Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 thành công tốt đẹp: Khơi dậy khát vọng dựng xây đất nước giàu đẹp, nhân dân hạnh phúc Bài 3: Chất lượng đại biểu - yêu cầu cấp thiết từ thực tiễn

7 giờ trướcBài gốc

Người dân xã Hòa Xá tham gia bầu cử tại Khu vực bỏ phiếu số 3. Ảnh: Minh Thúy

Yếu tố quyết định hiệu quả hoạt động cơ quan dân cử

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu ngày càng cao về quản trị quốc gia, xây dựng pháp luật và giám sát quyền lực, chất lượng đội ngũ đại biểu trở thành yếu tố then chốt quyết định hiệu quả hoạt động của các cơ quan dân cử. Vì vậy, việc nâng cao chất lượng đại biểu đã trở thành một trong những mục tiêu quan trọng của cuộc bầu cử lần này. Trong danh sách ứng cử viên, nhiều người là chuyên gia đầu ngành trong các lĩnh vực kinh tế, khoa học, công nghệ, giáo dục, y tế, luật pháp…

Đáng chú ý, tỷ lệ đại biểu có trình độ sau đại học, đặc biệt là những người có học hàm giáo sư, học vị tiến sĩ tăng lên đáng kể so với các nhiệm kỳ trước. Sự tham gia của đội ngũ trí thức có trình độ cao không chỉ nâng cao chất lượng thảo luận, tranh luận tại nghị trường mà còn góp phần đưa những vấn đề khoa học, những luận cứ chuyên sâu vào quá trình xây dựng chính sách.

Đánh giá cao chất lượng đại biểu, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội, Phó Chánh Văn phòng Thường trực Hội đồng Bầu cử quốc gia, Ủy viên Tiểu ban nhân sự thuộc Hội đồng Bầu cử quốc gia Tạ Thị Yên chia sẻ, việc chuẩn bị nhân sự cho cuộc bầu cử được thực hiện bài bản, dân chủ và chặt chẽ, với mục tiêu lựa chọn được những đại biểu thực sự tiêu biểu về phẩm chất, năng lực và uy tín, đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân.

Trong danh sách 864 người ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI để bầu ra 500 đại biểu, 593 người có trình độ trên đại học (chiếm 68,63%), 392 người là nữ (45,37%), 187 người dưới 40 tuổi (21,64%) và 188 người là đồng bào dân tộc thiểu số (21,76%). Bên cạnh đó, có 64 người ngoài Đảng, thể hiện việc mở rộng tính đại diện cho các tầng lớp trong xã hội.

Theo bà Tạ Thị Yên, tỷ lệ đại biểu Quốc hội chuyên trách tiếp tục được nâng lên, dự kiến chiếm khoảng 40%, nhằm tăng tính chuyên nghiệp trong hoạt động của Quốc hội, giúp các đại biểu có điều kiện tập trung hơn vào công tác lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước.

Là trung tâm chính trị - hành chính của cả nước, thành phố Hà Nội luôn đặt yêu cầu cao trong việc chuẩn bị nhân sự cho các cơ quan dân cử. Quá trình hiệp thương và lựa chọn ứng cử viên đại biểu Quốc hội tại Thủ đô được thực hiện nghiêm túc, công khai và dân chủ, bảo đảm lựa chọn những người thật sự tiêu biểu. Cụ thể, thành phố Hà Nội có 54 người ứng cử đại biểu Quốc hội, trong đó 39 người do thành phố giới thiệu, cùng 205 người ứng cử đại biểu HĐND thành phố nhiệm kỳ 2026-2031.

Trong danh sách 54 ứng cử viên đại biểu Quốc hội, có 33 người là giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ, thạc sĩ (chiếm 62,3%); 23 nữ ứng cử viên (43,4%); 7 người dưới 40 tuổi; 15 người tái cử và 4 người ngoài Đảng. Đối với 205 ứng cử viên đại biểu HĐND thành phố, có 149 người có trình độ sau đại học (60,1%), 107 nữ ứng cử viên (43,1%), 84 người dưới 40 tuổi, 34 người ngoài Đảng và 50 người tái cử…

Chia sẻ về chất lượng đại biểu nhiệm kỳ này, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Hà Nội Phùng Thị Hồng Hà, Chủ tịch Ủy ban Bầu cử thành phố cho biết, chất lượng và cơ cấu ứng cử viên nhiệm kỳ này được đánh giá cao hơn so với các nhiệm kỳ trước.

“Chất lượng đại biểu cao hơn cho thấy sự chuẩn bị kỹ lưỡng của thành phố. Các ứng cử viên muốn nói dân nghe, làm dân tin phải là những người am hiểu thực tiễn, sâu sát cơ sở và nắm chắc những vấn đề của Thủ đô”, đồng chí Phùng Thị Hồng Hà nhấn mạnh.

Nguồn năng lượng mới cho các cơ quan dân cử

Một điểm nổi bật trong cơ cấu đại biểu nhiệm kỳ mới là sự gia tăng của đội ngũ đại biểu trẻ. Việc tăng tỷ lệ đại biểu dưới 40 tuổi không chỉ thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với thế hệ trẻ mà còn mang lại nguồn năng lượng mới cho các cơ quan dân cử. Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng chính phủ số và kinh tế số, sự tham gia của lớp đại biểu trẻ được kỳ vọng sẽ góp phần đưa ra những ý tưởng mới, những sáng kiến chính sách mang tính đột phá.

Cùng với xu hướng trẻ hóa đội ngũ đại biểu, tỷ lệ đại biểu nữ cũng tiếp tục được nâng lên, thể hiện những bước tiến quan trọng trong việc thúc đẩy bình đẳng giới trong đời sống chính trị. Với tỷ lệ nữ ứng cử viên đại biểu Quốc hội đạt 45,37%, cuộc bầu cử lần này tiếp tục khẳng định chủ trương tăng cường sự tham gia của phụ nữ trong các cơ quan quyền lực Nhà nước. Thực tế cho thấy, các đại biểu nữ thường có sự nhạy bén và gần gũi với các vấn đề dân sinh, từ đó đưa ra nhiều ý kiến thiết thực, phản ánh kịp thời tâm tư, nguyện vọng của người dân.

Từ yêu cầu thực tiễn phát triển đất nước giai đoạn mới, nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI cần những đại biểu không chỉ “có mặt” cho đủ cơ cấu, mà phải là những người có khả năng đóng góp trí tuệ thực sự vào các quyết sách quốc gia.

Nhìn nhận về vấn đề này, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, đại biểu chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội nhấn mạnh, không đơn thuần là chọn một cá nhân, mà là chọn người để tiếng nói của mình được chuyển hóa thành chính sách, chọn cách những vấn đề thiết thân của đời sống - việc làm, giáo dục, y tế, môi trường, văn hóa, an sinh - sẽ được đặt lên bàn nghị sự và được giải quyết.

Theo PGS.TS Bùi Hoài Sơn, một đại biểu Quốc hội trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, không thể chỉ là người “giơ tay biểu quyết” theo số đông. Họ phải là những chuyên gia, những nhà hoạt động xã hội có tư duy độc lập, có khả năng phản biện sắc sảo và nắm bắt được hơi thở của thời đại.

Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội, Chánh Văn phòng Hội đồng Bầu cử quốc gia Lê Quang Mạnh khẳng định, thành công của cuộc bầu cử không chỉ được đo bằng tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu hay sự tuân thủ quy trình pháp luật, mà còn bằng chất lượng đội ngũ đại biểu được lựa chọn. Nói cách khác, cuộc bầu cử là khởi đầu cho một chặng đường cải cách thể chế mới.

Theo ông Lê Quang Mạnh, trong bối cảnh đất nước đang bước vào một giai đoạn phát triển mới - nơi mỗi quyết sách của Quốc hội không chỉ giải quyết vấn đề trước mắt, mà còn định hình tương lai dài hạn của quốc gia thì yêu cầu đặt ra đối với mỗi đại biểu Quốc hội không chỉ cao hơn về tiêu chuẩn, mà còn cao hơn về chất lượng và chiều sâu trách nhiệm.

Nhấn mạnh ý nghĩa của cuộc bầu cử, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh, đi bầu cử là quyền và trách nhiệm thiêng liêng của công dân cả nước. Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI càng có ý nghĩa hơn vì đánh dấu 80 năm Ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam. Chủ tịch Quốc hội tin tưởng cử tri cả nước đi bỏ phiếu đầy đủ, bầu đúng, bầu đủ, lựa chọn được những người có tài, có đức xứng đáng là đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 để đất nước bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV.

Từ thực tiễn phát triển của đất nước và kỳ vọng của cử tri, việc nâng cao chất lượng đại biểu không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu tất yếu. Một đội ngũ đại biểu có trí tuệ, bản lĩnh và trách nhiệm sẽ là nền tảng quan trọng để các cơ quan dân cử thực hiện tốt chức năng lập pháp, giám sát và quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước.

(Còn nữa)

Nhóm phóng viên

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/bau-cu-dai-bieu-quoc-hoi-khoa-xvi-va-dai-bieu-hdnd-cac-cap-nhiem-ky-2026-2031-thanh-cong-tot-dep-khoi-day-khat-vong-dung-xay-dat-nuoc-giau-dep-nhan-dan-hanh-phuc-bai-3-chat-luong-dai-bieu-yeu-cau-cap-thiet-tu-thuc-tien-739847.html