Bài 1: Mang nặng ân tình với Việt Nam

3 giờ trướcBài gốc

LTS: Hơn nửa thế kỷ qua, nghệ sĩ, nhạc sĩ quốc gia Lào Douangmixay Likayya đã bền bỉ sáng tác về Chủ tịch Hồ Chí Minh, về nhân dân Việt Nam và mối quan hệ đặc biệt Việt Nam - Lào. Nguồn cảm hứng ấy bắt đầu từ những năm tháng học tập trên dải đất hình chữ S và từ cuộc gặp với Bác Hồ khi ông còn là một lưu học sinh trẻ tuổi.

Ở tuổi 80, người nhạc sĩ vẫn nhắc về Việt Nam bằng sự xúc động và lòng biết ơn. Cuộc đời và sự nghiệp của ông phản chiếu một phần lịch sử gắn bó giữa nhân dân hai nước, qua những ký ức không phai mờ và những tác phẩm được viết từ tình cảm chân thành.

Văn Hóa giới thiệu loạt bài Người giữ tình hữu nghị Việt - Lào bằng âm nhạc, về người nghệ sĩ đã dành hơn nửa thế kỷ dùng âm nhạc để kể câu chuyện thủy chung giữa hai dân tộc anh em.

Những năm tháng được chở che trên đất Việt

Ở tuổi 80, mái đầu đã bạc trắng theo thời gian, nhưng mỗi khi nhắc đến Việt Nam, ánh mắt của nhạc sĩ Douangmixay Likayya vẫn ánh lên niềm xúc động. Với ông, đó là miền đất gắn với những kỷ niệm tươi đẹp nhất của một thời tuổi trẻ.

Nhạc sĩ Douangmixay Likayya tại khu lưu niệm Bác Hồ tại tỉnh Savannakhet

Sinh năm 1946 tại tỉnh Huaphanh, vùng đất giàu truyền thống cách mạng của Lào, Douangmixay Likayya thuộc thế hệ thanh niên được cử sang Việt Nam học tập trong những năm hai dân tộc cùng chung lý tưởng đấu tranh vì độc lập dân tộc. Đó là giai đoạn còn nhiều khó khăn, nhưng cũng là thời kỳ tình đoàn kết Việt - Lào được bồi đắp từ những sẻ chia rất đỗi đời thường.

Mỗi khi nhớ lại, ông không thể nào quên sự đùm bọc mà các lưu học sinh Lào nhận được từ thầy cô giáo, nhà trường và người dân Việt Nam. Nhiều gia đình sẵn sàng mở rộng cửa đón các em về ở cùng như người thân, san sẻ từng bữa cơm, manh áo và những lời động viên mỗi khi nỗi nhớ quê hương ùa về.

Trong dòng hồi tưởng của nhạc sĩ, hình ảnh những người mẹ Việt Nam luôn hiện lên với sự ấm áp đặc biệt. Dù cuộc sống vô cùng thiếu thốn, họ vẫn chăm lo cho các học sinh Lào như chính con em mình. Những nghĩa cử giản dị ấy theo ông qua nhiều chặng đường, trở thành một phần không thể phai mờ trong ký ức về Việt Nam.

Điều quý giá nhất mà Douangmixay Likayya nhận được trong quãng thời gian này, theo ông, không nằm ở kiến thức trên giảng đường, mà là bài học về tình người, sự sẻ chia và mối quan hệ gắn bó giữa hai dân tộc đã cùng đi qua những năm tháng gian khó. “Đối với tôi, Việt Nam chính là quê hương thứ hai”, ông xúc động chia sẻ.

Nhạc sĩ Douangmixay Likayya nói chuyện cùng cán bộ, chiến sĩ Lào

Theo ông Âu Việt Hưng, Giám đốc Trung tâm Văn hóa Việt Nam tại Lào, câu chuyện của Douangmixay Likayya phản ánh sinh động hiệu quả của giao lưu nhân dân giữa hai nước. Nhiều lưu học sinh Lào sau này trở thành những nhịp cầu góp phần giữ gìn và phát triển mối quan hệ hữu nghị Việt - Lào qua nhiều thế hệ.

“Điều đáng quý ở nhạc sĩ Douangmixay Likayya là tình cảm chân thành ông dành cho Việt Nam vẫn vẹn nguyên sau nhiều thập kỷ. Dù ở cương vị nào, ông cũng luôn nhắc về Việt Nam bằng sự trân trọng. Những trải nghiệm trong quãng đời học tập tại đây đã trở thành một phần quan trọng trong đời sống tinh thần và hành trình sáng tạo của ông”, ông Âu Việt Hưng nhận xét.

Từ những điều bình dị đã nhận được trên đất Việt, Douangmixay Likayya mang theo suốt cuộc đời một tình cảm đặc biệt dành cho con người và đất nước Việt Nam. Theo năm tháng, những ký ức ấy lặng lẽ đi vào âm nhạc, trở thành những ca khúc về Chủ tịch Hồ Chí Minh, về nhân dân Việt Nam và về mối quan hệ thủy chung giữa hai dân tộc.

Dấu mốc theo suốt hành trình sáng tạo

Trong dòng hồi ức về những năm tháng học tập tại Việt Nam, có một kỷ niệm mà nhạc sĩ Douangmixay Likayya luôn nhắc đến với sự xúc động đặc biệt: Được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh. Nhiều thập kỷ đã trôi qua, nhưng hình ảnh Bác Hồ vẫn hiện lên rõ nét trong tâm trí ông với phong thái giản dị, gần gũi và sự quan tâm chân thành dành cho những học sinh Lào đang học tập trên đất Việt.

“Được gặp Bác Hồ là may mắn và vinh dự lớn lao trong cuộc đời tôi. Khi ấy tôi còn rất trẻ, nhưng những điều được nghe từ Người đã in đậm trong tôi suốt nhiều năm. Mỗi khi nghĩ về Bác, tôi luôn tự nhắc mình phải sống và làm việc sao cho xứng đáng với những giá trị mà Người để lại”, ông chia sẻ.

Điều đọng lại trong ông không nằm ở sự trang trọng của một cuộc gặp gỡ, mà là cảm giác được lắng nghe, được động viên và được truyền thêm niềm tin vào những điều tốt đẹp. Càng trưởng thành, ông càng hiểu vì sao Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn nhận được sự kính trọng sâu sắc của nhân dân Lào và vì sao tên tuổi của Người luôn gắn với tình đoàn kết giữa hai dân tộc.

Năm 1965, khi trở về nước công tác, Douangmixay Likayya mang theo những ký ức về Việt Nam như một phần không thể tách rời của tuổi trẻ. Trong những năm tháng lao động nghệ thuật sau này, hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng quãng đời học tập trên đất Việt nhiều lần trở lại trong các sáng tác của ông, trở thành mạch cảm xúc bền bỉ theo suốt hành trình nghệ thuật.

Nghệ sĩ, nhạc sĩ Douangmixay Likayya sinh năm 1946 tại tỉnh Huaphanh (Hủa Phăn), miền Bắc Lào, trong một gia đình có truyền thống cách mạng.

Nhạc sĩ Douangmixay Likayya

Ông từng học tập tại Việt Nam và tốt nghiệp Trung học năm 1965 trước khi trở về nước tham gia công tác tuyên truyền, vận động quần chúng trong cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc. Trong nhiều thập kỷ hoạt động nghệ thuật, Douangmixay Likayya dành sự quan tâm đặc biệt cho các sáng tác về Chủ tịch Hồ Chí Minh và mối quan hệ hữu nghị Việt Nam - Lào. Ông đã sáng tác khoảng 10 ca khúc về Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng nhiều tác phẩm ca ngợi tình đoàn kết giữa nhân dân hai nước. Năm 2009, ông hoàn thành bản giao hưởng Hồng Hà - Mekong dựa trên bốn câu thơ của Chủ tịch Hồ Chí Minh về tình đoàn kết Việt - Lào. Tác phẩm đã được biểu diễn tại Hà Nội và TP.HCM, trở thành một trong những tác phẩm tiêu biểu về tình hữu nghị giữa hai dân tộc.

Theo ông Nguyễn Thành Huy, cán bộ Đại sứ quán Việt Nam tại Lào, câu chuyện của Douangmixay Likayya mang ý nghĩa vượt ra ngoài khuôn khổ một cuộc đời nghệ sĩ. Đây là minh chứng sinh động cho hiệu quả của giao lưu nhân dân và hợp tác giáo dục giữa Việt Nam và Lào trong nhiều thập niên qua.

“Nhạc sĩ Douangmixay Likayya đã dành phần lớn cuộc đời để lan tỏa những giá trị tốt đẹp của quan hệ Việt - Lào. Những con người như ông chính là những nhịp cầu góp phần làm sâu sắc thêm tình cảm giữa nhân dân hai nước”, ông Nguyễn Thành Huy chia sẻ.

Từ một cuộc gặp trong những năm tháng tuổi trẻ, Douangmixay Likayya đã mang theo ký ức ấy qua nhiều chặng đường đời. Và rồi, ký ức ấy không dừng lại trong hồi ức của riêng ông, mà tiếp tục được kể bằng âm nhạc, bằng những ca khúc về Chủ tịch Hồ Chí Minh và về tình hữu nghị đặc biệt thủy chung kéo dài suốt hơn nửa thế kỷ.

(Còn tiếp)

Bài, ảnh: VĨNH QUÝ

Nguồn Văn hóa : http://baovanhoa.vn/nghe-thuat/bai-1-mang-nang-an-tinh-voi-viet-nam-235135.html