng để tôn vinh những người mẹ vì “những đóng góp thầm lặng cho nhân loại”. Anna Jarvis quyết định biến điều đó thành hiện thực.

Năm 1908, bà tổ chức lễ kỷ niệm Ngày của Mẹ đầu tiên tại một nhà thờ ở Grafton, West Virginia và đồng thời tổ chức sự kiện tương tự tại Philadelphia. Trong buổi lễ, Anna gửi hàng trăm bông hoa cẩm chướng trắng - loài hoa mà bà xem là biểu tượng của tình mẹ.

Từ một ngày kỷ niệm thành ngày lễ quốc gia

Sau thành công ban đầu, Anna Jarvis bắt đầu chiến dịch vận động trên toàn nước Mỹ. Bà gửi thư cho các chính trị gia, nhà thờ, trường học và tổ chức xã hội để kêu gọi công nhận Ngày của Mẹ là ngày lễ chính thức.

Sự kiên trì ấy cuối cùng đã mang lại kết quả. Năm 1914, Tổng thống Woodrow Wilson ký tuyên bố công nhận Chủ nhật thứ hai của tháng 5 là Ngày của Mẹ trên toàn nước Mỹ.

Tuy nhiên, với Anna Jarvis, đây không phải ngày để mua sắm hay tổ chức rầm rộ. Bà muốn mọi người dành thời gian bên mẹ mình, viết thư tay hoặc trực tiếp bày tỏ lòng biết ơn.

Theo các nhà nghiên cứu lịch sử tại Smithsonian Institution, Anna Jarvis đặc biệt nhấn mạnh cụm từ “Mother’s Day” ở dạng số ít, bởi bà muốn mỗi người tôn vinh chính người mẹ của mình, chứ không phải một khái niệm chung chung về các bà mẹ.

Khi chính người sáng lập quay lưng với Ngày của Mẹ

Chỉ vài năm sau khi Ngày của Mẹ trở thành ngày lễ quốc gia, Anna Jarvis bắt đầu thất vọng.

Các công ty bán thiệp, hoa và bánh kẹo nhanh chóng biến ngày này thành cơ hội kinh doanh. Theo National Geographic, Anna Jarvis từng nổi giận khi thấy các nhà hàng bán “salad Ngày của Mẹ” hay các công ty thiệp kiếm tiền từ ngày lễ mà bà tạo ra.

Bà gọi những người kinh doanh theo dịp này là “kẻ trục lợi” và dành hàng chục năm cuối đời để kiện tụng, phản đối các hoạt động thương mại hóa Ngày của Mẹ.

Thậm chí, Anna Jarvis từng bị bắt khi phản đối một sự kiện gây quỹ liên quan đến Ngày của Mẹ. Bà tiêu gần hết tài sản cá nhân cho các chiến dịch pháp lý và vận động nhằm “giành lại ý nghĩa ban đầu” của ngày lễ này.

Trớ trêu thay, người phụ nữ tạo ra Ngày của Mẹ cuối cùng lại qua đời trong nghèo khó tại một viện điều dưỡng ở Pennsylvania năm 1948.

Ngày của Mẹ - Từ ngày lễ gia đình thành ngành công nghiệp hàng chục tỉ USD

Bất chấp sự phản đối của Anna Jarvis, Ngày của Mẹ ngày càng phát triển mạnh về mặt thương mại.

Theo dữ liệu được National Retail Federation dẫn lại trên National Geographic, người Mỹ hiện chi hàng chục tỉ USD mỗi năm cho Ngày của Mẹ, biến đây thành một trong những dịp mua sắm lớn nhất năm, chỉ đứng sau mùa lễ cuối năm và mùa tựu trường.

Các ngành hưởng lợi lớn nhất gồm hoa tươi, thiệp chúc mừng, nhà hàng, mỹ phẩm và quà tặng.

Điều đặc biệt là dù phản đối mạnh mẽ sự thương mại hóa, Anna Jarvis chưa bao giờ phản đối việc mọi người thể hiện tình cảm với mẹ mình. Điều bà không chấp nhận là việc biến tình mẫu tử thành công cụ kinh doanh.

Chúc cho tất cả những người Mẹ trên thế giới luôn được yêu thương.

Di sản lớn hơn một ngày lễ

Hơn một thế kỷ sau khi được công nhận, Ngày của Mẹ đã vượt ra ngoài biên giới nước Mỹ để trở thành ngày lễ phổ biến tại nhiều quốc gia.

Nhưng đằng sau những bó hoa và chiến dịch quảng cáo mỗi tháng 5 vẫn là câu chuyện ít người biết về Anna Jarvis - người phụ nữ dành cả cuộc đời để tạo ra một ngày tôn vinh mẹ, rồi lại đau đớn chứng kiến nó biến thành điều mà bà chưa từng mong muốn.

Có lẽ nghịch lý lớn nhất của Ngày của Mẹ nằm ở chính điều đó: Người khai sinh ra ngày lễ nổi tiếng toàn cầu này lại là người thất vọng nhất với cách thế giới đang kỷ niệm nó.

Nhưng sau tất cả những tranh cãi về thương mại hóa, ý nghĩa cốt lõi của Ngày của Mẹ dường như vẫn chưa bao giờ thay đổi. Đó không phải là giá trị của món quà đắt tiền hay những chiến dịch giảm giá phủ kín các cửa hàng mỗi tháng 5, mà là lời nhắc để những người con chậm lại giữa nhịp sống quá nhanh, dành thời gian ở cạnh mẹ nhiều hơn.

Bởi với nhiều người, điều mẹ cần đôi khi chỉ là một bữa cơm đủ mặt con cái, một cuộc điện thoại hỏi han hay vài giờ ngồi cạnh nhau mà không bị cuốn vào màn hình điện thoại và công việc.

Thời gian có thể khiến con người trưởng thành, đi xa và bận rộn hơn, nhưng cũng âm thầm lấy đi tuổi trẻ của những người mẹ. Và có lẽ điều khiến Ngày của Mẹ vẫn tồn tại suốt hơn một thế kỷ không nằm ở hoa hay quà tặng, mà ở việc nó buộc người ta nhớ rằng: Vẫn còn một người luôn chờ con trở về nhà.

Đỗ Tho

Nguồn Công dân & Khuyến học : https://congdankhuyenhoc.vn/anna-jarvis-va-cau-chuyen-phia-sau-ngay-cua-me-179260510094558631.htm