Ba 'cảnh báo đỏ' với Tổng thống Trump từ chiến sự Iran

3 giờ trướcBài gốc

Cuộc xung đột tại Iran không chỉ làm gia tăng áp lực kinh tế trong nước mà còn bào mòn sự ủng hộ của công chúng với Tổng thống Mỹ

Dù sự sụt giảm tín nhiệm là hiện tượng thường thấy ở các Tổng thống Mỹ trong nhiệm kỳ hai, các dữ liệu thăm dò và kết quả bầu cử tại Mỹ gần đây cho thấy những dấu hiệu đáng chú ý về mức độ hài lòng của cử tri, đặc biệt liên quan đến kinh tế - yếu tố được xem là then chốt đối với triển vọng chính trị của chính quyền đương nhiệm.

Ba biểu đồ về giá năng lượng, mức tín nhiệm và xu hướng cử tri đang cho thấy những tín hiệu bất lợi đối với Tổng thống Donald Trump, khi cuộc xung đột tại Iran không chỉ làm gia tăng áp lực kinh tế trong nước mà còn bào mòn sự ủng hộ của công chúng, đặc biệt trong bối cảnh Mỹ đang tiến gần tới kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ quan trọng.

Áp lực kinh tế gia tăng

Theo số liệu từ tổ chức thăm dò Ipsos, tỷ lệ ủng hộ cách điều hành kinh tế của Tổng thống Donald Trump đã giảm từ 43% vào đầu nhiệm kỳ hai xuống còn 35% vào cuối tháng 6/2025, trước khi tiếp tục giảm xuống mức 29% sau ba tuần diễn ra chiến sự Iran.

Diễn biến này đi kèm với đà tăng của giá năng lượng, khi giá xăng tại Mỹ đã tiến gần mức trung bình 4 USD/gallon. Sự gia tăng chi phí nhiên liệu và sinh hoạt được cho là đang làm gia tăng tâm lý lo ngại trong công chúng.

Giá xăng tại Mỹ tăng vọt kể khi nước này bắt đầu các cuộc không kích nhằm vào Iran. Nguồn: Hiệp hội ô tô Mỹ. Biểu đồ: BBC

Đáng chú ý, mức tín nhiệm kinh tế hiện tại của ông Trump thấp hơn bất kỳ thời điểm nào của người tiền nhiệm Joe Biden trong giai đoạn nước Mỹ đối mặt với lạm phát hậu đại dịch Covid-19.

Nỗi lo kinh tế đã góp phần vào thất bại của đảng Dân chủ năm 2024 và giúp đảng Cộng hòa kiểm soát chức Tổng thống và cả hai viện Quốc hội trong năm qua. Giờ đây, dường như nó đang tạo ra lực cản đối với tỷ lệ ủng hộ ông Trump và đảng Cộng hòa.

Tín nhiệm tổng thể suy giảm

Các khảo sát tổng hợp của nhà phân tích Nate Silver cho thấy, Tổng thống Trump bước vào nhiệm kỳ hai với mức ủng hộ khoảng 52% - một con số đủ để củng cố tính chính danh chính trị sau cuộc bầu cử năm 2024 và tạo điều kiện thúc đẩy các chương trình nghị sự lớn về nhập cư, thuế quan, cắt giảm chi tiêu chính phủ và cải cách thuế.

Tuy nhiên, đến cuối tháng 2 - thời điểm chiến sự Iran bắt đầu, tỷ lệ này đã giảm xuống 42% và hiện dao động quanh mức 40%.

Tỷ lệ ủng hộ Tổng thống Donald Trump giảm dần trong nhiệm kỳ hai, trong khi mức phản đối gia tăng, đặc biệt sau khi chiến sự Iran bắt đầu. Nguồn: Silver Bulletin. Biểu đồ: BBC

Theo các nhà quan sát, đây là ngưỡng tiềm ẩn rủi ro đối với một Tổng thống đương nhiệm khi chỉ còn 7 tháng nữa là đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ Quốc hội. Nếu xung đột kéo dài và tiếp tục tác động tiêu cực tới kinh tế toàn cầu cũng như giá cả trong nước, áp lực chính trị đối với Nhà Trắng sẽ ngày càng gia tăng.

Biến động trong hành vi cử tri

Kết quả bầu cử bổ sung năm 2025 cho thấy đảng Dân chủ đã có những cải thiện đáng kể so với năm 2024. Theo trang phân tích bầu cử The Downballot, đảng này đạt kết quả trung bình cao hơn 13% tại các khu vực có bầu cử so với kỳ bầu cử Tổng thống trước đó.

Trong khi đó, dữ liệu từ Pew Research Center cho thấy, dù đa số người dân Mỹ không ủng hộ can thiệp quân sự tại Iran, nền tảng cử tri cốt lõi của ông Trump vẫn duy trì sự ủng hộ tương đối ổn định.

Đa số người Mỹ không ủng hộ cách Tổng thống Donald Trump xử lý xung đột Iran, với sự chia rẽ rõ rệt giữa các đảng phái. Nguồn: Pew Research Center. Biểu đồ: BBC

Một khảo sát của Đại học Quinnipiac cho thấy, 86% cử tri Cộng hòa ủng hộ hành động quân sự của Mỹ tại Iran và 80% tán thành cách Tổng thống xử lý vấn đề này. Tuy nhiên, trong toàn bộ cử tri, tỷ lệ ủng hộ giảm xuống còn lần lượt 39% và 34%.

Đáng chú ý, bên cạnh sự phản đối ổn định từ phía cử tri Dân chủ, nhóm cử tri độc lập - lực lượng đóng vai trò quan trọng trong chiến thắng của ông Trump năm 2024 - đang có dấu hiệu giảm mức độ ủng hộ.

Thách thức trước thềm bầu cử

Tại Hội nghị Hành động Chính trị Bảo thủ (CPAC) diễn ra tuần này tại Dallas, các chính trị gia và nhà hoạt động cánh hữu đã bày tỏ quan ngại về triển vọng trong cuộc bầu cử tháng 11 tới.

Ông Michael Whatley, ứng cử viên Thượng viện bang North Carolina nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì kiểm soát chính trị để tiếp tục triển khai chương trình nghị sự hiện tại.

Giới phân tích cho rằng, nếu xu hướng suy giảm tín nhiệm tiếp diễn, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế chịu tác động từ xung đột quốc tế, đảng Cộng hòa có thể đối mặt với những thách thức đáng kể trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Trong bối cảnh đó, diễn biến của cuộc chiến Iran và tác động của nó tới kinh tế trong nước sẽ là yếu tố then chốt định hình cục diện chính trị Mỹ trong thời gian tới.

Hồng Nhung

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/ba-canh-bao-do-voi-tong-thong-trump-tu-chien-su-iran-10411443.html