Bộ Tài chính đang lấy ý kiến về dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân.
Đáng chú ý, theo dự thảo nghị định, người nộp thuế là cá nhân cư trú được giảm trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công các khoản chi cho y tế, giáo dục - đào tạo của người nộp thuế và người phụ thuộc.
Theo đó, Bộ Tài chính đề xuất 2 phương án.
Phương án 1: Căn cứ vào mức chi tiêu bình quân y tế, giáo dục - đào tạo theo số liệu được cung cấp đến thời điểm năm 2026, đảm bảo phù hợp với mức chi tiêu bình quân và thông lệ quốc tế.
Cụ thể, các khoản chi cho khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước được giảm trừ không quá 20 triệu đồng/năm, trừ các khoản chi thuộc trường hợp quy định tại Điều 23 Luật Bảo hiểm y tế.
Các khoản chi cho giáo dục - đào tạo tại cơ sở trong nước không quá 21 triệu đồng/năm, cụ thể: Khoản tiền học phí giáo dục mầm non, phổ thông, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học và các kỹ năng chuyên môn khác theo quy định của pháp luật.
Bộ Tài chính đề xuất phương án giảm trừ cho người nộp thuế đối với khoản chi cho giáo dục - y tế tối đa 47 triệu đồng/năm.
Phương án 2: Dự trù cho một số năm tiếp theo và đảm bảo phù hợp với mức chi tiêu bình quân theo số liệu được cung cấp và phù hợp với thông lệ quốc tế.
Theo đó, các khoản chi cho khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước được giảm trừ không quá 23 triệu đồng/năm, trừ các khoản chi theo quy định tại Điều 23 Luật Bảo hiểm y tế.
Các khoản chi cho giáo dục - đào tạo tại cơ sở trong nước được giảm trừ không quá 24 triệu đồng/năm, cụ thể: Khoản tiền học phí các bậc học mầm non, phổ thông, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học và các kỹ năng chuyên môn khác tại cơ sở giáo dục - đào tạo theo quy định của pháp luật.
Để được giảm trừ các khoản chi này, người nộp thuế phải có đầy đủ hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật. Riêng đối với chi phí y tế, cần có thêm bảng kê chi phí khám chữa bệnh theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.
Hóa đơn, chứng từ phải thể hiện thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc và không được chi trả từ các nguồn khác như tài trợ, hỗ trợ, ngân sách nhà nước, quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm chi trả dưới các hình thức khác.
Trường hợp kê khai không đúng, người nộp thuế sẽ bị truy thu và xử phạt theo quy định.
Thu nhập 28 triệu đồng/tháng có thể chưa phải nộp thuế
Theo tính toán của Bộ Tài chính, phương án 1 cho phép mức giảm trừ y tế tối đa gấp 2 lần mức chi tiêu bình quân cho y tế nội trú của cá nhân trong năm 2024, còn mức giảm trừ cho giáo dục - đào tạo gấp 2,2 lần mức chi tiêu bình quân cùng kỳ.
Đối với phương án 2, mức giảm trừ y tế tối đa gấp 2,3 lần và mức giảm trừ cho giáo dục - đào tạo gấp 2,5 lần mức chi tiêu bình quân cho giáo dục - đào tạo của cá nhân trong năm 2024.
Việc áp dụng quy định này sẽ góp phần giảm nghĩa vụ thuế cho người nộp thuế có phát sinh chi phí y tế, giáo dục - đào tạo, trong đó những người nộp thuế ở các bậc thuế thấp sẽ được giảm thuế với tỷ lệ cao hơn.
Theo phương án 2, với trường hợp người nộp thuế có 1 người phụ thuộc và phát sinh các khoản chi phí giáo dục - y tế, cá nhân có thể được giảm trừ các khoản gồm: giảm trừ cho bản thân 15,5 triệu đồng/tháng; giảm trừ cho người phụ thuộc 6,2 triệu đồng/tháng; giảm trừ chi phí y tế 23 triệu đồng/năm và giáo dục - đào tạo 24 triệu đồng/năm (chưa bao gồm các khoản bảo hiểm).
Tổng mức giảm trừ có thể đạt khoảng 307,4 triệu đồng/năm. Mức này tương đương gần 2,45 lần thu nhập bình quân đầu người của Việt Nam năm 2025 (125,5 triệu đồng/người/năm).
Theo tính toán, trường hợp người nộp thuế có thu nhập 28 triệu đồng/tháng, có 1 người phụ thuộc và phát sinh chi phí y tế, giáo dục - đào tạo theo mức tối đa thì sau khi giảm trừ sẽ chưa phải nộp thuế thu nhập cá nhân. Chỉ khi thu nhập trên 28,63 triệu đồng/tháng mới bắt đầu phát sinh nghĩa vụ thuế với mức thuế suất từ 5%.
Tuy nhiên, việc thực hiện theo phương án này cũng làm giảm thu ngân sách nhà nước. Ước tính, tổng mức giảm thu ngân sách khoảng 7.697 tỷ đồng/năm.
Dù vậy, Bộ Tài chính cho rằng, chính sách này sẽ góp phần giảm chi phí y tế, giáo dục cho người dân, đồng thời khuyến khích đầu tư vào các lĩnh vực này, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thúc đẩy tăng năng suất lao động và cải thiện phúc lợi xã hội.
Nguyễn Lê