Bạn trẻ đổ về 'đồi 2 triệu đô' ôn lịch sử dịp lễ

3 giờ trướcBài gốc

Dịp lễ 30/4 - 1/5, dòng người đổ về đồi Tức Dụp (xã Ô Lâm, tỉnh An Giang) tăng mạnh, với hơn 2.000 lượt khách mỗi ngày tìm về tham quan, trải nghiệm và lắng nghe những câu chuyện lịch sử giữa lòng Bảy Núi.

Lượng khách tăng cao so với ngày thường, tập trung chủ yếu là các đoàn học sinh, sinh viên và gia đình về nguồn, tìm hiểu lịch sử tại “đồi 2 triệu đô” - di tích gắn với trận chiến 128 ngày đêm khốc liệt ở vùng Bảy Núi.

Tức Dụp cao khoảng 216m, rộng hơn 3km², nằm trong dãy Cô Tô (còn gọi Phụng Hoàng Sơn) thuộc vùng Bảy Núi. Địa chất đặc biệt với các tầng đá xếp chồng tạo nên hệ thống hang động liên hoàn - yếu tố then chốt làm nên “pháo đài tự nhiên” giữa chiến trường. Nơi đây có cấu tạo địa chất đặc biệt, với các tầng đá chồng xếp lên nhau tạo thành vô số vách ngăn ngang dọc và hệ thống hang động liên hoàn trong lòng núi. Bà Trần Thị Tuyết Lệ - người hơn 20 năm gắn bó với di tích cho biết, tên gọi “Tức Dụp” bắt nguồn từ tiếng Khmer, nghĩa là “nước đêm” - chỉ những dòng nước len lỏi trong lòng đá, thường chảy rõ khi trời tối.

Theo chân bà Lệ, chúng tôi len qua những lối hang ngoằn ngoèo. Có đoạn mở rộng thành khoảng trống đủ vài chục người đứng, có đoạn chỉ vừa một người lách qua.

“Đây là Hội trường C6, nơi triển khai kế hoạch tác chiến”, bà Lệ nói, tay chỉ về khoảng không chỉ vừa đủ ánh đèn le lói. Trong lòng đồi có 11 hang lớn nhỏ thông nhau như mê cung. Mỗi hang từng mang một chức năng: Nơi họp, nơi chỉ huy, nơi trú quân, nơi cứu thương… Chính cấu trúc ấy giúp bộ đội cơ động linh hoạt, tránh bị lộ trước hỏa lực dày đặc.

Tháng 11/1968, sau khi phát hiện Tức Dụp là bàn đạp chiến lược, quân đội Mỹ và chính quyền Sài Gòn mở chiến dịch tấn công quy mô lớn nhằm “xóa sổ” căn cứ này. Đêm 16/11/1968, bầu trời Tri Tôn rung chuyển bởi những đợt B-52 rải thảm. Bom chùm, bom xăng, pháo binh từ nhiều hướng đồng loạt dội xuống, biến cả ngọn đồi thành biển lửa.

Điều khiến ngọn đồi này trở nên đặc biệt không chỉ là tên gọi. Đó là cấu trúc địa chất hiếm có: Những lớp đá granit xếp chồng, tạo thành hàng chục hang động tự nhiên thông nhau như mê cung. Có hang rộng đến mức hàng trăm người có thể họp, có hang nhỏ chỉ đủ một người luồn qua. Chính cấu trúc ấy đã biến Tức Dụp thành căn cứ địa lý tưởng của lực lượng cách mạng.

Suốt 128 ngày đêm, địch thay quân, đổi tướng, tăng cường lực lượng nhưng vẫn không thể kiểm soát hoàn toàn ngọn đồi. Những đợt tiến công liên tục bị đẩy lùi bởi lối đánh linh hoạt, bám trụ kiên cường của lực lượng cách mạng. Theo thống kê, hơn 2.000 quân địch bị tiêu diệt, hàng nghìn tên khác bị loại khỏi vòng chiến. Tổng chi phí phía Mỹ bỏ ra lên tới 2 triệu USD cái tên “đồi 2 triệu đô” cũng từ đó mà hình thành.

Dưới chân đồi, những hố bom vẫn hằn sâu dấu tích của những đợt oanh tạc dày đặc.

Dưới chân đồi là một dòng suối nhỏ, nước len qua khe đá từ lòng núi rồi tụ lại thành dòng trong xanh. Người dân gọi đây là “suối cá thần”. Điều lạ là nước dường như chảy mạnh hơn về đêm. Đàn cá sinh sôi qua nhiều thế hệ, không ai biết có từ bao giờ.

Sau chiến tranh, Tức Dụp được công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia vào năm 1985. Ngày nay, nơi đây trở thành điểm đến quen thuộc, thu hút đông đảo du khách tìm về tham quan, trải nghiệm mỗi năm.

Nhà lưu niệm Tức Dụp lưu giữ nhiều chứng tích chiến tranh, gợi nhắc ký ức bi tráng của vùng Bảy Núi.

Xe thiết giáp M113 trưng bày tại khu di tích Tức Dụp - loại phương tiện từng được sử dụng trong các trận đánh ác liệt năm 1968 tại An Giang.

Mỗi dịp cuối tuần, đặc biệt vào các kỳ lễ, Tức Dụp đón hàng nghìn lượt khách đến tham quan, trong đó phần lớn là học sinh, sinh viên tham gia các chương trình về nguồn, tìm hiểu lịch sử. Ảnh: P.V

Nhật Huy

Nguồn Tiền Phong : https://tienphong.vn/ban-tre-do-ve-doi-2-trieu-do-on-lich-su-dip-le-post1839927.tpo