Bắc Ninh: Phấn đấu hiện thực hóa mục tiêu lên thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030

3 giờ trướcBài gốc

Đây không chỉ là mục tiêu mang tính hành chính - đô thị, mà là bước chuyển chiến lược nhằm xây dựng Bắc Ninh phát triển nhanh, bền vững, hiện đại và giàu bản sắc văn hóa Kinh Bắc.

Nền tảng vững chắc cho khát vọng vươn lên

Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Bắc Ninh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030, diễn ra trong bối cảnh đặc biệt sau hợp nhất, với không gian phát triển rộng hơn, dư địa và nguồn lực lớn hơn, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn về năng lực quản trị và chất lượng tăng trưởng. Với phương châm hành động “Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Sáng tạo - Phát triển”, Đảng bộ tỉnh Bắc Ninh xác định rõ mục tiêu xuyên suốt là nâng cao chất lượng sống của nhân dân, phát triển kinh tế gắn với tiến bộ xã hội, bảo vệ môi trường và gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống.

Bắc Ninh hiện đại và giàu bản sắc văn hóa phấn đấu lên thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030

Với diện tích tự nhiên lên tới 4.718,6 km² và dân số trên 3,6 triệu người, tỉnh Bắc Ninh mới sở hữu quy mô thuộc nhóm lớn ở miền Bắc. Lợi thế này mở ra cơ hội phát triển hệ sinh thái công nghiệp đa ngành, hình thành các cực phát triển liên kết chặt chẽ giữa khu công nghiệp, đô thị, dịch vụ.

Tỉnh Bắc Ninh hội tụ đầy đủ điều kiện để phát triển công nghiệp theo chiều sâu, nâng cao giá trị gia tăng và thu hút đầu tư chất lượng cao đóng góp lớn vào tăng trưởng quốc gia và tạo nên một bức tranh đầu tư hấp dẫn đối với cả doanh nghiệp trong nước và nhà đầu tư nước ngoài.

Khu công nghiệp Yên Phong II tỉnh Bắc Ninh

Bắc Ninh hiện có 35 khu công nghiệp với tổng diện tích là 10.495,86ha, thu hút nhiều doanh nghiệp lớn như Samsung, Amkor, Goertek, Foxconn, Luxshare-ICT… đã và đang tạo ra hiệu ứng cộng hưởng về chuỗi giá trị khi các cụm sản xuất điện tử, cơ khí và logistic phát triển chuỗi giá trị nội vùng liền mạch, rút ngắn thời gian vận chuyển, tối ưu chi phí và nâng cao hiệu quả sản xuất. Đến nay, Bắc Ninh đã khẳng định vị thế là một trong những trung tâm kinh tế năng động hàng đầu Việt Nam, trung tâm sản xuất linh kiện điện tử, thiết bị điện tử, máy tính, sản phẩm quang học và là “thủ phủ công nghiệp của phía Bắc”.

Năm 2025, tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) theo giá hiện hành ước đạt hơn 522 nghìn tỷ đồng, tăng 10,27%, thuộc nhóm địa phương đạt tăng trưởng hai con số. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực, trong đó công nghiệp tiếp tục giữ vai trò động lực chủ đạo; tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 182 tỷ USD, chiếm gần 20% kim ngạch cả nước, đưa Bắc Ninh trở thành một trong hai trung tâm xuất nhập khẩu lớn nhất Việt Nam.

Thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài và thu ngân sách nhà nước duy trì trong nhóm dẫn đầu cả nước với tổng vốn đầu tư thu hút vào sản xuất khoảng 20 tỷ USD. Năm 2025, giá trị sản xuất công nghiệp 2025 đạt 2,4 triệu tỷ đồng tương đương 105,1 tỷ USD, chỉ số sản xuất công nghiệp IIP tăng 16,6 % so với cùng kỳ; Giá trị sản xuất công nghiệp nằm trong tốp 5 dẫn đầu cả nước.

Lãnh đạo tỉnh Ủy, UBND tỉnh thăm và làm việc với Tập đoàn Sam Sung (Nguồn ảnh: tỉnh Ủy Bắc Ninh)

Trên nền tảng những kết quả đã đạt được, Bắc Ninh bước vào nhiệm kỳ 2025-2030 với tầm nhìn cao hơn và yêu cầu phát triển ở mức độ mới với tốc độ tăng trưởng GRDP đạt từ 10–12%/năm. Tỉnh xác định rõ, mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương không chỉ là mở rộng không gian đô thị hay đạt các tiêu chí hành chính, mà là quá trình nâng tầm toàn diện về mô hình tăng trưởng, chất lượng phát triển và năng lực cạnh tranh.

Mục tiêu nâng tầm toàn diện về mô hình phát triển.

Theo định hướng của Đại hội Đảng bộ tỉnh, Bắc Ninh kiên định phát triển nhanh nhưng phải bền vững; hiện đại nhưng không đánh mất bản sắc; tăng trưởng kinh tế phải gắn chặt với nâng cao chất lượng sống của người dân.

Theo ông Nguyễn Hồng Thái, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh nhấn mạnh: “Mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030 là quá trình nâng tầm toàn diện về mô hình phát triển, năng lực quản trị và chất lượng sống của Nhân dân”.

Ông Nguyễn Hồng Thái, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh (Ảnh: Báo Điện tử Chính phủ)

Khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực then chốt; người dân và doanh nghiệp là trung tâm của mọi chính sách; văn hóa Kinh Bắc là nền tảng tinh thần và sức mạnh nội sinh. Để hiện thực hóa mục tiêu này, tỉnh Bắc Ninh tập trung tạo ra các đột phá mang tính quyết định. Trước hết là đột phá về thể chế và năng lực quản trị phát triển, xây dựng chính quyền số, chính quyền phục vụ, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả.

Cùng với đó, đột phá về nguồn nhân lực được xác định là yếu tố có ý nghĩa lâu dài và bền vững nhất. Tỉnh tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực, uy tín, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; đồng thời đẩy mạnh đào tạo, thu hút nhân lực chất lượng cao, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ cao, chuyển đổi số, logistics, y tế, giáo dục và quản lý đô thị hiện đại.

Đột phá về hạ tầng tiếp tục là trọng tâm. Bắc Ninh ưu tiên phát triển hạ tầng giao thông đồng bộ, hiện đại, kết nối liên vùng và liên tỉnh; hạ tầng khu công nghiệp, đô thị và hạ tầng số được đầu tư đồng bộ, sân bay Quốc tế Gia Bình đã được khởi công đầu tư giúp Bắc Ninh mở rộng không gian phát triển và nâng cao năng lực cạnh tranh. Quy hoạch được coi là khâu đi trước, tạo “đường băng” cho phát triển, phải có tầm nhìn dài hạn, gắn chặt với quy hoạch vùng và quốc gia.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tham quan phối cảnh sân bay tại buổi lễ khởi công xây dựng sân bay quốc tế Gia Bình, Bắc Ninh

Cùng với các đột phá chiến lược, Bắc Ninh tái định vị cấu trúc kinh tế theo hướng hiện đại. Công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp xanh và kinh tế số giữ vai trò trụ cột; dịch vụ hiện đại, logistics, thương mại, giáo dục, du lịch văn hóa trở thành động lực tăng trưởng mới; nông nghiệp sinh thái, công nghệ cao, tuần hoàn đóng vai trò bệ đỡ, góp phần nâng cao chất lượng nông thôn mới và đời sống người dân.

Vượt thách thức, hiện thực hóa mục tiêu trước năm 2030

Bên cạnh thời cơ, Bắc Ninh cũng đối mặt với không ít thách thức trong hành trình trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Thực tiễn cho thấy công tác tổ chức thực hiện quy hoạch còn gặp khó khăn do phải triển khai tuần tự nhiều đồ án, ảnh hưởng đến tiến độ hoàn thiện hệ thống khung quy hoạch và công tác điều hành phát triển kinh tế - xã hội. Một số tuyến giao thông huyết mạch, đặc biệt là đoạn cao tốc Hà Nội - Bắc Giang qua các khu công nghiệp, thường xuyên xảy ra ùn tắc, gây áp lực lớn lên hạ tầng và đời sống người dân.

Trước những khó khăn đó, tỉnh Bắc Ninh chủ động kiến nghị Trung ương tháo gỡ các điểm nghẽn về cơ chế, chính sách; đề xuất thực hiện song song các quy hoạch, tích hợp quy hoạch chung xã, phường vào quy hoạch Tỉnh và quy hoạch đô thị; sớm ban hành nghị quyết về phân loại đô thị làm cơ sở pháp lý để rà soát, hoàn thiện các tiêu chí đô thị loại I và thành phố trực thuộc Trung ương. Đồng thời, Tỉnh phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành liên quan để nghiên cứu, đầu tư mở rộng các tuyến giao thông trọng điểm, giảm ùn tắc và đáp ứng nhu cầu phát triển trong tương lai.

Xuyên suốt quá trình phát triển, Bắc Ninh luôn kiên định quan điểm con người là trung tâm, là chủ thể và là mục tiêu của mọi chiến lược. Phát triển đô thị và công nghiệp không được đánh đổi môi trường, văn hóa và chất lượng sống. Ông Nguyễn Hồng Thái khẳng định: “Bắc Ninh đi nhanh về tốc độ nhưng phải vững về nền tảng, bền về dài hạn, đủ năng lực và điều kiện để trở thành thành phố trực thuộc Trung ương”.

Với tầm nhìn rõ ràng, định hướng đúng đắn và sự quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và nhân dân, Bắc Ninh đang từng bước hiện thực hóa khát vọng trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030. Đây không chỉ là bước tiến về vị thế, mà còn là cam kết mạnh mẽ về một mô hình phát triển hiện đại, bền vững, giàu bản sắc, nơi kinh tế phát triển hài hòa với văn hóa, xã hội và môi trường, đóng góp xứng đáng vào sự phát triển chung của đất nước trong kỷ nguyên mới./.

Để phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn tới, tỉnh Bắc Ninh đặt ra 5 mục tiêu:

Sớm rà soát, điều chỉnh và lập Quy hoạch chung đô thị Bắc Ninh đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075.
Tập trung tái cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp xanh, công nghiệp hỗ trợ và kinh tế số.
Hình thành hệ sinh thái công nghiệp hiện đại, gắn đổi mới sáng tạo và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Kết cấu hạ tầng, phát triển đô thị theo hướng đồng bộ, hiện đại, đa chiều; trọng tâm là triển khai, hoàn thành các tuyến đường giao thông kết nối liên vùng, liên tỉnh và quốc tế: Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, tuyến đường kết nối đi thủ đô Hà Nội, Đường Vành đai 4, Đường Vành đai 5, đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng; Hà Nội - Lạng Sơn - Hải Phòng - Quảng Ninh - Móng Cái v.v… Hình thành các khu công nghiệp, khu đô thị lớn, hệ thống khu logistics, cảng ICD đồng bộ, hiện đại.
Coi phát triển kinh tế tư nhân, nâng cao năng lực doanh nghiệp trong nước, tăng tỷ lệ nội địa hóa và liên kết giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp nội địa là một động lực quan trọng.
Đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện, từ chính quyền, doanh nghiệp đến xã hội, được xác định là “hạ tầng mềm” của tăng trưởng mới, giúp nâng năng suất lao động, giảm chi phí xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Văn Thắng

Nguồn Tạp chí Công thương : https://tapchicongthuong.vn/bac-ninh-phan-dau-hien-thuc-hoa-muc-tieu-len-thanh-pho-truc-thuoc-trung-uong-truoc-nam-2030-445972.htm