Chia sẻ với VietTimes, TS Phan Thảo Nguyên, Phó Giám đốc Bệnh viện E, Phụ trách điều hành Trung tâm Tim mạch Bệnh viện E, cho biết đây là ca bệnh cực kỳ thách thức, bởi bệnh nhân tuổi cao, lại mang nhiều bệnh lý tim mạch phức tạp kéo dài suốt gần một thập kỷ.
Cách đây 8 năm, cụ từng bị nhồi máu cơ tim bên phải, sau đó tiếp tục phải can thiệp mạch vành bên trái. Bà cụ còn bị hẹp khít van động mạch chủ.
2-3 năm gần đây, bệnh nhân liên tục phải nhập viện vì khó thở, suy tim, dọa phù phổi cấp. Lần này, bà cụ nhập viện ở ranh giới sinh tử vì suy tim nặng, phù phổi cấp, phụ thuộc oxy hoàn toàn.
Với những bệnh nhân trên 90 tuổi, nếu mổ mở thay van tim theo phương pháp truyền thống, gần như không thể, vì vượt quá khả năng chịu đựng của người bệnh, nguy cơ tử vong cao. Nhưng, nếu không can thiệp, bệnh nhân có thể tử vong bất cứ lúc nào.
TS Phan Thảo Nguyên trò chuyện với bà cụ 91 tuổi sau 6 ngày thực hiện kỹ thuật TAVI
Trước tình thế này, TS Phan Thảo Nguyên, chuyên gia tim mạch can thiệp giàu kinh nghiệm, đã quyết định chọn giải pháp TAVI - kỹ thuật thay van tim qua đường ống thông mà không cần mổ phanh lồng ngực.
Đây là một trong những kỹ thuật đòi hỏi trình độ tay nghề cao vì liên quan trực tiếp đến cấu trúc tim, hệ thống mạch máu lớn và nguy cơ biến chứng tức thì.
Nhưng thử thách của ca bệnh không chỉ nằm ở tuổi tác của bệnh nhân, mà còn ở hàng loạt yếu tố nguy cơ đi kèm. Động mạch đùi của bệnh nhân rất hẹp, trong khi dụng cụ đưa van có kích thước gần tương đương. Chỉ cần một sai sót nhỏ, bệnh nhân có thể vỡ mạch máu hoặc ngừng tim ngay trên bàn can thiệp.
“Nếu vỡ động mạch chậu đùi thì gần như vô phương cứu chữa. Chúng tôi đã phải hội chẩn rất nhiều chuyên khoa để chuẩn bị cả phương án khác, nếu thất bại” - TS Nguyên chia sẻ.
Từng thao tác được thực hiện trong trạng thái căng thẳng cao độ. Ê-kíp phải nong bóng trước, sau đó đưa hệ thống van qua đoạn mạch máu vôi hóa dày đặc từ đùi lên quai động mạch chủ rồi vào đúng vị trí van tim bị hẹp.
Tuy nhiên, nhờ tay nghề và kinh nghiệm triển khai kỹ thuật TAVI của TS Nguyên và ekip, ca can thiệp diễn ra thành công sau khoảng 90 phút.
Chỉ 4 giờ sau can thiệp, bệnh nhân đã được rút ống nội khí quản. Hiện cụ bà tỉnh táo, ăn uống, đi lại bình thường trong niềm vui vỡ òa của gia đình và các y bác sĩ.
Thành công của ca bệnh cho thấy khả năng làm chủ kỹ thuật rất cao của ê-kíp can thiệp tim mạch tại Bệnh viện E, từ khâu đánh giá hình ảnh, lựa chọn chiến lược tiếp cận, kiểm soát gây mê hồi sức cho đến xử trí tình huống ngay trong phòng can thiệp.
TS Phan Thảo Nguyên chia sẻ về ca bệnh 91 tuổi sau khi thực hiện TAVI
Có thể nói, thành công này không chỉ là dấu mốc của riêng Bệnh viện E, mà còn là bước tiến của tim mạch can thiệp Việt Nam.
Chục năm trước, không ai dám nghĩ bệnh nhân trên 90 tuổi được thay van động mạch chủ qua da và hồi phục tốt như vậy.
“Với người già yếu, nếu mổ phanh ngực và dùng tuần hoàn ngoài cơ thể thì họ khó lòng chịu nổi. Nhưng với TAVI, chỉ sau 24 giờ nhiều bệnh nhân đã có thể ngồi dậy, đi lại” - TS Nguyên phân tích.
Kỹ thuật này giúp rút ngắn thời gian hồi phục, giảm biến chứng và cải thiện chất lượng sống cho người cao tuổi.
Trong bối cảnh Việt Nam bước vào giai đoạn già hóa dân số nhanh, số người cao tuổi mắc bệnh tim mạch ngày càng tăng, nếu không có các kỹ thuật ít xâm lấn như TAVI, rất nhiều bệnh nhân lớn tuổi sẽ không còn cơ hội điều trị vì không đủ sức khỏe để mổ mở.
Theo các nghiên cứu quốc tế, tỷ lệ hẹp van động mạch chủ vào khoảng 5-6‰ dân số. Bệnh tiến triển âm thầm suốt nhiều năm trước khi gây suy tim, phù phổi cấp, đột tử.
Trước đó. Bệnh viện E đã thực hiện kỹ thuật TAVI cho nhiều người trên 85 tuổi
TAVI hiện được xem là một trong những công nghệ lõi của tim mạch can thiệp thế giới.
Trước đây, nhiều người bệnh phải ra nước ngoài để thực hiện các kỹ thuật tim mạch hiện đại với chi phí rất lớn. Nay, việc các bệnh viện trong nước làm chủ kỹ thuật không chỉ giúp giảm chi phí mà còn tăng cơ hội sống cho người bệnh.
“Nếu tương lai chúng ta có thể tiến tới làm chủ các công nghệ lõi như van tim, vật liệu y sinh… thì sẽ tạo ra bước phát triển rất lớn cho y học Việt Nam” – TS Nguyên bày tỏ.
Thanh Hằng