Sứ mệnh Artemis II của NASA bao gồm tên lửa SLS và tàu vũ trụ Orion (Ảnh: REUTERS)
Tối ngày 1/4 vừa qua (5h35 ngày 2/4 giờ Việt Nam), các phi hành gia của NASA gồm Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch cùng đại diện từ Cơ quan Vũ trụ Canada là Jeremy Hansen đã chính thức rời bệ phóng tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, bang Florida (Mỹ), thực hiện sứ mệnh Artemis II. Đây là cột mốc đánh dấu lần đầu tiên sau hơn 50 năm con người bay quanh Mặt Trăng và cũng là chuyến bay có phi hành đoàn đầu tiên của hệ thống tên lửa đẩy SLS (hệ thống phóng không gian) và tàu vũ trụ Orion.
Khi bay ra phía sau Mặt Trăng, các phi hành gia Artemis II chứng kiến khoảnh khắc "Trái Đất lặn" (Earthset) - hành tinh xanh khuất sau Mặt Trăng theo tầm nhìn từ tàu Orion - lúc 18h41 ngày 6/4 (5h44 ngày 7/4 giờ Việt Nam). Vài phút sau, tín hiệu vô tuyến và laser, vốn cho phép trao đổi thông tin hai chiều giữa tàu Orion và Trái Đất, cũng bị Mặt Trăng chặn lại, dẫn đến gián đoạn liên lạc khoảng 40 phút (Ảnh: NASA)
Khoảng 20h35 ngày 6/4 (7h38 ngày 7/4 giờ Việt Nam), Mặt Trời đi qua phía sau Mặt Trăng theo góc nhìn của phi hành đoàn. Lúc này, tàu Orion đã đi vào vùng tối, có thể quan sát nhật thực toàn phần.
Hội Thiên văn Hà Nội (HAS) cho biết, Mặt Trời, Mặt Trăng và tàu vũ trụ Orion khi đó đã gần như nằm trên cùng một đường thẳng hoàn hảo. Chính sự thẳng hàng hiếm hoi này đã tạo nên hiện tượng nhật thực đặc biệt, được quan sát trực tiếp từ góc nhìn của các phi hành gia trên tàu Artemis II. Thời gian quan sát nhật thực trên tàu Orion kết thúc vào 8h32 ngày 7/4 (giờ Việt Nam).
Trong chuyến bay qua phía sau Mặt Trăng, phi hành đoàn Artemis II cũng phá vỡ kỷ lục của Apollo 13 về khoảng cách xa Trái Đất nhất mà con người từng bay, thiết lập năm 1970. Cụ thể, Artemis II đã bay cách Trái Đất khoảng 406.771 km, xa hơn 6.616 km so với Apollo 13.
Nhật thực nhìn từ tàu Orion (Ảnh: Internet)
Và vào lúc 00 giờ 25 phút rạng sáng 8/4 theo giờ Việt Nam, tàu vũ trụ Orion đã rời khỏi vùng ảnh hưởng hấp dẫn của Mặt Trăng ở khoảng cách 41.072 dặm. Hành trình trở về ngôi nhà quen thuộc chính thức bắt đầu, khép lại những giờ phút lịch sử nơi không gian sâu. Các hệ thống của tàu hiện vẫn hoạt động ổn định. Dự kiến, tàu Orion sẽ hạ cánh xuống Thái Bình Dương ngoài khơi thành phố San Diego vào khoảng 20h ngày 11/4 (giờ miền Đông nước Mỹ), kết thúc sứ mệnh kéo dài gần 10 ngày.
Hình ảnh bề mặt Mặt Trăng được các phi hành gia Artemis II chụp lại (Ảnh: NASA)
Trong chuyến bay lướt qua Mặt Trăng này, phi hành đoàn đã chụp hàng loạt hình ảnh về các mục tiêu ưu tiên hàng đầu trên bề mặt Mặt Trăng, đồng thời mô tả chi tiết màu sắc và điều kiện ánh sáng mà họ quan sát được bằng mắt thường. Chuyến bay không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật, mà còn là minh chứng cho khát vọng vươn xa - khi con người không chỉ chạm tới Mặt Trăng, mà còn an toàn quay trở về, mang theo những dữ liệu, hình ảnh và câu chuyện truyền cảm hứng cho các thế hệ tiếp theo.
Artemis II là một phần trong chương trình Artemis - chuỗi sứ mệnh trị giá hàng tỷ USD của NASA nhằm đưa con người quay trở lại bề mặt Mặt Trăng vào năm 2028, trước khi mở rộng sang các kế hoạch xây dựng căn cứ lâu dài và chuẩn bị cho các sứ mệnh có người lái tới sao Hỏa trong tương lai.
Hạ Chi