Bọ rùa 20 chấm, loài côn trùng ăn nấm đặc biệt

3 giờ trướcBài gốc

Loài bọ rùa “ăn chay” hiếm gặp. Không giống đa số bọ rùa là thiên địch của rệp hay côn trùng nhỏ, bọ rùa 20 chấm chủ yếu ăn nấm mốc, đặc biệt là các loài nấm phấn trắng trên lá cây. Chế độ ăn này khiến nó trở thành ngoại lệ thú vị trong họ Coccinellidae. Ảnh: Pinterest.

20 chấm đen là dấu hiệu nhận dạng rõ ràng. Tên gọi “bọ rùa 20 chấm” xuất phát từ các chấm tròn màu đen phân bố tương đối đối xứng trên nền cánh vàng nhạt. Tuy số lượng chấm có thể dao động nhẹ giữa các cá thể, kiểu hoa văn này vẫn giúp nhận diện loài rất dễ dàng. Ảnh: Pinterest.

Màu sắc không nhằm cảnh báo độc tính. Khác với nhiều loài bọ rùa sặc sỡ dùng màu sắc để cảnh báo kẻ thù, bọ rùa 20 chấm không sở hữu độc tố mạnh. Màu vàng nhạt của nó thiên về ngụy trang trên lá cây bị nấm hơn là cơ chế tự vệ hóa học. Ảnh: Pinterest.

Phân bố rộng khắp châu Âu và châu Á. Psyllobora vigintiduopunctata xuất hiện phổ biến tại châu Âu, Nga, Trung Á và một phần Đông Á. Chúng thích nghi tốt với khí hậu ôn đới và thường được tìm thấy ở đồng cỏ, bờ ruộng và vườn cây. Ảnh: Pinterest.

Đóng vai trò “bác sĩ thực vật” tự nhiên. Nhờ ăn nấm phấn trắng gây hại cho cây trồng, bọ rùa 20 chấm được xem là sinh vật có lợi trong nông nghiệp sinh thái. Chúng góp phần hạn chế sự phát triển của bệnh nấm mà không cần đến hóa chất. Ảnh: inaturalist.

Vòng đời ngắn. Từ trứng, ấu trùng đến trưởng thành, vòng đời của loài này chỉ kéo dài vài tuần trong điều kiện thuận lợi. Ấu trùng cũng ăn nấm giống con trưởng thành, giúp duy trì vai trò kiểm soát nấm xuyên suốt vòng đời. Ảnh: wikimedia.org.

Ít được chú ý so với bọ rùa đỏ quen thuộc. Do màu sắc kém nổi bật và không gắn liền với hình ảnh “săn mồi”, bọ rùa 20 chấm ít xuất hiện trong văn hóa đại chúng. Tuy vậy, giới khoa học đánh giá cao giá trị sinh thái của chúng. Ảnh: coleoptera.org.uk.

Là chỉ báo sinh học của môi trường. Sự hiện diện của Psyllobora vigintiduopunctata thường gắn với môi trường ít ô nhiễm và hệ sinh thái ổn định. Vì vậy, chúng đôi khi được dùng như chỉ báo sinh học trong nghiên cứu môi trường nông nghiệp. Ảnh: coleoptera.org.uk.