Áp lực huy động vốn sẽ hạ nhiệt trong quý II?

một giờ trướcBài gốc

Nhu cầu vốn lớn, tín dụng tăng mạnh trở lại

Ngay từ đầu năm, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã ban hành Chỉ thị 01/CT-NHNN, định hướng dòng vốn tín dụng tập trung vào sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên và các động lực tăng trưởng mới. Mục tiêu tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống năm 2026 khoảng 15%, đồng thời vẫn phải kiểm soát nợ xấu và bảo đảm an toàn hệ thống tổ chức tín dụng.

Áp lực huy động vốn lớn. Ảnh: VC

Dữ liệu mới nhất cho thấy dòng vốn đang chảy ra nền kinh tế với tốc độ khá nhanh. Theo Phó vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế Phạm Thị Thanh Tùng, đến ngày 28/4/2026, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đạt hơn 19,4 triệu tỷ đồng, tăng 4,42% so với cuối năm 2025 và tăng 18,26% so với cùng kỳ năm trước.

Động lực tăng trưởng tín dụng năm nay đến từ nhu cầu vốn lớn của nền kinh tế trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng cao hơn cho giai đoạn mới. Theo tính toán của Bộ Tài chính, nhu cầu vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2026 - 2031 khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, riêng năm 2026 khoảng 5,1 triệu tỷ đồng. Trong đó, nhu cầu vốn tín dụng dự kiến khoảng 1,8 triệu tỷ đồng.

Theo NHNN, quy mô này vẫn nằm trong khả năng đáp ứng của mục tiêu tăng trưởng tín dụng khoảng 15%. Tuy nhiên, áp lực lớn nhất hiện nay không chỉ nằm ở nhu cầu cho vay mà là khả năng tạo lập nguồn vốn của hệ thống ngân hàng.

Bà Phạm Thị Thanh Tùng cho biết từ quý IV/2025 đến giữa tháng 3/2026, tốc độ tăng trưởng huy động vốn liên tục thấp hơn tăng trưởng tín dụng. Điều này đồng nghĩa tín dụng đang mở rộng nhanh hơn khả năng huy động vốn của các tổ chức tín dụng.

Một áp lực khác là nền kinh tế vẫn phụ thuộc lớn vào vốn ngân hàng khi tỷ lệ tín dụng/GDP năm 2025 ở mức khoảng 145%, trong khi thị trường vốn chưa phát triển tương xứng để chia sẻ gánh nặng cung ứng vốn trung và dài hạn.

Không chỉ vậy, khoảng 80% nguồn vốn huy động bằng VND hiện là ngắn hạn, trong khi nhu cầu vốn trung và dài hạn của nền kinh tế rất lớn. Điều này tạo ra áp lực đáng kể lên khả năng cân đối kỳ hạn và bảo đảm an toàn thanh khoản của hệ thống ngân hàng.

Huy động vốn tăng chậm vì đâu?

Bức tranh huy động vốn trong quý I/2026 cho thấy áp lực thanh khoản đang hiện hữu rõ hơn tại nhiều ngân hàng.

Theo tổng hợp báo cáo tài chính quý I của 27 ngân hàng thương mại niêm yết, tổng tiền gửi khách hàng hợp nhất toàn hệ thống đạt khoảng 12,88 triệu tỷ đồng, chỉ tăng 0,6% so với cuối năm 2025. Trong khi đó, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống cùng kỳ đạt khoảng 3,7%.

Đáng chú ý, có tới 12/27 ngân hàng ghi nhận tiền gửi khách hàng sụt giảm trong quý đầu năm - mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây. Điều này cho thấy áp lực huy động vốn không còn xuất hiện cục bộ tại một số nhà băng mà đã lan rộng hơn trong toàn hệ thống.

Báo cáo mới công bố của SSI Research cũng chỉ ra sự phân hóa về huy động vốn giữa các nhóm ngân hàng. Trong khi nhóm Big 4 gồm Vietcombank, VietinBank, BIDV và Agribank giảm 0,7 điểm % tiền gửi khách hàng, nhóm ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân lại tăng 1,3 điểm %.

Theo SSI Research, bức tranh huy động kém tích cực phản ánh các yếu tố mang tính cấu trúc và dòng tiền luân chuyển theo mùa vụ. Trong đó, xu hướng tăng nắm giữ tiền mặt trước các thay đổi chính sách, vòng quay tiền chậm lại sau giai đoạn bất động sản hút vốn mạnh, hay đặc thù tiền gửi doanh nghiệp thường giảm vào đầu năm trước khi quay lại theo chu kỳ sản xuất kinh doanh là những nguyên nhân chính.

Theo nhóm phân tích này, áp lực huy động có thể dần hạ nhiệt trong quý II khi nhiều yếu tố hỗ trợ xuất hiện đồng thời như lãi suất huy động vẫn ở mức tương đối hấp dẫn, dòng tiền doanh nghiệp quay trở lại hệ thống theo chu kỳ mùa vụ và một số thay đổi chính sách thuế có thể hỗ trợ dòng tiền quay lại ngân hàng.

Ngoài ra, nếu việc huy động vốn nước ngoài được triển khai hiệu quả và nhu cầu tín dụng chậm lại do mặt bằng lãi suất cho vay còn ở mức cao, thanh khoản toàn hệ thống có thể ổn định hơn trong thời gian tới.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, về dài hạn, vấn đề cốt lõi vẫn là giảm dần sự phụ thuộc của nền kinh tế vào tín dụng ngân hàng. Khi nhu cầu vốn trung và dài hạn ngày càng lớn, việc phát triển thị trường vốn, thị trường trái phiếu doanh nghiệp và các kênh dẫn vốn dài hạn sẽ trở thành yêu cầu quan trọng để giảm áp lực cho hệ thống ngân hàng và nâng cao tính bền vững của nền kinh tế.

Vũ Quang

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/ap-luc-huy-dong-von-se-ha-nhiet-trong-quy-ii-10416488.html