Chiều 4-2, tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 1 năm 2026, phóng viên đặt câu hỏi về kết quả rà soát và tháo gỡ vướng mắc liên quan đến Nghị định 46 về Luật An toàn thực phẩm.
Trả lời vấn đề này, Thứ trưởng Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà cho biết, ngay sau khi triển khai Nghị định này, tại một số địa phương đã xuất hiện một số lô hàng nông sản, thủy sản, thực phẩm tươi sống… do các đơn vị chưa sẵn sàng triển khai thực hiện kiểm tra của Nhà nước về an toàn thực phẩm.
Do đó, ngay sau khi có thông tin phản ánh, được sự chỉ đạo của Thủ tướng Chính Phủ, Phó Thủ tướng Lê Thành Long, các bộ, ngành đã họp và đưa ra các biện pháp phù hợp để tháo gỡ vướng mắc.
Thứ trưởng Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà thông tin tại họp báo. Ảnh: M.T
“Tính đến chiều nay, được sự chỉ đạo của Thủ tướng Chính Phủ, Phó Thủ tướng Lê Thành Long, các Bộ đang họp và báo cáo xin ý kiến, để đề xuất, tham mưu Chính phủ ban hành văn bản hướng dẫn Nghị định 46. Hiện đang trình xin ý kiến”, Thứ trưởng Bộ Y tế nói.
Thứ trưởng Hà cũng cho biết, những sản phẩm thuộc quyền quản lý của Bộ Y tế thì đến nay chưa thấy có phản ánh gì về vướng mắc, khó khăn.
Mới đây, Cục Hải quan (Bộ Tài chính) đã ban hành công văn hỏa tốc yêu cầu các đơn vị trong toàn ngành triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ thông quan đối với mặt hàng thực phẩm nhập khẩu.
Mục tiêu là bảo đảm chuỗi cung ứng không bị gián đoạn, đồng thời hạn chế tối đa tình trạng ùn ứ hàng hóa tại các cửa khẩu và cảng biển.
Theo đó, công văn nêu rõ, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Công điện số 08, Cục Hải quan yêu cầu các chi cục hải quan khu vực bố trí lãnh đạo và công chức trực 24/7 để kịp thời giải quyết thủ tục hải quan trong giai đoạn cao điểm, nhất là đối với các mặt hàng thiết yếu phục vụ nhu cầu tiêu dùng của người dân.
Đồng thời, các đơn vị hải quan được yêu cầu ưu tiên xử lý nhanh các lô hàng thực phẩm nhập khẩu, bảo đảm hồ sơ đầy đủ theo quy định và tuân thủ đúng hướng dẫn của các bộ chuyên ngành liên quan.
Cục Hải quan cũng nhấn mạnh yêu cầu chủ động tháo gỡ khó khăn, không để phát sinh tình trạng chậm trễ kéo dài, gây ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc vượt thẩm quyền, các chi cục phải báo cáo ngay về Cục Hải quan, thông qua Ban Giám sát quản lý, để được hướng dẫn và xử lý kịp thời.
Riêng đối với số liệu về thực phẩm tồn đọng tại cảng chưa hoàn tất thủ tục hoặc chưa được thông quan, các đơn vị phải tổng hợp, báo cáo định kỳ trước 8h và 13h30 hằng ngày.
Cụ thể, các báo cáo được phân loại theo 3 nhóm hàng quy định tại các phụ lục ban hành kèm theo Nghị định 46/2026 của Chính phủ. Việc phân loại nhằm phục vụ công tác theo dõi, đánh giá và đề xuất phương án xử lý phù hợp với từng nhóm hàng.
Bên cạnh đó, đối với các lô hàng đã đăng ký tờ khai nhưng chưa được thông quan, hoặc hàng đã đến cửa khẩu nhưng doanh nghiệp chưa đăng ký tờ khai, các chi cục hải quan cũng phải rà soát, thống kê đầy đủ. Trên cơ sở đó, các đơn vị chủ động xây dựng phương án xử lý, hạn chế tối đa nguy cơ ùn ứ hàng hóa kéo dài tại cửa khẩu.
Song song với công tác nghiệp vụ, Ban Công nghệ thông tin và Thống kê hải quan được giao bố trí cán bộ trực, bảo đảm hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hoạt động thông suốt trong suốt thời gian cao điểm. Cục Hải quan yêu cầu tuyệt đối không để xảy ra sự cố kỹ thuật làm gián đoạn quá trình thông quan hàng hóa.
Cục Hải quan cũng yêu cầu các đơn vị quán triệt nghiêm túc đến từng cán bộ, công chức trong toàn ngành để tổ chức thực hiện hiệu quả các chỉ đạo nêu trên, qua đó góp phần ổn định thị trường, hỗ trợ doanh nghiệp và bảo đảm nguồn cung thực phẩm cho nền kinh tế.
Cũng tại họp báo, phóng viên đặt câu hỏi liên quan đến các biện pháp tăng cường kiểm soát quản lý thực phẩm kém chất lượng dịp cận Tết.
Về vấn đề này, Thứ trưởng Bộ Y tế khẳng định mỗi dịp Tết đến Xuân về nhu cầu tiêu thụ thực phẩm tăng cao, việc này cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ hàng giả, hàng kém chất lượng, gian lận, quảng cáo sai sự thật, trực tiếp ảnh hưởng đến sức khỏe người dân
Chính vì vậy, Bộ Y tế xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm và cấp bách và đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp ngay từ những ngày cuối năm 2025. Trong đó, Bộ Y tế đã tham mưu cho Ban Chỉ đạo liên ngành Trung ương về an toàn thực phẩm ban hành Kế hoạch 1941 ngày 23-12-2025 để đảm bảo an toàn thực phẩm tết và lễ hội xuân trên phạm vi toàn quốc.
Cùng với đó, Bộ Y tế đã thành lập 5 đoàn kiểm tra chuyên ngành đến tận cơ sở kiểm tra, tập trung vào nhóm thực phẩm có nguy cơ cao trên địa bàn như thịt, rau củ quả…
Bên cạnh đó, đẩy mạnh công tác truyền thông để nâng cao nhận thức của người dân cũng như doanh nghiệp để đảm bảo an toàn thực phẩm với sức khỏe con người.
Đồng thời, Bộ Y tế đã quản lý từ gốc bằng việc phối hợp với các bộ, ngành trung ương tham mưu Chính phủ ban hành Nghị quyết 66.13/2026 ngày 27-1-2026 quy định về công bố đăng ký thực phẩm, sản phẩm và Nghị định 46/2026 ban hành ngày 26-1-2026 quy định chi tiết các điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật An toàn thực phẩm.
Trong đó, theo Thứ trưởng, có bổ sung nhiều quy định mới như nâng cao điều kiện với các cơ sở sản xuất thực phẩm và siết chặt việc công bố kiểm nghiệm trước khi lưu thông; tăng cường phát triển và lấy mẫu giám sát thị trường; thu hồi kịp thời sản phẩm vi phạm, kiểm soát quảng cáo thực phẩm trên không gian mạng…
MINH TRÚC - CHÂN LUẬN