Với nhiều hoạt động trưng bày được bổ sung, làm mới cùng không gian cảnh quan được trang trí tươi mới, Bảo tàng Hà Nội hứa hẹn trở thành điểm đến hấp dẫn cho người dân tham quan, vui chơi trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.
Các không gian của Bảo tàng Hà Nội.
Khám phá hành trình lịch sử nghìn năm Thăng Long
Bảo tàng Hà Nội được khánh thành và đưa vào sử dụng năm 2010, nhân dịp kỷ niệm Đại lễ 1000 năm Thăng Long - Hà Nội. Từ đó đến nay, bảo tàng đã trở thành một công trình văn hóa tiêu biểu của Thủ đô, luôn mở cửa đón khách tham quan với các chuyên đề về lịch sử Thăng Long - Hà Nội, đồng thời là địa điểm thường xuyên tổ chức các sự kiện, nhiệm vụ chính trị của Thủ đô và cả nước.
Vừa qua, Bảo tàng Hà Nội chính thức mở cửa trở lại sau thời gian tạm dừng đón khách để thiết kế, xây dựng lại nội dung trưng bày. Giám đốc Bảo tàng Hà Nội Nguyễn Tiến Đà cho biết, hệ thống trưng bày lần này được xây dựng công phu, khoa học, với nội dung rõ ràng, phản ánh đầy đủ từng thời kỳ lịch sử, văn hóa của Hà Nội. Bên cạnh các nội dung trưng bày chuyên sâu với tư liệu, hiện vật đặc trưng kể câu chuyện Hà Nội một cách sinh động, bảo tàng còn thiết kế và từng bước hoàn thiện các không gian trải nghiệm số, nhằm mở rộng khả năng tiếp cận, đặc biệt đối với giới trẻ.
Các tầng trưng bày cố định được bố trí theo dòng thời gian lịch sử, phản ánh toàn diện tiến trình phát triển của Hà Nội từ thời tiền - sơ sử, qua các triều đại phong kiến, thời kỳ cận - hiện đại cho đến giai đoạn đổi mới và hội nhập. Không gian mở đầu giới thiệu những dấu tích khảo cổ học tiêu biểu, minh chứng cho quá trình cư trú sớm của cư dân cổ trên vùng đất ven sông Hồng. Các hiện vật đá, đồng, gốm cùng tư liệu khoa học giúp làm rõ đời sống vật chất, tinh thần của cư dân Việt cổ.
Tầng 2 là khu trưng bày về thời kỳ Thăng Long - Đông Đô - Đông Kinh, với nhiều hiện vật quý gắn liền các triều đại Lý, Trần, Lê, Nguyễn. Hệ thống hiện vật kiến trúc, điêu khắc, đồ dùng sinh hoạt cùng bản đồ, tranh ảnh, tư liệu lịch sử đã tái hiện sinh động diện mạo kinh đô qua các thời kỳ, khẳng định vị thế trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa của Thăng Long.
Tầng 3 với chủ đề “Hà Nội thế kỷ XIX - XX” khắc họa hình ảnh Hà Nội hào hoa, thanh lịch, thông qua những không gian tái hiện đời sống người Hà Nội xưa như nhà của gia đình thương nhân, xe kéo, mâm cơm truyền thống.
Tầng 4 giới thiệu giai đoạn kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ và xây dựng chủ nghĩa xã hội, mang đến nhiều cảm xúc với các hiện vật, hình ảnh về Hà Nội kiên cường, bất khuất. Tại đây còn trưng bày các hiện vật khảo cổ học tại di chỉ “Vườn Chuối”, góp phần khẳng định Hà Nội là một trong những khu vực sinh sống sớm của người Việt cổ.
Du khách tham quan Bảo tàng Hà Nội sau khi chính thức mở cửa trở lại.
Trải nghiệm công nghệ đa chiều
Điểm nhấn trong không gian trưng bày tại Bảo tàng Hà Nội là việc ứng dụng công nghệ với các hiệu ứng mới mẻ nhằm tăng thêm sức hấp dẫn cho người xem, đồng thời cho thấy sự đổi mới và sáng tạo của bảo tàng. Ông Nguyễn Tiến Đà cho biết, Bảo tàng sử dụng hệ thống trình chiếu đa phương tiện, màn hình tương tác, sa bàn, mô hình 3D... giúp nâng cao trải nghiệm cho khách tham quan, đặc biệt là giới trẻ và du khách quốc tế. Việc kết hợp giữa hiện vật gốc và công nghệ hiện đại góp phần làm cho lịch sử trở nên gần gũi, sinh động hơn.
Đặc biệt, tại tầng 4, Bảo tàng Hà Nội dành một không gian chiếu phim 3D về liệt sĩ, bác sĩ Đặng Thùy Trâm - người con của Hà Nội đã hy sinh trong kháng chiến chống Mỹ, truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ về lòng yêu nước và khát vọng tuổi trẻ. Bộ phim 3D dài 7 phút được thể hiện theo hình thức mới mẻ, có cả phụ đề Anh - Việt để du khách Việt Nam và quốc tế dễ dàng theo dõi.
Hiện nay, Bảo tàng Hà Nội đang tiếp tục phối hợp với các chuyên gia hoàn thiện bức tranh 360 độ kể về tiến trình phát triển, vươn lên của một Thủ đô hiện đại. Tác phẩm này sẽ được đặt tại tầng hầm, kết hợp giữa vẽ, đồ họa, vid-eo 3D mapping và trưng bày hiện vật. Là người tham gia dự án, họa sĩ Nguyễn Thế Sơn chia sẻ, tác phẩm sẽ cho người xem thấy được sự biến đổi của Hà Nội, từ một kinh thành thời phong kiến đến một đô thị hiện đại, văn minh, phát triển ngang tầm khu vực. “Chúng tôi muốn mang đến một phần trưng bày có nhiều hiệu ứng về thị giác, không chỉ để làm mới không gian trưng bày mà còn cho thấy những sáng tạo, đổi mới của Thủ đô. Dự kiến, giữa năm 2026, phần trưng bày này sẽ hoàn thiện” - họa sĩ Nguyễn Thế Sơn bày tỏ.
Cùng với các trưng bày trong nhà, khu vực ngoài trời sẽ là mảnh ghép hoàn chỉnh cho toàn bộ không gian trải nghiệm của du khách. Ông Nguyễn Tiến Đà cho biết, từ nay cho đến trước Tết Nguyên đán, khu vực sân vườn sẽ có những sắp đặt kể câu chuyện về chiến tranh và hòa bình, giúp du khách cảm nhận sâu sắc giá trị hòa bình và nhân văn mà Hà Nội muốn hướng tới. Bên cạnh đó, Bảo tàng cũng dành riêng khu vực giới thiệu nghệ thuật tuồng truyền thống. “Chúng tôi mong muốn công chúng khi đến bảo tàng có thể hiểu hơn lịch sử Hà Nội, những giá trị văn hóa, nhân văn và khát vọng phát triển, đổi mới của Thủ đô trong tương lai. Định hướng phát triển dài hạn của Bảo tàng là hướng đến không rác thải, môi trường xanh” - ông Nguyễn Tiến Đà cho biết.
Với nội dung được đầu tư bài bản, cách thể hiện hiện đại, Bảo tàng Hà Nội đang trở thành điểm đến văn hóa hấp dẫn, góp phần lan tỏa giá trị di sản của Thủ đô đến với cộng đồng trong nước và quốc tế.
Bài và ảnh: Hoàng Lân