Ngày 21/5/2026, tại Herstal, Bỉ, tập đoàn vũ khí FN Herstal chính thức công bố biến thể mới của súng máy đa năng FN MAG mang tên súng máy đa năng FN MAG Tactical Long Rail, đánh dấu bước hiện đại hóa đáng kể cho một trong những loại vũ khí bộ binh phổ biến nhất thế giới.
Súng máy đa năng FN MAG là dòng súng máy sử dụng đạn 7,62x51 mm chuẩn NATO, vận hành bằng cơ chế trích khí, làm mát bằng không khí, có tốc độ bắn từ 650 đến 1.000 viên/phút và đã được sử dụng rộng rãi tại hơn 90 quốc gia trong nhiều thập kỷ.
Biến thể Tactical Long Rail không thay đổi cơ chế hoạt động cốt lõi, nhưng tập trung nâng cấp khả năng tác chiến hiện đại.
Điểm nổi bật nhất là hệ thống thanh ray Picatinny liền khối dài 28 cm, cung cấp không gian lắp đặt thiết bị quang học dài 35 cm, cho phép tích hợp đồng thời kính ngắm ngày, kính nhìn đêm và thiết bị ảnh nhiệt trên cùng một trục ngắm.
Thiết kế này giúp xạ thủ chuyển đổi nhanh giữa các điều kiện chiến đấu khác nhau mà không cần tháo lắp thiết bị, qua đó rút ngắn thời gian phản ứng và tăng độ chính xác khi tác chiến trong môi trường ánh sáng phức tạp.
Đây là xu hướng đang được quân đội các nước phương Tây thúc đẩy, khi chiến trường ngày càng phụ thuộc vào cảm biến và hệ thống quan sát điện tử.
Ngoài hệ thống ray mới, súng còn được cải tiến về công thái học với báng súng chiến thuật có thể điều chỉnh 3 vị trí chiều dài và 6 vị trí tựa má, giúp xạ thủ thích nghi với nhiều tư thế bắn và trang bị cá nhân.
Tay xách dài dạng khớp nối hỗ trợ cân bằng tốt hơn khi mang vác, đồng thời không cản trở quá trình thay nòng nhanh, vốn là đặc trưng quan trọng của dòng súng máy này.
Một nâng cấp đáng chú ý khác là cơ cấu giữ nắp tiếp đạn Auto-Lock, cho phép nắp luôn mở ở góc 62 độ trong quá trình nạp đạn hoặc xử lý sự cố.
Hệ thống này có thể chịu tải thiết bị quang học nặng 2,5 kg, giúp bảo vệ kính ngắm khi thao tác trong điều kiện chiến đấu.
Đáng chú ý, FN Herstal thiết kế gói nâng cấp dưới dạng bộ chuyển đổi, cho phép các đơn vị quân đội đang sử dụng FN MAG, cũng như các biến thể tương đương như súng máy đa năng M240 của Mỹ hay L7A2 của Anh.
Súng có thể nâng cấp nhanh chóng mà không cần thay thế toàn bộ vũ khí. Việc lắp đặt có thể thực hiện trong vài phút với các công cụ cơ bản.
Về mặt chiến thuật, FN MAG Tactical Long Rail hướng tới nâng cao hiệu quả trong các nhiệm vụ yểm trợ bộ binh, chiến đấu gắn trên phương tiện và tác chiến kéo dài.
Khả năng tích hợp thiết bị quang học hiện đại giúp tăng tốc độ phát hiện mục tiêu, cải thiện độ chính xác và nâng cao khả năng sống sót của xạ thủ trong môi trường chiến đấu phức tạp.
Sự ra đời của biến thể này phản ánh xu hướng hiện đại hóa vũ khí bộ binh theo hướng “số hóa”, nơi các hệ thống quang điện tử và cảm biến ngày càng đóng vai trò trung tâm.
Thay vì phát triển một loại súng hoàn toàn mới, FN Herstal lựa chọn nâng cấp nền tảng đã được kiểm chứng qua hàng chục năm chiến đấu, giúp tiết kiệm chi phí và rút ngắn thời gian triển khai cho các lực lượng vũ trang.
Dự kiến, súng máy đa năng FN MAG Tactical Long Rail sẽ được trưng bày tại triển lãm quốc phòng Eurosatory 2026 tổ chức tại Paris từ ngày 15/06 đến 19/06, nơi nhiều quốc gia sẽ đánh giá khả năng đưa biến thể này vào trang bị trong tương lai gần.
Việt Hùng