Biến động toàn cầu gia tăng: Thị trường chứng khoán Việt Nam chống chịu bằng nền tảng dài hạn

6 giờ trướcBài gốc

Ông Nguyễn Duy Anh, CFA, Giám đốc quản lý Danh mục đầu tư, Công ty Quản lý Quỹ Vietcombank (VCBF)

Biến động không mới nhưng cường độ và tính cộng hưởng đang gia tăng

Diễn biến của thị trường tài chính toàn cầu trong thời gian gần đây cho thấy mức độ nhạy cảm ngày càng lớn trước các yếu tố bên ngoài. Tuy nhiên, nếu nhìn lại lịch sử, những giai đoạn biến động mạnh không phải là hiện tượng bất thường mà đã xuất hiện nhiều lần trong quá khứ.

Các cú sốc lớn như khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, căng thẳng thương mại Mỹ – Trung giai đoạn 2018-2019 hay đại dịch Covid-19 năm 2020 đều khiến thị trường chứng khoán toàn cầu và Việt Nam giảm mạnh trong ngắn hạn. Những đợt điều chỉnh này thường diễn ra nhanh, phản ánh tâm lý thận trọng và phản ứng tức thời của dòng vốn trước các thông tin bất lợi.

Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là sau mỗi cú sốc, khi nền kinh tế dần ổn định trở lại, thị trường thường phục hồi với tốc độ khá nhanh. Thực tế sau đại dịch Covid-19, chỉ số VN-Index đã tăng hơn hai lần trong vòng chưa đầy 18 tháng, phản ánh sự cải thiện của hoạt động sản xuất kinh doanh và lợi nhuận doanh nghiệp.

Trong bối cảnh hiện nay, yếu tố khác biệt nằm ở việc thị trường không chỉ chịu tác động từ một cú sốc đơn lẻ mà là sự cộng hưởng của nhiều yếu tố cùng lúc. Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, mặt bằng lãi suất toàn cầu duy trì ở mức cao và việc nhiều loại tài sản đã tăng mạnh trong giai đoạn trước đang tạo ra áp lực điều chỉnh đồng thời.

Khi các yếu tố này xuất hiện cùng lúc, thị trường có xu hướng phản ứng nhạy cảm hơn với thông tin mới, khiến biên độ dao động trong ngắn hạn gia tăng. Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Duy Anh, bản chất của thị trường không thay đổi: biến động là yếu tố tất yếu. Điều cần thiết là đánh giá thị trường dựa trên nền tảng dài hạn thay vì các dao động mang tính chu kỳ.

Nền tảng vĩ mô ổn định tiếp tục là “bộ giảm xóc” của thị trường

Trong bối cảnh nhiều nền kinh tế đối mặt với rủi ro suy giảm tăng trưởng, Việt Nam vẫn duy trì được những yếu tố nền tảng tích cực, đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao sức chống chịu của thị trường.

Một trong những động lực chính là đầu tư công tiếp tục được đẩy mạnh. Việc tăng tốc giải ngân không chỉ giúp kích thích tổng cầu mà còn góp phần cải thiện hạ tầng, giảm chi phí logistics và nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Đây là yếu tố có tác động lan tỏa mạnh tới toàn bộ nền kinh tế.

Bên cạnh đó, dòng vốn FDI giải ngân vẫn duy trì ở mức cao, phản ánh niềm tin của nhà đầu tư quốc tế vào môi trường kinh doanh tại Việt Nam. Cùng với đó, tiêu dùng nội địa và du lịch đang trên đà phục hồi, tạo thêm động lực tăng trưởng.

Ở góc độ chính sách, nhiều giải pháp hỗ trợ đã được triển khai như giảm thuế VAT, điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh và cải thiện môi trường kinh doanh. Những chính sách này góp phần hỗ trợ doanh nghiệp, kích thích tiêu dùng và duy trì ổn định kinh tế vĩ mô.

Theo đánh giá của Quỹ Tiền tệ Quốc tế, việc cải cách thể chế kết hợp với đầu tư công hiệu quả có thể giúp GDP của Việt Nam tăng thêm khoảng 2% vào năm 2030. Đây là dư địa tăng trưởng đáng kể trong trung hạn.

Tuy nhiên, do là nền kinh tế có độ mở lớn, Việt Nam vẫn chịu tác động từ biến động toàn cầu, đặc biệt trong lĩnh vực thương mại quốc tế. Dù vậy, xét tổng thể, nền tảng vĩ mô hiện vẫn duy trì trạng thái ổn định, đóng vai trò là “bộ giảm xóc” cho thị trường tài chính.

Ba trụ cột củng cố sức chống chịu của thị trường vốn

Để nâng cao khả năng chống chịu trước các cú sốc bên ngoài, thị trường chứng khoán cần được củng cố trên ba trụ cột quan trọng.

Thứ nhất là mở rộng quy mô và độ sâu của thị trường. Hiện vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam đã đạt gần 10 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng 85% GDP. Mục tiêu nâng tỷ lệ này lên 100% GDP sẽ giúp thị trường trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn hiệu quả hơn cho nền kinh tế.

Thứ hai là thu hút dòng vốn dài hạn, đặc biệt từ các nhà đầu tư tổ chức và nhà đầu tư nước ngoài. Khi tỷ trọng vốn dài hạn gia tăng, thị trường sẽ giảm bớt sự phụ thuộc vào dòng vốn ngắn hạn mang tính đầu cơ, từ đó hạn chế biến động do yếu tố tâm lý.

Thứ ba là nâng cao tính minh bạch và chất lượng quản trị doanh nghiệp. Khi nhà đầu tư có cơ sở đánh giá doanh nghiệp dựa trên các yếu tố nền tảng, thị trường sẽ vận hành ổn định hơn, giảm thiểu các biến động mang tính cảm tính.

Nếu các yếu tố này được triển khai đồng bộ, thị trường chứng khoán sẽ có khả năng chống chịu tốt hơn trước các cú sốc từ bên ngoài, đồng thời củng cố vai trò là kênh dẫn vốn quan trọng cho nền kinh tế.

Nhà đầu tư cần kỷ luật để biến biến động thành cơ hội

Trong bối cảnh thị trường biến động, yếu tố then chốt đối với nhà đầu tư là nâng cao kiến thức và duy trì kỷ luật đầu tư.

Nguyên tắc đầu tiên là đa dạng hóa danh mục, tránh tập trung vào một cổ phiếu hoặc một ngành. Điều này giúp giảm thiểu rủi ro khi một lĩnh vực gặp khó khăn.

Tiếp theo là lựa chọn doanh nghiệp có nền tảng tốt, bảng cân đối tài chính lành mạnh, dòng tiền ổn định và lợi thế cạnh tranh dài hạn. Những doanh nghiệp như vậy thường có khả năng vượt qua các giai đoạn khó khăn tốt hơn và phục hồi nhanh hơn khi kinh tế cải thiện.

Quan trọng hơn, nhà đầu tư cần duy trì tầm nhìn dài hạn. Lịch sử cho thấy các giai đoạn điều chỉnh mạnh thường cũng là thời điểm xuất hiện nhiều cơ hội đầu tư hấp dẫn, tạo nền tảng cho tăng trưởng tài sản trong tương lai.

Với triết lý đầu tư dài hạn dựa trên nền tảng doanh nghiệp, việc lựa chọn đúng ngay từ đầu sẽ giúp việc quản trị danh mục trở nên hiệu quả hơn trong các giai đoạn biến động.

Kênh chứng khoán vẫn giữ vai trò dẫn dắt tích lũy tài sản trong dài hạn

Xét trong dài hạn, thị trường chứng khoán vẫn là một trong những kênh đầu tư hiệu quả nhất. Trong suốt lịch sử phát triển kinh tế toàn cầu, chứng khoán luôn mang lại mức sinh lời cao hơn so với nhiều loại tài sản khác.

Dù trong ngắn hạn có thể xuất hiện những nhịp điều chỉnh do tác động của yếu tố vĩ mô và tâm lý thị trường, xu hướng dài hạn vẫn gắn liền với sự tăng trưởng của nền kinh tế và doanh nghiệp.

Do đó, việc tiếp cận thị trường với tầm nhìn dài hạn không chỉ giúp nhà đầu tư giảm thiểu rủi ro mà còn tận dụng được các cơ hội tăng trưởng bền vững trong tương lai.

Trần Hương

Nguồn TBNH : https://thoibaonganhang.vn/bien-dong-toan-cau-gia-tang-thi-truong-chung-khoan-viet-nam-chong-chiu-bang-nen-tang-dai-han-178993.html