Bản hòa ca của núi và biển

Bản hòa ca của núi và biển
3 giờ trướcBài gốc
Biển Sầm Sơn nhìn từ hòn Cổ Giải, dãy Trường Lệ. Ảnh: Lê Công Bình (CTV)
1. Sầm Sơn là một vùng đất hẹp, do bãi bồi của biển kiến tạo nên bãi biển có núi, có sông... mở ra một vùng cảnh quan kỳ thú. Trong đó, sự quyện hòa giữa một vùng biển dài, “cát vàng nhạt, mịn, bằng phẳng không sâu, thoai thoải, nước trong xanh” với hình ảnh núi Trường Lệ - vệt núi xám thẫm, chênh chếch hướng Đông Nam tạo nên những cung bậc vừa ngân vang, hào sảng vừa mềm mại, trữ tình. Được cấu thành từ những dải núi xếp liên tiếp nhau, hướng từ phía đất liền vươn dần ra tới biển, dãy Trường Lệ tạo nên bức tường đá án ngữ, che chở vùng đất biển xinh đẹp Sầm Sơn. Dưới chân núi Trường Lệ là những vụng tắm vừa thơ mộng, trữ tình vừa phóng khoáng, đẹp đến nao lòng: vụng Tiên, vụng Ngọc, bãi tắm Vinh Sơn, bãi Ních... giúp du khách có thêm trải nghiệm mới mẻ khi đến với Sầm Sơn.
Khi viết cuốn sách “Linh tích Sầm Sơn” (tập I, 2020, NXB Thanh Hóa), cố nhà thơ, “nhà Sầm Sơn học” Hoàng Thăng Ngói đã có những gợi mở rất thú vị xoay quanh tên gọi của ngọn núi này: “Cư dân nơi đây, thuộc phía bắc núi gọi nôm là núi Gầm. Có lẽ, những âm thanh của sóng biển va đập vào vách núi, dội âm vào làng...”. Vậy đấy, sự quyến luyến, tự tình của núi và biển không chỉ tô đẹp cho cảnh quan mà còn dệt vào tháng năm, hằn sâu vào tâm thức con người những ý tưởng kết nối đẹp đẽ.
Tự trong lòng mình, Trường Lệ ôm ấp, lắng đọng biết bao giá trị lịch sử - văn hóa độc đáo. Đó là đa dạng, phong phú các di tích tôn giáo, tín ngưỡng như: đền Độc Cước, đền cô Tiên, đền thờ Tô Hiến Thành, chùa Tranh, khu mộ chí Đại tướng quân Văn Quảng Đạt... Đặc biệt, núi Trường Lệ hiện vẫn còn lưu giữ được những dấu tích, nền móng của các khu biệt thự, nghỉ dưỡng do người Pháp xây dựng từ những năm đầu thế kỷ XX.
Không chỉ có cảnh sắc thiên nhiên “sơn thủy hữu tình”, hệ thống di tích dày đặc, dãy núi Trường Lệ hấp dẫn du khách bởi những truyền thuyết, huyền thoại, dã sử, chuyện kể dân gian. Truyền thuyết về thần Độc Cước có công đánh tan loài quỷ biển, quyết xẻ đôi thân mình để che chở, bảo vệ cho Nhân dân vùng biển này đời đời bình an; truyền thuyết về mối tình thủy chung, son sắt hóa nên hòn Trống Mái hay câu chuyện kể về nữ lang y xinh đẹp làm nghề bốc thuốc cứu nhân độ thế sau đó cùng chồng trở về trời... Những câu chuyện kể dân gian ấy đã khoác lên dãy núi Trường Lệ nói riêng, cả vệt biển Sầm Sơn nói chung lấp lánh sắc màu tâm linh.
Dường như, núi Trường Lệ đã gửi gắm tất cả sự đẹp đẽ, linh thiêng vào sóng gió Sầm Sơn, để mỗi khi đứng trên hòn Cổ Giải, đền cô Tiên trông về phía biển, lòng du khách càng thêm say đắm, quyến luyến mãi không rời.
2. Núi Linh Trường nằm ở phía bắc bãi biển Hải Tiến, người dân địa phương vẫn thường gọi là núi Lạch Trường hay núi Hà Rò. Sách Địa chí Văn hóa Hoằng Hóa (2000, NXB Khoa học Xã hội) đã miêu tả chi tiết về ngọn núi này: “Bảy ngọn nối liền nhau, theo ven sông, thân núi có mỏm đá bò ra mặt nước... Ở giữa lại trồi lên mấy ngọn lớn nhỏ, tức là núi Na Sơn, còn gọi là núi Hài Tị hay núi Hoàng Ngưu Mẫu Tử”.
Du khách tham quan khu vực hòn Bò, núi Linh Trường.
Sách “Đại Nam nhất thống chí” có ghi chép lại: “Năm Hồng Đức thứ 7 (1476), vua Lê Thánh Tông đi tuần du đến đây, có làm bài thơ đề là “Cửa biển Linh Trường” và bài tựa nói: Bên cạnh nước biển núi non cao vút, hình núi dị kỳ, đứng sững cửa biển. Chân núi có động, sâu thẳm không cùng, tương truyền đấy là miệng rồng. Ngoài cửa động có viên đá như hình cái mũi, tương truyền đấy là mũi rồng. Dưới núi lại mọc lên một viên đá tròn, nhẵn nhụi đáng yêu, tương truyền đấy là hạt ngọc. Đá lớn lô nhô, rất nhiều hình thái, chỗ thưa, chỗ dày, không thể đếm được, tương truyền đấy là râu rồng”.
Thật khéo khen cho bàn tay sắp đặt của tạo hóa hay trí tưởng tượng phong phú của con người đã khắc họa nên diện mạo núi Linh Trường bằng những hình ảnh sống động, thú vị. Tiếc rằng, cùng với thời gian, diện mạo núi Linh Trường được miêu tả trong sử sách xưa ít nhiều đã có sự thay đổi, không còn được lưu giữ nguyên vẹn. Dẫu là thế, vẻ đẹp của núi Linh Trường hôm nay vẫn đủ sức vẽ nên nét chấm phá đặc sắc cho bức tranh thiên nhiên hữu tình, mời gọi du khách muôn phương về trải nghiệm du lịch tại vùng biển Hải Tiến.
Theo con đường mòn giữa rừng thông xanh mát, du khách có thể thỏa sức hòa mình vào thiên nhiên mà lắng nghe hơi thở của núi non, biển cả hòa quyện hay phóng tầm mắt ngắm nhìn biển cả mênh mông, ngắm dòng sông Lạch Trường uốn lượn quanh chân núi, xa xa là những bãi nuôi ngao với những chiếc chòi canh gợi lên nhịp sống thường nhật yên ả, thanh bình.
Và ý nghĩa hơn nữa, từ ngọn núi này, mỗi người con đất Việt có thể lặng nghe vang động lịch sử của những ngày kháng chiến chống Mỹ kiên cường, anh dũng. Chính tại ngọn núi này, Trung đội lão dân quân Hoằng Trường đã không ngại hiểm nguy, gian khổ để nắm chắc tay súng, giương cao nòng pháo hướng về phía quân thù để giữ vững độc lập, tự do cho dân tộc. Để tưởng nhớ công lao, đóng góp ấy, Tượng đài Lão dân quân Hoằng Trường anh hùng được xây dựng cách núi Linh Trường không xa. Ngay tại vùng cửa biển Lạch Trường, nơi hòn Bò vươn mình ra biển, Đài chiến thắng trận đầu của Hải quân Nhân dân Việt Nam, Công viên văn hóa du lịch tâm linh hòn Bò - Lạch Trường đã được xây dựng. Tất cả đã trở thành niềm tự hào của đất và người nơi đây.
Núi và biển - hai sắc thái, hai cung bậc nhưng cùng hòa chung trong một bản giao hưởng của thiên nhiên. Và chính sự hòa quyện ấy đã góp phần làm nên sức hấp dẫn, đặc sắc của du lịch xứ Thanh.
Bài và ảnh: Đăng Khoa
Nguồn Thanh Hóa : http://baothanhhoa.vn/ban-hoa-ca-cua-nui-va-bien-285041.htm