Từ trên cao nhìn xuống, Phú Quốc hiện lên như một dải ngọc xanh, nơi biển trời hòa vào nhau bằng những gam màu gần như siêu thực. Những bãi cát trắng trải dài, rừng nguyên sinh còn giữ nguyên vẻ hoang sơ cùng nhịp sống du lịch sôi động đã đưa "đảo Ngọc" trở thành một trong những điểm đến hấp dẫn bậc nhất khu vực. Nhưng phía sau vẻ đẹp ấy, Phú Quốc hôm nay còn giống như một “đại công trường” đang chuyển động từng ngày trước thềm Hội nghị Thượng đỉnh APEC 2027.
Từ sân bay, cảng biển, đại lộ ven biển đến các tổ hợp nghỉ dưỡng, trung tâm hội nghị và hạ tầng đô thị, hàng loạt dự án quy mô lớn đang đồng loạt tăng tốc xây dựng, mở ra bước chuyển mình chưa từng có cho hòn đảo được kỳ vọng trở thành trung tâm du lịch mang tầm vóc quốc tế của Việt Nam.
Tuy nhiên, phía sau những bản quy hoạch hàng trăm ngàn tỷ đồng là hàng loạt bài toán gai góc buộc chính quyền và giới đầu tư phải nhìn thẳng vào thực tế. Thách thức lớn nhất có lẽ không chỉ là số lượng phòng lưu trú gia tăng nhanh chóng mà là câu chuyện “trồng người” để tạo ra chất lượng dịch vụ xứng tầm điểm đến toàn cầu.
“Không chấp nhận đầu tư cho con người thì doanh nghiệp sẽ chẳng có gì để giữ chân khách khi sóng lớn đổ bộ”, ông Lê Hồng Phúc, Tổng giám đốc WorldHotels Long Beach Resort Phu Quoc thẳng thắn chia sẻ với TheLEADER.
Ông Lê Hồng Phúc, Tổng giám đốc WorldHotels Long Beach Resort Phu Quoc. Ảnh: DNCC
"Vũ khí tối thượng" của mô hình nhượng quyền thương hiệu
Thưa ông, thị trường lưu trú Phú Quốc hiện là cuộc so găng khốc liệt của những thương hiệu quản lý khách sạn danh tiếng toàn cầu. Tại sao WorldHotels Long Beach Resort Phu Quoc lại chọn mô hình nhượng quyền thương hiệu với Best Western thay vì ký hợp đồng quản lý trọn gói với các tập đoàn lớn?
Ông Lê Hồng Phúc: Đây là một chiến lược có tính toán rất kỹ về mặt quản trị và định hình sản phẩm của nhóm nhà đầu tư chúng tôi. Khi ký một hợp đồng quản lý thông thường với các thương hiệu quốc tế lớn, phải tuân thủ nghiêm ngặt, gần như tuyệt đối các tiêu chuẩn mang tính rập khuôn toàn cầu của họ. Ngược lại, với mô hình nhượng quyền thương hiệu từ Best Western, chủ đầu tư Việt Nam giữ được tiếng nói quan trọng và có thêm quyền chủ động trong việc điều hành, vận hành dự án theo hướng phát triển độc bản mà mình mong muốn.
Cụ thể, chúng tôi có thể tự do lồng ghép bản sắc văn hóa địa phương một cách sâu sắc nhất mà không bị bó buộc bởi các quy tắc cứng nhắc. WorldHotels Long Beach Resort Phu Quoc sở hữu 465 phòng nghỉ tại khu vực Bãi Trường và ngay từ định hướng thiết kế, dự án đã gắn liền với các sản phẩm thủ công mỹ nghệ ngọc trai cao cấp - một niềm tự hào đặc trưng của đảo ngọc.
Đặc biệt, chúng tôi cũng mang câu chuyện của thương hiệu Long Beach Pearl vào từng chi tiết bài trí, lồng ghép loại ngọc trai quý hiếm vào kiến trúc của ba tòa nhà.
Ngay cả tập đoàn Best Western cũng lưu ý chúng tôi rằng, để chạm được vào cảm xúc của tệp khách chi tiêu cao, các chiến dịch marketing và vận hành phải chứng minh được sự tôn trọng và tôn vinh truyền thống văn hóa bản địa.
Nhưng thưa ông, "bản sắc bản địa" đôi khi rất dễ rơi vào cái bẫy hình thức, hô hào khẩu hiệu suông. Ông hiện thực hóa khái niệm này như thế nào trong hoạt động vận hành hằng ngày để giữ chân du khách, đặc biệt là nhóm khách quốc tế lưu trú dài ngày?
Ông Lê Hồng Phúc: Chúng tôi nói không với tư duy làm bề nổi. Muốn khách cảm nhận được bản sắc, mọi "điểm chạm" từ ẩm thực, không gian giải trí cho đến trải nghiệm văn hóa đều phải được làm bài bản, có chiều sâu. Về ẩm thực, đa số các khu nghỉ dưỡng quốc tế thường chuẩn hóa thực đơn theo phong cách Âu - Mỹ. Riêng tại đây, chúng tôi đầu tư nghiên cứu rất sâu để đưa các loại đặc sản tươi ngon nhất của Phú Quốc vào thực đơn buffet và nhà hàng gọi món với chất lượng hàng đầu.
Chúng tôi đặt ra quy định nghiêm ngặt cho bộ phận thu mua và bếp trưởng là phải mua trực tiếp nguồn nguyên vật liệu tươi sống từ ngư dân và nông dân tại địa phương. Điều này vừa đảm bảo độ tươi ngon nguyên bản cho món ăn, vừa là cách doanh nghiệp hỗ trợ cộng đồng, cùng nhau phát triển bền vững.
Vào các dịp lễ hội truyền thống như Tết cổ truyền hay Giỗ tổ Hùng Vương, chúng tôi tổ chức những không gian văn hóa sống động ngay tại khu nghỉ dưỡng. Du khách nước ngoài và nhân viên cùng nhau gói bánh chưng, bánh dày, trải nghiệm múa lân sư rồng, nhận lì xì may mắn.
Tại khu vực buffet sáng, một góc không gian riêng luôn được dựng lên để giới thiệu về truyền thuyết, nguồn gốc và ý nghĩa của những món ăn truyền thống Việt Nam. Du khách quốc tế họ rất thích thú, họ dừng lại đọc, trải nghiệm và ăn thử. Đó chính là cách chúng tôi mang văn hóa Việt đến gần hơn với thế giới.
WorldHotels Long Beach Resort Phu Quoc đưa các loại đặc sản tươi ngon nhất của Phú Quốc vào thực đơn buffet. Ảnh: DNCC
"Lỗ hổng" của du lịch Phú Quốc
Có một thực trạng đang được các đơn vị lữ hành lớn lưu ý là việc giữ chân du khách lưu trú từ 3 đến 5 ngày tại Phú Quốc ngày càng khó khăn. Dưới góc nhìn của một nhà vận hành lưu trú, ông thấy hành vi tiêu dùng của khách nội địa và quốc tế có sự khác biệt ra sao đối với bài toán thời gian lưu trú?
Ông Lê Hồng Phúc: Đây thực sự là một trăn trở rất lớn đối với những người làm du lịch Phú Quốc. Tuy nhiên, nếu bóc tách số liệu, chúng ta sẽ thấy thị trường bị chia nhỏ theo từng tệp khách với hành vi hoàn toàn khác biệt.
Khách quốc tế, đặc biệt là thị trường vùng CIS (Nga, Uzbekistan, Kazakhstan...), có chỉ số ALOS (thời gian lưu trú trung bình) rất cao, dao động 5 - 7 ngày. Lý do là chặng bay của họ rất xa, họ thường mua các gói nghỉ dưỡng dài ngày để tận hưởng nắng ấm. Họ có xu hướng du lịch theo kiểu "Maldives", tức là ở lì một nơi, sáng bơi và phơi nắng, trưa ăn uống, chiều lại thư giãn. Nhóm khách Hàn Quốc thì ngắn hơn, tầm ba ngày, còn khách Đài Loan thì ngắn hơn nữa.
Khách quốc tế sẵn sàng chi trả cao hơn, chuyển dịch từ du lịch đại trà sang xu hướng nhóm nhỏ tự túc, đòi hỏi rất cao về trải nghiệm xanh, chăm sóc sức khỏe và spa chuyên sâu.
Trong khi đó, khách Việt Nam lại có thời gian lưu trú rất ngắn. Qua quan sát báo cáo dữ liệu của chúng tôi kể từ khi mở kênh OTA vào tháng 3/2026, khách nội địa hiện chiếm khoảng 30% tỷ trọng, phần lớn khách Việt chỉ đi vào cuối tuần hoặc dịp lễ, thời gian lưu trú phổ biến là 2 ngày 1 đêm, dài hơn cũng chỉ đạt 3 ngày 2 đêm.
Nghịch lý ở chỗ, nhiều người Việt ra Phú Quốc đi một ngày là có cảm giác hết đảo vì họ chỉ thuần túy đi check-in các điểm tham quan biểu tượng. Khi họ đi hết Grand World, safari ở Bắc đảo, hay xuống xem cầu Hôn, bắn pháo hoa ở Nam đảo là chuỗi trải nghiệm bị đứt gãy hoàn toàn.
Và điều tôi muốn nhấn mạnh là, hạn chế lớn nhất của Phú Quốc hiện tại là thiếu sự đồng bộ trong chuỗi cung ứng dịch vụ. Du khách muốn chi tiền nhiều hơn, muốn ở lại lâu hơn nhưng chúng ta không có đủ hạ tầng trải nghiệm để giữ chân họ.
WorldHotels Long Beach Resort Phu Quoc.
Có ý kiến cho rằng, khả năng "móc túi du khách" của Phú Quốc đang tỷ lệ nghịch với tiềm năng vì thiếu hẳn một hệ sinh thái bổ trợ. Ông đánh giá thế nào về nhận định này?
Ông Lê Hồng Phúc: Tôi hoàn toàn đồng ý. Đứng ở góc độ một nhà đầu tư tài chính, tôi thấy Phú Quốc hiện đang thiếu hụt trầm trọng ba thứ cốt lõi để kích thích hành vi "thấu chi", hiện tượng du khách tự nguyện chi tiêu vượt kế hoạch khi bị cuốn vào các hoạt động trải nghiệm hấp dẫn.
Thứ nhất là khoảng trống mênh mông của kinh tế ban đêm. Sau khi một số chợ đêm cũ bị thu hẹp hoặc dẹp bỏ, cuộc sống về đêm của Phú Quốc gần như tắt đèn sau khi các buổi trình diễn pháo hoa kết thúc.
Nếu nhìn sang các thiên đường du lịch thế giới, nguồn thu khổng lồ và thời gian lưu trú kéo dài chủ yếu đến từ các hoạt động vui chơi giải trí, câu lạc bộ, tổ hợp nghệ thuật 24/7. Phú Quốc có lợi thế đặc khu, có giấy phép casino nhưng chúng ta chưa phát triển được các tổ hợp văn hóa nghệ thuật đêm quy mô lớn để giữ chân khách.
Để giải quyết, các tập đoàn lớn cần ngồi lại với nhau để tạo ra các quần thể giải trí đêm liên hoàn. Bản thân Long Beach Group cũng đang ráo riết xây dựng một tổ hợp vui chơi giải trí và chợ đêm mới nằm trên trục đường ra sân bay để đón đầu tệp khách này.
Thứ hai là lỗ hổng cực lớn về hậu cần và phương tiện công cộng. Hiện tại, giao thông Phú Quốc vô cùng rời rạc. Khách du lịch trẻ, khách đi một mình hoặc nhóm bạn muốn di chuyển liên mạch từ Bắc đảo xuống Nam đảo gần như không có phương tiện công cộng tầm cỡ. Nếu có, chỉ là các tuyến xe buýt nội bộ của Vingroup hoặc Sun Group chạy ngang qua Bãi Trường chứ không kết nối toàn diện. Khách bắt buộc phải đặt xe công nghệ hoặc taxi với chi phí rất cao.
Ngoài ra, ngay cả nguồn lao động ngoại tỉnh dịch chuyển đến Phú Quốc làm việc cũng chật vật vì thiếu phương tiện đi lại, thiếu các hạ tầng an sinh thiết yếu như đại siêu thị, chợ chuẩn hay hệ thống bệnh viện quy mô lớn, dù Sun Group đang xây dựng bệnh viện lớn ở Nam đảo.
Hạ tầng an sinh thiếu sẽ không làm phát sinh nhu cầu mua sắm tiêu dùng hằng ngày, kéo theo khả năng chi tiêu sụt giảm mạnh.
Thứ ba là giải pháp thanh toán thông minh toàn đảo. Là một đặc khu du lịch quốc tế, nhưng Phú Quốc vẫn chưa có một giải pháp thanh toán đồng bộ kiểu "Phú Quốc Pass" hay hệ thống ví điện tử liên thông cho tất cả các điểm đến, nhà hàng, khu nghỉ dưỡng. Khách quốc tế luôn lo lắng về việc đổi tiền mặt, chi trả ra sao.
Nếu có một chiếc thẻ hoặc ứng dụng thanh toán chạm duy nhất, dòng tiền tiêu dùng của du khách sẽ lưu thông nhanh hơn rất nhiều.
Nguy cơ khủng hoảng nguồn cung và bài toán "trồng người" trên đảo
Cột mốc Phú Quốc tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh APEC 2027 đang đến rất gần. Đây được xem là cơ hội vàng để định vị lại thương hiệu đảo ngọc trên bản đồ quốc tế. Tuy nhiên, áp lực đối với các doanh nghiệp lưu trú chắc chắn không hề nhỏ. Ông quan tâm nhất đến điều gì trong giai đoạn chuẩn bị này?
Ông Lê Hồng Phúc: Từ đây đến năm 2027, Phú Quốc giống như một "công trường" khổng lồ để hoàn thiện diện mạo mới. Nâng cấp hạ tầng là việc sống còn. Việc Chính phủ đầu tư nâng cấp điện, đường, bến cảng và đặc biệt là quy hoạch mở rộng sân bay Phú Quốc lên ba đường băng, nâng công suất phục vụ lên nhiều triệu lượt khách mỗi năm sẽ giải quyết tận gốc bài toán giá vé máy bay đắt đỏ, điều mà hành khách liên tục phàn nàn thời gian qua.
Khi hạ tầng giao thông kết nối đồng bộ và giá vé hạ nhiệt, Phú Quốc sẽ chuyển mình từ "đảo nghỉ dưỡng" thành "thành phố điểm đến", mở ra tệp khách du lịch kết hợp hội nghị, sự kiện quy mô lớn từ 1.500 đến 3.000 người.
Tuy nhiên, ở góc độ nhà đầu tư, tôi nhìn thấy hai áp lực cực kỳ lớn mà nếu không tỉnh táo, ngành lưu trú Phú Quốc sẽ phải trả giá đắt hậu sự kiện.
Thứ nhất là nỗi lo "khủng hoảng thừa" nguồn cung. Hiệu ứng truyền thông từ APEC là một chiến dịch "tiếp thị toàn cầu" khổng lồ, đưa tên tuổi Phú Quốc ra toàn cầu. Điều này đang kích thích làn sóng ồ ạt đầu tư, chạy đua tăng số lượng phòng lưu trú. Nhưng, nếu sau sự kiện, chúng ta không có những sản phẩm du lịch thực sự chất lượng, không có hệ sinh thái trải nghiệm giữ chân khách, Phú Quốc sẽ rơi vào tình trạng khủng hoảng thừa nguồn cung.
Khi đó, các khu nghỉ dưỡng sẽ lao vào cuộc chiến phá giá để giành giật tệp khách cũ, kéo biên lợi nhuận của toàn ngành đi xuống.
Bài học xương máu về việc phát triển nóng, phá vỡ cảnh quan từ Bali (Indonesia), nơi trục đường xương sống bị quá tải, đô thị hóa cứng nhắc, là điều Phú Quốc phải đặc biệt lưu tâm để giữ lại những mảng xanh nguyên sinh và hệ sinh thái san hô quý hiếm.
Ông Lê Hồng Phúc
CEO WorldHotels Long Beach Resort Phu Quoc
Thứ hai là áp lực nhân sự chất lượng cao và quy chuẩn ngoại giao quốc tế. Thực tế, nhân sự luôn là câu chuyện đau đầu kinh niên của một thành phố đảo do tính chất mùa vụ. Vào mùa cao điểm thì tranh giành người, mùa thấp điểm lại đối mặt với khủng hoảng thừa.
Đối với chuẩn APEC, câu chuyện không còn là thiếu người lao động phổ thông, mà là sự thiếu hụt trầm trọng nhân sự chất lượng cao được đào tạo bài bản.
Để phục vụ các nguyên thủ quốc gia, các phái đoàn ngoại giao và hàng ngàn CEO tập đoàn toàn cầu, nhân sự khách sạn phải đáp ứng được bộ tiêu chuẩn cực kỳ khắt khe về chính trị, ngoại giao, thông thạo đa ngôn ngữ và năng lực xử lý khủng hoảng thời gian thực. Hiện tại, năng lực nhân sự tại chỗ của Phú Quốc chưa đáp ứng được chuẩn này. Trong khi các đoàn tiền trạm của ban tổ chức hiện đã bắt đầu đi đóng vai khách hàng bí ẩn để khảo sát, đánh giá năng lực dịch vụ thực tế của các khách sạn.
Nhiều chủ đầu tư ở khu vực Bắc đảo hoặc trung tâm đang có tâm lý cho rằng APEC 2027 là câu chuyện riêng của các tổ hợp cao cấp ở Nam đảo, nơi tập trung hạ tầng hội nghị chính. Doanh nghiệp của ông định vị mình ở đâu trong cuộc chơi này?
Ông Lê Hồng Phúc: Tư duy "né biên" đó là một sai lầm chết người. Đúng là hiện tại dòng vốn đang bị lệch cán cân về phía Nam đảo do tiến độ chuẩn bị APEC. Nhưng nếu các tổ hợp phía Nam nâng chuẩn dịch vụ lên mức xuất sắc, trải nghiệm khách hàng ở đó quá tốt và nếu các khu vực khác không tự nâng chuẩn, họ sẽ tự loại mình ra khỏi cuộc chơi dòng tiền.
Tại WorldHotels Long Beach Resort Phu Quoc, mặc dù chúng tôi không thể thay đổi diện tích sảnh tiệc MICE vốn cố định ở mức 600m2 lên 1.000m2, nhưng chúng tôi cải thiện để nó trở nên tinh tế, đạt quy chuẩn khắt khe nhất của phân khúc cao cấp.
Đặc biệt, để giải bài toán nhân sự từ nay đến tháng 11/2027, chúng tôi chủ động liên kết với các trường đào tạo ngành quản trị khách sạn - nhà hàng uy tín trong và ngoài nước để thiết kế các khóa đào tạo ngắn hạn cấp chứng chỉ quốc tế cho nhân viên.
Nhưng có một thực tế nghiệt ngã trong ngành lưu trú là nhiều doanh nghiệp bỏ rất nhiều chi phí đào tạo nhân sự xong thì ngay lập tức bị các thương hiệu đối thủ "săn đầu người" ngay trước thềm sự kiện lớn. Ông có sợ mình đang "áo gấm đi đêm", bỏ tiền túi ra đào tạo người cho đối thủ hưởng lợi?
Ông Lê Hồng Phúc: (cười) Đây là câu hỏi mà bất kỳ nhà quản trị nào cũng phải đối mặt. Giữa hai lựa chọn, một là không đào tạo để rồi khách đến và nhận ra chất lượng dịch vụ của mình sụp đổ, phá hủy toàn bộ uy tín thương hiệu trị giá hàng trăm triệu đô; hai là đào tạo tử tế và chấp nhận rủi ro mất người, tôi chọn phương án hai. Nếu không đào tạo, cái giá phải trả sẽ lớn hơn gấp bội.
Trong quản trị nhân sự cao cấp, các lãnh đạo thường nói phải duy trì song song hai chiến lược: Vừa trồng người, vừa giữ người. Nhưng triết lý của tôi rất đơn giản: Nếu bạn không chịu "trồng", thì ngay từ đầu bạn đã chẳng có gì để mà "giữ".
Khi doanh nghiệp tạo ra một môi trường làm việc chuyên nghiệp, tôn trọng bản sắc cá nhân và có lộ trình thăng tiến rõ ràng, nhân sự tự khắc sẽ có sự gắn kết.
Và điều cuối cùng tôi muốn nói, đó là Phú Quốc muốn vươn mình trong kỷ nguyên mới, muốn đạt mức tăng trưởng kinh tế hai chữ số bền vững thì không thể chỉ dựa vào việc bán bất động sản hay xây phòng ốc thô cho thật nhiều. Tất cả các bên, từ chính quyền, chủ đầu tư đến người dân phải cùng ngồi lại để kiến tạo một hệ sinh thái đồng bộ. Chỉ khi đó, du lịch xanh không khói của đảo Ngọc mới thực sự cất cánh hậu APEC.
Xin cảm ơn ông về cuộc trò chuyện thẳng thắn này!
Quốc Hải