Bí quyết học văn của thủ khoa thi học sinh giỏi lớp 9 tỉnh Nghệ An

3 giờ trướcBài gốc

Em Lê Bảo Thi, Trường THCS Hải Hòa (Cửa Lò, Nghệ An) là thủ khoa học sinh giỏi tỉnh môn Ngữ văn năm học 2025-2026. Ảnh: Hồ Lài

Nữ thủ khoa đầu tiên của trường ven biển

Lê Bảo Thi là thủ khoa học sinh giỏi tỉnh môn Ngữ văn đầu tiên của Trường THCS Hải Hòa (Cửa Lò, Nghệ An). Thành tích này càng đặc biệt ý nghĩa khi đây là cũng là kỳ thi đầu tiên được tổ chức khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, với hơn 2.000 thí sinh dự thi. Trong đó, môn Ngữ văn có gần 250 thí sinh dự thi đông nhất từ trước đến nay.

Bảo Thi cho biết, đề thi môn Ngữ văn có nhiều câu hỏi rất hay, thú vị, gợi cảm hứng viết cho thí sinh. Ở câu nghị luận xã hội, trước yêu cầu bàn về vấn đề “Đi để lớn lên hay đi trở về”, em đã liên hệ với hình ảnh của một du học sinh đi học xa nhà. Với em, dù đi xa hay trở về thì điều quan trọng là cống hiến được gì cho quê hương, đất nước.

Với bài nghị luận văn học, trên ngữ liệu bài thơ “Trò chuyện” của tác giả Ý Nhi, Bảo Thi nói rằng, em rất thích bài thơ này bởi sự gần gũi, nhẹ nhàng. Thông điệp trong bài thơ là lời nhắn nhủ của người mẹ đối với con nên đánh thức những cảm xúc gần gũi, thiêng liêng khi em đặt bút viết.

Sau khi hoàn thành bài thi với 12 trang viết kín, Bảo Thi hy vọng mình sẽ được giải cao. Nhưng kết quả 17 điểm, giành giải Nhất và vượt qua gần 250 thí sinh trên toàn tỉnh đạt vị trí thủ khoa là niềm vui vỡ òa, đầy bất ngờ với cô học trò trường ven biển.

Bảo Thi và cô giáo bồi dưỡng Nguyễn Thị Châu Loan trong giờ học trên lớp. Ảnh: Hồ Lài

Bảo Thi cho biết niềm đam mê với môn Ngữ văn đến với em khá sớm, bắt đầu từ thói quen đọc sách. Việc đọc nhiều giúp em cảm nhận được vẻ đẹp của ngôn từ và nuôi dưỡng tình yêu với văn học một cách tự nhiên.

Khi chọn các tác phẩm văn học, Bảo Thi đặc biệt yêu thích phong cách viết nhẹ nhàng, tinh tế của các tác giả như Nguyễn Nhật Ánh, Thạch Lam, thích cách kể chuyện để người đọc tự rút ra bài học cho mình.

Nhà Bảo Thi ở cách xa trung tâm nên ngoài học ở trường với cô giáo Nguyễn Thị Châu Loan – giáo viên chủ nhiệm, đồng thời bồi dưỡng môn Ngữ văn, em không có điều kiện học thêm ở ngoài.

Những năm trước, đội tuyển dự thi học sinh giỏi tỉnh sẽ được ôn luyện tập trung với các giáo viên cốt cán của toàn thị xã Cửa Lò. Tuy nhiên, khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, thì việc ôn thi phần lớn là sự chủ động của từng trường.

Cô Nguyễn Châu Loan cùng 2 học sinh: em Lê Bảo Thi giành giải Nhất và em Nguyễn Phương Thảo giành giải Nhì học sinh giỏi tỉnh môn Ngữ văn. Ảnh: Hồ Lài

Nữ sinh cho biết, thời gian ôn thi, cô giáo Châu Loan cũng là người đồng hành và chấm, chữa rất kỹ các bài tập cho em. Có những lúc em áp lực, lo lắng nhưng cô luôn động viên, giúp đỡ.

Em cũng có phương pháp rèn luyện kỹ năng viết cho bản thân rất riêng. “Em bắt đầu từ việc nắm vững kiến thức và kỹ năng cơ bản, sau đó từng bước nâng cao vốn từ, làm mới cách diễn đạt. Khi luyện tập, em thường thay thế những từ ngữ quen thuộc trong bài Văn bằng cách diễn đạt sáng tạo hơn, mang dấu ấn cá nhân”, nữ sinh chia sẻ.

Bên cạnh học từ cô giáo ở trường, Bảo Thi rèn cho mình thói quen đọc báo, xem thời sự, phim tài liệu, chương trình thực tế để mở rộng hiểu biết. Trong quá trình làm bài, Thi luôn dành thời gian khoảng 5 phút để đọc kỹ đề và lập dàn ý. Trên cơ sở đó, em sẽ phát triển các luận điểm để hoàn thành bài thi một cách trọn vẹn:

Thoát ly khuôn mẫu, sáng tạo học văn

Nhắc đến Lê Bảo Thi, cô giáo Nguyễn Thị Châu Loan - giáo viên chủ nhiệm và cũng là người trực tiếp giảng dạy và bồi dưỡng em suốt nhiều năm, không giấu được niềm tự hào. Em là một trong những học sinh để lại ấn tượng đặc biệt sâu sắc khi thể hiện niềm đam mê văn học rất rõ ràng. Em học Văn không phải để đối phó hay chạy theo khuôn mẫu, mà học bằng cảm xúc thật và suy nghĩ độc lập. Các bài viết của em luôn có chính kiến, có tiếng nói riêng, thể hiện chiều sâu trong tư duy.

Với hơn 30 năm trong nghề, cô giáo Châu Loan cho biết, đã từng có 1 học sinh đạt giải Nhất học sinh giỏi tỉnh. Nhưng để có một học sinh đạt danh hiệu thủ khoa thì đây là lần đầu tiên.

Cô Châu Loan luôn có phương pháp dạy học văn khơi gợi sự sáng tạo, thoát ly khuôn mẫu. Ảnh: Hồ Lài

Không chỉ có năng lực cảm thụ tốt, Bảo Thi còn có ý thức tự học và có tinh thần cầu tiến, không nản chí khi bài làm được góp ý, chỉnh sửa. Cũng như nhiều học sinh THCS, khi mới tiếp cận với lý luận văn học, Bảo Thi từng lúng túng, chưa biết cách xây dựng luận điểm để chứng minh tác phẩm. “Mỗi lần tôi sửa bài, em đều tiếp thu nghiêm túc và thể hiện sự tiến bộ rất rõ rệt ở những bài viết sau. Chính tinh thần cầu thị ấy đã giúp em ngày càng hoàn thiện kỹ năng và bản lĩnh khi làm bài thi”, cô Châu Loan chia sẻ.

Trong kỳ thi học sinh giỏi tỉnh lớp 9 năm nay, ngoài 1 giải Nhất, thủ khoa của Lê Bảo Thi, cô còn bồi dưỡng em Nguyễn Phương Thảo giành giải Nhì môn Ngữ văn.

Chia sẻ về việc dạy học văn, cô giáo Nguyễn Thị Châu Loan khẳng định, giáo viên chỉ là người định hướng, còn kết quả phụ thuộc rất lớn vào sự chủ động của học sinh. Tôi vẫn hay nói với các em, để thành công, 30% là công sức của thầy, 70% là nỗ lực của trò. Nếu học sinh không hợp tác, không tự giác rèn luyện thì giáo viên dù tận tâm đến đâu cũng khó đạt hiệu quả cao.

Năm học này, bên cạnh bồi dưỡng học sinh giỏi, cô Châu Loan còn phụ trách ôn tập đại trà cho học sinh cuối cấp chuẩn bị thi vào lớp 10. Cô chia sẻ kinh nghiệm rèn kỹ năng viết văn cho học sinh: “Thông qua việc chấm bài và trao đổi trực tiếp, tôi thường hướng dẫn giúp học sinh cách hiểu vấn đề, cách lập luận và triển khai ý. Khi đã nắm vững kỹ năng, học sinh có thể làm tốt với bất kỳ dạng đề nào”.

Hồ Lài

Nguồn GD&TĐ : https://giaoducthoidai.vn/bi-quyet-hoc-van-cua-thu-khoa-thi-hoc-sinh-gioi-lop-9-tinh-nghe-an-post768681.html