Bộ NN&MT kiến nghị sửa gấp Nghị định 46, tháo gỡ khó khăn cho hàng nông sản ở cửa khẩu

6 giờ trướcBài gốc

Ngày 1-2, Bộ NN&MT có văn bản gửi Thủ tướng Phạm Minh Chính, Phó Thủ tướng Lê Thành Long báo cáo về những vướng mắc mà cộng đồng doanh nghiệp, hiệp hội phản ánh về Nghị định 46/2026 những ngày qua và việc hướng dẫn thi hành một số nội dung của Nghị định này.

4 vướng mắc lớn khi triển khai Nghị định số 46/2026

Theo Bộ NN&MT, trước đây, các hoạt động kiểm soát an toàn thực phẩm (ATTP) nông sản nhập khẩu theo quy định tại Nghị định 15/2018 được thực hiện thông suốt, không có hiện tượng ùn tắc hàng hóa tại cửa khẩu.

Tuy nhiên, kể từ ngày 26-1, khi bắt đầu thực hiện các quy định mới tại Nghị định 46 đã xuất hiện tình trạng ùn tắc hàng hóa nhập khẩu.

Theo thống kê của các cơ quan kiểm soát nhập khẩu, đến ngày 29-1, tồn đọng số lượng lớn lô hàng nhập khẩu chờ kiểm tra để được thông quan với khối lượng khoảng 300.000 tấn, chủ yếu là rau, củ, quả, gạo, lúa, sắn và hàng thực phẩm đã chế biến, bao gói sẵn tại các cửa khẩu đường bộ, đường thủy và đường hàng không.

Bộ NN&MT cho biết đến ngày 31-1, tình trạng hàng nông sản nhập khẩu bị ùn tắc đã cơ bản được giải quyết. Ảnh minh họa

Bộ NN&MT cho biết các biện pháp kiểm soát chặt chẽ ATTP quy định tại Nghị định 46 thay thế Nghị định 15 trước đây là cần thiết trước tình hình một số vụ việc mất ATTP trong thời gian vừa qua. Tuy nhiên, việc triển khai ngay Nghị định 46 có hiệu lực kể từ ngày ký gặp một số khó khăn vướng mắc.

Cụ thể, theo quy định tại khoản 2, Điều 25 Nghị định 46, tất cả các mặt hàng thực phẩm nhập khẩu thuộc diện kiểm tra thông thường đều phải được kiểm tra hồ sơ, kiểm tra thực trạng hàng hóa và lấy mẫu kiểm nghiệm chỉ tiêu chất lượng, an toàn thực phẩm. Thời gian để gửi và trả kết quả kiểm nghiệm thường kéo dài ít nhất từ 5-7 ngày. Kết quả kiểm nghiệm là căn cứ ban hành Thông báo kết quả xác nhận thực phẩm đạt hoặc không đạt yêu cầu nhập khẩu.

“Đây là nội dung khác hoàn toàn so với Nghị định 15, tức là bổ sung thêm bước kiểm tra thực trạng hàng hóa và lấy mẫu kiểm nghiệm. Trong khi đó, tại các cửa khẩu, đặc biệt là các cửa khẩu đường bộ hầu như không có sẵn phòng kiểm nghiệm, điều này đã gây khó khăn rất lớn cho quá trình kiểm tra”, Bộ NN&MT cho biết.

Vướng mắc thứ hai là việc lựa chọn chỉ tiêu chất lượng, ATTP từ các nhóm chỉ tiêu chất lượng, ATTP trong hồ sơ để gửi phòng kiểm nghiệm đối với các lô hàng nhập khẩu (khoản 2, Điều 21 Nghị định 46) cũng chưa có hướng dẫn cụ thể về nguyên tắc lựa chọn và số lượng chỉ tiêu. Vì thế, cơ quan kiểm tra ATTP tại cửa khẩu chưa có căn cứ để xác định chỉ tiêu và số lượng chỉ tiêu phải thực hiện kiểm tra.

Vướng mắc thứ ba là hồ sơ đăng ký kiểm tra ATTP nhập khẩu là hàng hóa nông sản tươi sống (sản phẩm không phải công bố hợp quy) phải có thành phần hồ sơ là bản Tiêu chuẩn sản phẩm (Điều 24 Nghị định 46). Đây là quy định mới so với Nghị định 15 và chưa có hướng dẫn cụ thể về biểu mẫu hay nội dung bắt buộc phải công bố trong bản Tiêu chuẩn sản phẩm, vì thế cơ quan kiểm tra ATTP tại cửa khẩu gặp khó khăn trong quá trình thẩm định hồ sơ.

Vướng mắc thứ tư là hàng nông sản nhập khẩu đặc biệt trong dịp Tết Nguyên đán này hầu hết là hàng tươi sống trong khi điều kiện, hạ tầng kho bãi bảo quản ở các cửa khẩu đều chưa thể đáp ứng dẫn đến việc hàng hóa ùn tắc và dễ bị hư hỏng, làm thiệt hại đến lợi ích của doanh nghiệp. Trong khi đó, Nghị định 46 không có quy định doanh nghiệp được phép đưa hàng về kho tự bảo quản trong thời gian đợi kết quả kiểm nghiệm ATTP.

Bộ NN&MT kiến nghị sửa gấp Nghị định 46/2026

Bộ NN&MT tiếp tục cho biết ngay sau khi Nghị định 46 được ban hành, có hiệu lực, Bộ đã chỉ đạo các cơ quan liên quan tổ chức triển khai ngay các quy định mới của Nghị định, áp dụng các giải pháp để thực hiện kiểm tra ATTP đối với các lô hàng nhập khẩu.

Sau khi nhận được một số thông tin về vướng mắc tại cửa khẩu, Bộ đã phối hợp chặt chẽ với UBND tỉnh Tây Ninh cũng như chỉ đạo các cơ quan kiểm dịch thực vật vùng để tạm thời xử lý việc ách tắc hàng hóa tại cửa khẩu tại Tây Ninh và tất cả các cửa khẩu khác. Kết quả, đến ngày 31-1, tình trạng hàng nông sản nhập khẩu bị ùn tắc đã cơ bản được giải quyết.

Hiện Bộ cũng đang xem xét phương án phân cấp cho UBND tỉnh trực tiếp kiểm tra ATTP đối với các lô hàng nhập khẩu thuộc phạm vi quản lý của Bộ để địa phương chủ động, linh hoạt xử lý các sự việc phát sinh trên địa bàn.

Bộ NN&MT kiến nghị Thủ tướng, Phó Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Y tế là cơ quan đầu mối phối hợp với các Bộ, ngành có liên quan để rà soát, sửa đổi ngay Nghị định 46 đảm bảo tính khả thi.

Trong thời gian chưa sửa đổi Nghị định 46, Bộ NN&MT kiến nghị Thủ tướng giao Bộ Y tế chủ trì, phối hợp với Bộ, ngành có liên quan có văn bản hướng dẫn thi hành một số nội dung của Nghị định 46 cho phù hợp với thực tiễn.

Giao Bộ NN&MT tiến hành các thủ tục phân cấp việc thực hiện việc kiểm tra ATTP nhập khẩu thuộc lĩnh vực quản lý về địa phương để tạo thuận lợi cho các tổ chức, cá nhân nhập khẩu và tạo thuận lợi, đồng bộ trong quá trình thực hiện.

AN HIỀN

Nguồn PLO : https://plo.vn/bo-nnmt-kien-nghi-sua-gap-nghi-dinh-46-thao-go-kho-khan-cho-hang-nong-san-o-cua-khau-post894107.html