Áp lực giải ngân 1 triệu tỉ đồng đầu tư công ngay từ đầu năm 2026

2 giờ trướcBài gốc

Tổng kế hoạch đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước năm 2026 được Thủ tướng giao cho các bộ, cơ quan trung ương và địa phương là 995.348,05 tỉ đồng, gồm: 345.121,45 tỉ đồng vốn ngân sách trung ương, 650.226,6 tỉ đồng vốn ngân sách địa phương đạt, theo báo cáo từ Bộ Tài chính.

Ngoài kế hoạch Thủ tướng giao, nhiều địa phương chủ động bố trí thêm vốn cân đối ngân sách địa phương, với số vốn tăng thêm so với mức Thủ tướng giao là 12.932,5 tỉ đồng. Bên cạnh đó, kế hoạch vốn các năm trước được phép kéo dài sang năm 2026 là 42 tỉ đồng, chủ yếu thuộc các chương trình mục tiêu quốc gia.

Như vậy, tổng kế hoạch vốn đầu tư công giao năm 2026 đến thời điểm báo cáo là 1.008.322,6 tỉ đồng - con số thể hiện quyết tâm rất lớn của Chính phủ trong việc sử dụng đầu tư công làm động lực chủ chốt thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, với mục tiêu tăng trưởng cả năm từ 10%.

Đầu tư công lớn đi kèm với hiệu quả cao là một thách thức rất lớn đối với Việt Nam. Trong ảnh: Sân bay Long Thành. Ảnh: LÊ VŨ

Một tín hiệu tích cực là ngay từ đầu năm, công tác phân bổ chi tiết kế hoạch vốn năm 2026 được các bộ, ngành, địa phương triển khai khá khẩn trương, với số vốn đã được phân bổ chi tiết cho các nhiệm vụ, dự án đạt 972.498,3 tỉ đồng tính tới ngày 31-1-2026, gồm: 325.313,4 tỉ đồng vốn ngân sách trung ương, 647.184,9 tỉ đồng vốn ngân sách địa phương.

Nếu không tính phần vốn cân đối ngân sách địa phương các địa phương giao tăng, tổng vốn đã phân bổ chi tiết đạt 959.565,82 tỉ đồng, tương đương 96,4% kế hoạch do Thủ tướng giao. Đây là tỷ lệ khá cao so với cùng kỳ nhiều năm trước và cho thấy sự chủ động và quyết liệt hơn của các bộ, ngành, địa phương trong khâu chuẩn bị đầu tư.

Tuy nhiên, còn 35.782,2 tỉ đồng chưa được phân bổ chi tiết, tập trung tại 15 bộ, cơ quan trung ương và 15 địa phương. Phần lớn các đơn vị này đang trong quá trình hoàn thiện thủ tục đầu tư, điều chỉnh danh mục dự án hoặc chờ ý kiến thẩm định.

Về kết quả giải ngân, tổng số vốn đầu tư công đã được giải ngân trong tháng 1-2026 là 19.132,8 tỉ đồng, tương đương 2% kế hoạch Thủ tướng giao. Trong đó, vốn ngân sách trung ương giải ngân 1.114,4 tỉ đồng - đạt 0,3%, vốn ngân sách địa phương giải ngân 18.018,4 tỉ đồng - đạt 2,8%.

So với cùng kỳ năm 2025, tỷ lệ giải ngân thấp hơn 1,9%, nhưng giá trị giải ngân tính theo số tuyệt đối lại cao hơn 12.717,1 tỉ đồng. Trong đó, có 4 bộ, ngành và 13 địa phương đạt mức giải ngân bằng hoặc cao hơn bình quân chung cả nước, trong đó có Bộ Công thương, Bộ Tư pháp, TPHCM, Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ…

Kết quả này xuất phát từ việc kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 được giao ở mức rất lớn, cao hơn đáng kể so với năm 2025, nên tỷ lệ giải ngân tháng đầu năm khó tránh khỏi thấp hơn khi so sánh tương đối.

Tuy nhiên, bên cạnh kết quả tích cực, còn không ít yếu tố khách quan, có thể ảnh hưởng tới tiến độ giải ngân. Chẳng hạn, diễn biến thời tiết bất thường, dẫn tới không đảm bảo tiến độ thi công.

Cụ thể, việc hứng chịu 8 cơn bão liên tiếp từ trong giai đoạn tháng cuối quí 3 và hai tháng đầu quí 4-2025 đã làm chậm tiến độ thi công các dự án trọng điểm, do địa phương cần thời gian khắc phục hậu quả thiên tai và ổn định trạng thái thi công. Điều này dẫn tới áp lực giải ngân vốn dồn vào thời điểm cuối năm.

Hơn nữa, tình trạng khan hiếm nguyên vật liệu thi công, như đất, cát, đá đắp… thường xảy ra những năm gần đây. Thậm chí, giá nhiều nguyên vật liệu tăng khoảng 1,5-2 lần so với thời điểm mời thầu, làm tăng chi phí và phải điều chỉnh tổng mức đầu tư.

Với các dự án ODA, một số dự án đang thực hiện thủ tục pháp lý, gồm: giới thiệu chữ ký, tài khoản ban quản lý dự án với nhà đầu tư nước ngoài sau khi sáp nhập địa phương, chuyển sang chính quyền hai cấp. Bên cạnh đó, không ít dự án trong tình trạng chờ điều chỉnh, gia hạn thời gian thực hiện và giải ngân, hoặc chưa hoàn thiện thủ tục điều chỉnh, ký kết hiệp định vay.

Vân Phong

Nguồn Saigon Times : https://thesaigontimes.vn/ap-luc-giai-ngan-1-trieu-ti-dong-dau-tu-cong-ngay-tu-dau-nam-2026/