Sáng 5-1, Sở Khoa học và Công nghệ TPHCM phối hợp với Ban Quản lý Khu Công nghệ cao TPHCM cùng các doanh nghiệp công nghệ (Saolatek, Real-time Robotics Việt Nam, Di Động Việt) đã chính thức khởi động "Chương trình thử nghiệm ứng dụng thiết bị bay không người lái (UAV) vào hoạt động giao hàng tại TPHCM".
Chương trình nằm trong khuôn khổ chương trình hỗ trợ thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) các giải pháp công nghệ mới về phương tiện bay không người lái, được triển khai theo Nghị quyết số 20/2024/NQ-HĐND của HĐND TPHCM.
Sự kiện có sự tham dự của Phó Bí thư Thành ủy TPHCM Đặng Minh Thông, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Mạnh Cường và lãnh đạo, đại diện sở, ngành.
Ở lượt thử đầu tiên, UAV do Saolatek phát triển mang theo một kiện hàng là chiếc iPhone 17, bay quãng đường khoảng 200 m trong khu vực thử nghiệm. Thiết bị cất cánh, bay và hạ cánh hoàn toàn tự động theo lộ trình lập trình sẵn.
Lượt bay tiếp theo do Real-time Robotics Việt Nam thực hiện với kịch bản phức tạp hơn. UAV bay theo lộ trình hơn 400 m, mang 3 kiện hàng gồm linh kiện điện thoại, túi cứu thương và 3 ly cà phê.
Chương trình được các bên đánh giá không chỉ mang ý nghĩa thử nghiệm về mặt công nghệ mà còn là cơ sở thực tiễn quan trọng để các cơ quan quản lý nhà nước hoàn thiện cơ chế quản lý, xây dựng chính sách phù hợp cho UAV trong tương lai.
Trao đổi với phóng viên, TS Lương Việt Quốc, nhà sáng lập Real-time Robotics Việt Nam, cho hay thách thức lớn nhất của ngành UAV Việt Nam là làm ra sản phẩm đủ khác biệt để cạnh tranh và bán được trên thị trường quốc tế.
Nếu không vượt trội về công nghệ, doanh nghiệp UAV sẽ rất khó tồn tại, ngay cả ở thị trường trong nước.
TS Lương Việt Quốc, nhà sáng lập Real-time Robotics Việt Nam
Một rào cản lớn khác là bài toán kinh tế trong môi trường đô thị. Hiện nay, giao hàng bằng xe máy tại TPHCM đến người tiêu dùng có chi phí phổ biến 40.000 - 50.000 đồng/đơn, thời gian khoảng 2 - 3 giờ, trong khi UAV rất khó giao tận hẻm nhỏ, chi phí sẽ cao hơn vài lần cùng yêu cầu an toàn nghiêm ngặt, nên chưa thể nói cạnh tranh về giá.
Hiện tại, UAV chỉ thực sự hiệu quả ở các tuyến đặc thù, như vận chuyển từ Cần Giờ vào trung tâm, rút thời gian từ hơn 2 giờ xuống còn 15 - 20 phút, phù hợp với hàng khẩn cấp hoặc giá trị cao.
Từ thực tế này, TS Quốc kiến nghị Nhà nước cần đóng vai trò "khách hàng đầu tiên" của doanh nghiệp UAV, thông qua các đơn đặt hàng công nghệ cụ thể. Trước mắt, có thể đặt hàng UAV phục vụ cứu hộ - cứu nạn, giám sát an ninh, phòng chống thiên tai, quan trắc môi trường, thay vì chỉ dừng ở thử nghiệm.
"Bên cạnh đó, cần đầu tư phát triển hạ tầng quản lý không gian bay UAV, tương tự quản lý không lưu, bao gồm hệ thống định danh, giám sát và điều phối bay theo thời gian thực" - TS Lương Việt Quốc nói.
VIDEO: TPHCM thử nghiệm giao hàng bằng UAV thành công
Theo nhà sản xuất Saolatek, chiếc drone được thử nghiệm có thể nâng kiện hàng tải trọng đến 12 kg, bay trong thời gian 40 phút, bán kính hoạt động trên 10 km.
Sản phẩm này có thể bán với mức giá 100 triệu đồng, rẻ hơn nhiều so với các sản phẩm tương tự đang được cung ứng trên thế giới.
Theo TS Lương Việt Quốc, quá trình từ thử nghiệm đến triển khai thực tế vẫn còn khoảng cách lớn do phụ thuộc vào hạ tầng và khung pháp lý.
Dù vậy, việc đưa UAV vào thử nghiệm được xem là bước tiến đáng chú ý của ngành UAV tại TPHCM và Việt Nam, góp phần phổ biến và làm quen với phương tiện công nghệ mới này.