Băn khoăn phân tuyến tuyển sinh bằng bản đồ số

2 giờ trướcBài gốc

Phụ huynh đăng ký tuyển sinh tại Trường Tiểu học Đại Mỗ 3 (Hà Nội) năm học 2025-2026. Ảnh: Đ.Quyên.

Hướng tới công bằng, giảm áp lực tuyển sinh

Theo thông tin từ Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, việc sử dụng bản đồ số nhằm thay thế phương thức phân tuyến truyền thống vốn phụ thuộc nhiều vào hộ khẩu hoặc xác nhận cư trú thủ công. Với hệ thống mới, dữ liệu dân cư được kết nối với cơ sở dữ liệu ngành giáo dục, từ đó xác định địa bàn cư trú của học sinh và phân bổ vào các trường phù hợp theo nguyên tắc gần nơi ở, đảm bảo cân đối quy mô lớp học.

Chủ trương này được đánh giá phù hợp với định hướng xây dựng chính quyền số, đồng thời góp phần hạn chế tình trạng “chạy trường”, xin chuyển tuyến hoặc quá tải cục bộ tại một số trường “nóng”. Nhiều chuyên gia cho rằng, khi dữ liệu được chuẩn hóa và vận hành ổn định, bản đồ số sẽ giúp phụ huynh dễ dàng tra cứu thông tin, giảm áp lực trong mỗi mùa tuyển sinh.

Thực tế triển khai cũng cho thấy, việc phân tuyến theo dữ liệu số giúp phản ánh rõ hơn áp lực tuyển sinh tại từng địa bàn. Đơn cử, năm học 2026–2027, xã Thanh Trì chỉ có hai trường THCS với khả năng tiếp nhận khoảng 500 học sinh, trong khi số học sinh thuộc diện ưu tiên (cư trú trên địa bàn) lên tới gần 1.100 em. Sự chênh lệch lớn này buộc địa phương phải có phương án điều tiết phù hợp.

Theo đó, Trường THCS Chu Văn An (xã Thanh Trì) sẽ không tuyển sinh học sinh lớp 6 đến từ các xã, phường lân cận. Đồng thời, UBND xã đã đề nghị các địa phương giáp ranh phối hợp, tạo điều kiện tiếp nhận học sinh trong trường hợp không trúng tuyển tại địa bàn hoặc có nhu cầu học tại trường gần nơi cư trú hơn.

Trong bối cảnh này, việc áp dụng phân tuyến bằng bản đồ số (GIS) được đánh giá là hợp lý, khi cho phép xác định khoảng cách địa lý thực tế, từ đó linh hoạt hơn trong việc bố trí chỗ học. Trường hợp của chị Minh Anh (thôn Văn Điển, xã Thanh Trì) là một ví dụ: dù thuộc địa bàn xã Thanh Trì, nhưng nhà chỉ cách Trường THCS Tứ Hiệp (phường Yên Sở) khoảng 200m đi bộ, nên gia đình mong muốn con được theo học tại ngôi trường gần nhất thay vì phải di chuyển xa hơn.

Những tình huống như vậy cho thấy, bên cạnh mục tiêu đảm bảo công bằng và đúng tuyến, hệ thống phân tuyến mới cần tiếp tục được hoàn thiện theo hướng linh hoạt, thu hẹp khoảng cách thực tế và nhu cầu chính đáng của người dân. Khi dữ liệu được cập nhật đầy đủ và cơ chế phối hợp giữa các địa phương được vận hành hiệu quả, bản đồ số không chỉ là công cụ kỹ thuật mà còn góp phần giải quyết hài hòa bài toán quá tải, tạo thuận lợi hơn cho phụ huynh và học sinh trong mỗi mùa tuyển sinh.

Những khoảng trống cần hoàn thiện

Dù vậy, trong quá trình triển khai đang cho thấy vẫn còn những khoảng trống cần hoàn thiện. Không ít phụ huynh phản ánh việc tra cứu thông tin còn khó khăn, đặc biệt với những gia đình chưa quen sử dụng các nền tảng số. Một số trường hợp chưa rõ ràng về địa chỉ cư trú, hoặc dữ liệu chưa được cập nhật đầy đủ, dẫn đến lo lắng về việc phân tuyến có chính xác hay không.

“Chờ hết năm học của con, gia đình tôi sẽ chính thức chuyển chỗ ở về phường Đống Đa, thông tin cư trú trên VNeID vẫn đang ở địa chỉ hiện nay phường Cầu Giấy và chờ cập nhật từ phía công an. Nếu trước thời gian tuyển sinh tháng 7 vẫn chưa cập nhật xong thì con sẽ được xếp vào trường nào? Tôi có thể xin xác nhận của công an để nộp trực tiếp về trường ở Đống Đa được không?” – chị Vân Anh (phường Đống Đa, Hà Nội) chia sẻ. Đây cũng là tâm lý chung của nhiều gia đình khi lần đầu tiếp cận với hình thức phân tuyến hoàn toàn dựa trên dữ liệu số.

Bên cạnh đó, một số ý kiến cho rằng cần công khai rõ ràng nguyên tắc và thuật toán phân tuyến để người dân hiểu và yên tâm hơn. Việc minh bạch tiêu chí phân bổ – như khoảng cách địa lý, chỉ tiêu tuyển sinh, năng lực tiếp nhận của từng trường – sẽ giúp hạn chế những nghi ngại về tính công bằng.

Đại diện ngành giáo dục Hà Nội cho biết, trong thời gian đầu triển khai, hệ thống sẽ tiếp tục được rà soát, cập nhật và hoàn thiện. Phụ huynh được khuyến nghị kiểm tra kỹ thông tin cư trú trên các hệ thống dữ liệu dân cư, đồng thời chủ động liên hệ với nhà trường hoặc cơ quan quản lý giáo dục tại địa phương nếu phát hiện sai sót.

Ngoài ra, các trường học và chính quyền cơ sở cũng được yêu cầu tăng cường hỗ trợ người dân, đặc biệt là những phụ huynh chưa quen với công nghệ. Việc bố trí cán bộ hướng dẫn, giải đáp trực tiếp hoặc qua các kênh trực tuyến được xem là giải pháp cần thiết để quá trình chuyển đổi diễn ra suôn sẻ.

Thu Hương

Nguồn Đại Đoàn Kết : https://daidoanket.vn/ban-khoan-phan-tuyen-tuyen-sinh-bang-ban-do-so.html