Bắc Ninh: Trải nghiệm chợ Âm Dương huyền bí chỉ họp một đêm duy nhất trong năm

4 giờ trướcBài gốc

Khi đồng hồ điểm giờ Tý, khu chợ nằm bên nghĩa trang làng Ó (nay là làng Xuân Ổ, phường Võ Cường, tỉnh Bắc Ninh) bắt đầu bừng sáng trong ánh nến và đèn dầu. Đây là chợ Âm Dương, một trong những phiên chợ dân gian độc đáo nhất Việt Nam, chỉ diễn ra duy nhất một lần trong năm vào đêm mùng 4 rạng sáng mùng 5 Tết Nguyên đán.

Phiên chợ Âm Dương tại làng Xuân Ổ chỉ họp vào đêm mùng 4 Tết.

Thời khắc khai phiên giữa lằn ranh thực và ảo

Ngay từ sớm, không khí quanh khu vực làng Xuân Ổ đã trở nên náo nhiệt. Du khách thập phương và người dân địa phương tập trung đông đảo quanh khu vực cổng chợ để chờ đợi thời khắc khai phiên. Ai nấy đều háo hức được tham gia vào không gian tâm linh đặc biệt với mong muốn cầu bình an và tài lộc cho năm mới.

Đông đảo du khách tập trung chờ đợi thời khắc khai phiên chợ.

Khác với sự cởi mở của các chợ phiên thông thường, khu vực cổng vào chợ Âm Dương năm nay được bố trí lực lượng lính canh túc trực nghiêm ngặt. Trong ánh đèn mờ ảo giữa đêm, các lối ra vào được kiểm soát chặt chẽ, tạo nên bầu không khí vừa trang nghiêm vừa huyền bí. Chỉ đến đúng thời khắc khai phiên, cổng chợ mới chính thức mở để dòng người lần lượt tiến vào bên trong.

Thời điểm cổng chợ chính thức được mở đón du khách vào tham quan.

Trải nghiệm bóng tối và phong tục mua may bán rủi

Một trong những điểm đặc trưng nhất của chợ Âm Dương là việc không sử dụng ánh sáng điện. Theo tục lệ xưa, toàn bộ không gian chợ chỉ được thắp sáng bằng đèn dầu và nến. Du khách phải dò dẫm từng bước trong bóng tối, tạo nên một trải nghiệm thị giác và cảm giác vô cùng đặc biệt, đúng với tên gọi của phiên chợ kết nối hai thế giới.

Người dân dò dẫm đi chợ trong không gian không có ánh sáng điện.

Ngay tại lối vào, các quầy hàng bày bán vàng mã, hương, gạo, muối và bật lửa luôn tấp nập người mua. Đây là những lễ vật để người dân sắm lễ hóa cho người đã khuất hoặc thực hiện nghi thức "mua may, bán rủi". Bên cạnh đó, các gian hàng trầu têm cánh phượng, hoa quả và bỏng gạo truyền thống cũng là nét văn hóa không thể thiếu trong đêm họp chợ.

Các mặt hàng vàng mã, hương hoa phục vụ nhu cầu tâm linh của người dân.

Cô Bích, một người dân tại Xuân Ổ đã có 4 năm mở quầy tại đây, chia sẻ rằng dù việc buôn bán trong điều kiện thiếu sáng gặp nhiều khó khăn, nhưng cô vẫn luôn mong chờ khoảnh khắc này mỗi năm. Gian hàng của cô không chỉ bán hàng mà còn là nơi nhận viết sớ đầu năm, phục vụ nhu cầu tâm linh của khách thập phương.

Người bán hàng tất bật chuẩn bị các lễ vật trong đêm mùng 4 Tết.

Gà đen - "Lộc chợ" được săn đón nhất

Tâm điểm của phiên chợ Âm Dương chính là các gian hàng bán gà đen. Theo quan niệm dân gian, gà đen là lễ vật linh thiêng, nếu mua được gà đen tại chợ làng Ó trong đêm mùng 4 Tết thì gia đình sẽ gặp nhiều may mắn, hanh thông và bình an trong suốt năm mới.

Gà đen là mặt hàng đặc biệt và được săn đón nhất tại phiên chợ.

Chính vì ý nghĩa tâm linh to lớn này, dù diễn ra vào giữa đêm, nhiều người vẫn kiên nhẫn xếp hàng chờ đợi để tìm mua bằng được con gà ưng ý. Để đảm bảo trật tự và tránh chen lấn, ban tổ chức đã phát phiếu thứ tự cho những người có nhu cầu mua gà đen.

Người dân kiên nhẫn chờ đợi với hy vọng mua được lộc đầu xuân.

Anh Bảo, một người phục vụ tại phiên chợ, nhấn mạnh rằng việc mua gà đen không chỉ là giao dịch thông thường mà là một cách để tìm kiếm sự an tâm và may mắn. Nhiều du khách từ các vùng lân cận như xã Đào Xá cũng lặn lội đến sớm để không bỏ lỡ cơ hội sở hữu món lộc quý giá này.

Khu vực bán gà đen yêu cầu người mua phải có phiếu và xếp hàng trật tự.

Nhiều người dân phấn khởi khi mua được gà đen dâng cúng đầu năm.

Giá trị tinh thần sâu sắc của một di sản văn hóa

Chợ Âm Dương không chỉ đơn thuần là nơi mua bán, mà còn là không gian để người dân thực hiện các nghi thức tưởng nhớ tổ tiên. Giữa làn khói hương nghi ngút và ánh nến bập bùng, từng mâm lễ với gạo muối, hoa quả được chuẩn bị trang trọng, gửi gắm lòng thành kính của người sống tới người đã khuất.

Lễ vật được chuẩn bị trang trọng để dâng cúng và tưởng nhớ người thân.

Cách bài trí của phiên chợ với những chi tiết gợi liên tưởng đến "đường vào cõi âm" càng làm tăng thêm vẻ kỳ bí và linh thiêng. Đây là dịp để mỗi người tìm thấy sự an ủi, cân bằng cảm xúc và gửi gắm những ước nguyện tốt đẹp cho một năm mới khởi sắc.

Không gian huyền bí mang đậm màu sắc tín ngưỡng dân gian tại chợ Âm Dương.

Việc khôi phục và duy trì phiên chợ Âm Dương không chỉ bảo tồn một nét văn hóa dân gian độc đáo của vùng đất Kinh Bắc, mà còn góp phần làm phong phú thêm đời sống tâm linh của người dân Việt Nam mỗi dịp Tết đến xuân về.

Tuệ Nhân

Nguồn Lâm Đồng : https://baolamdong.vn/bac-ninh-trai-nghiem-cho-am-duong-huyen-bi-chi-hop-mot-dem-duy-nhat-trong-nam-425929.html