Giảm từ 22 xuống 16 loại giao dịch phải công chứng
Sáng 11/4, Quốc hội thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng cùng một số nội dung quan trọng khác. Tiếp thu, giải trình liên quan đến phạm vi giao dịch bắt buộc phải công chứng, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng khẳng định, đây là điều khoản rất quan trọng, được nhiều đại biểu quan tâm. Bộ Tư pháp đang tổng hợp tất cả quy định hiện hành về các giao dịch bắt buộc phải công chứng để công bố công khai.
Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng. Ảnh: Như Ý
Theo phương án đề xuất trong dự thảo luật, Chính phủ đề nghị giảm từ 22 loại giao dịch phải công chứng hiện nay xuống còn 16. Điều này sẽ góp phần đảm bảo chặt chẽ hơn, góp phần cắt giảm thủ tục hành chính, tạo thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp.
“Chúng tôi sẽ nghiên cứu tiếp thu ý kiến của đại biểu để làm rõ thêm tiêu chí, tránh chồng chéo giữa quy định của Luật Công chứng với các luật chuyên ngành”, ông Tùng nói.
Liên quan đến đề nghị bỏ quy định công chứng giao dịch bất động sản theo địa hạt, ông Tùng cho hay, qua đánh giá quá trình triển khai, Chính phủ thấy trong điều kiện hiện nay, khi cơ sở dữ liệu về công chứng tập trung thống nhất đang trong quá trình hoàn thiện, việc bỏ ngay quy định về công chứng, thẩm quyền công chứng đối với giao dịch bất động sản theo địa hạt chưa “đáp ứng đủ điều kiện để thực hiện”.
“Chính phủ thấy quy định này là cần thiết để bảo đảm an toàn pháp lý và ngăn chặn gian lận liên quan đến các giao dịch bất động sản”, ông Tùng nêu rõ.
Giao dịch gián tiếp có thể làm ở bất kỳ đâu
Đại diện Chính phủ nói thêm, bất động sản là tài sản có giá trị rất lớn và rất được quan tâm. Nếu có nhiều giao dịch hợp đồng mua bán, tặng, cho đối với bất động sản mà không chặt chẽ, sẽ dẫn đến tranh chấp, rất phức tạp. Vì thế, phải có sự cân bằng, hài hòa giữa việc tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp vừa đảm bảo quản lý chặt chẽ, an toàn pháp lý đối những giao dịch bất động sản.
Các đại biểu tại phiên họp. Ảnh: Như Ý
Quy định thẩm quyền địa hạt giúp công chứng viên tại địa phương - trong phạm vi tỉnh, thành phố có điều kiện tốt nhất để kiểm tra tình trạng thực tế của tài sản và xác thực nhân thân của các bên giao dịch bất động sản, đồng thời ngăn chặn hiệu quả các hành vi giả mạo, lừa đảo liên quan đến giao dịch này”, Bộ trưởng lý giải, đồng thời nhấn mạnh, khi cơ sở dữ liệu được thống nhất, liên thông trong cả nước, lúc đó có thể gỡ bỏ quy định về thẩm quyền công chứng bất động sản theo địa hạt. Còn thời điểm này nếu bỏ ngay sẽ rất rủi ro.
Bộ trưởng viện dẫn kinh nghiệm quốc tế, các nước phát triển và có nền công chứng phát triển như Pháp, Đức, Tây Ban Nha…cũng quy định rất chặt chẽ. Các giao dịch bất động sản vừa phải được công chứng bắt buộc, vừa phải quản lý chặt chẽ bằng nhiều hình thức khác nhau, trong đó có vấn đề quản lý theo địa hạt để đảm bảo an toàn pháp lý tuyệt đối với quyền sở hữu bất động sản.
Tuy nhiên, lần sửa đổi này cũng thu hẹp phạm vi công chứng theo địa hạt để tạo thuận lợi tối đa cho người dân. Những giao dịch gián tiếp như hợp đồng ủy quyền liên quan đến bất động sản hay hợp đồng chuyển nhượng, trước đây thuộc diện bắt buộc phải công chứng theo địa hạt. Lần sửa đổi này không quy định bắt buộc nữa và có thể công chứng tại bất kỳ tổ chức hành nghề công chứng nào trên toàn quốc.
“Đây cũng là một bước cải cách, giúp giảm thiểu thời gian cũng như chi phí cho những người thực hiện công chứng”, ông Tùng nêu rõ.
Luân Dũng - Như Ý - Trường Phong