Bước ngoặt lịch sử trong chính sách kiểm soát cần sa tại Mỹ

7 giờ trướcBài gốc

Bộ Tư pháp Mỹ vừa chính thức tạo nên một cột mốc quan trọng khi ban hành lệnh tái phân loại các sản phẩm cần sa y tế từ Nhóm I (Schedule I) sang Nhóm III (Schedule III), tức nhóm "ít nguy hiểm hơn", vào ngày 23/4 vừa qua.

Quyết định trên, được ký bởi Quyền Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche, được giới quan sát nhận định là bước tiến đáng kể nhất trong chính sách cần sa của chính phủ liên bang trong hơn 50 năm qua. Động thái này không chỉ đơn thuần là sự thay đổi về mặt giấy tờ, mà còn là sự công nhận thực tế rằng hàng chục tiểu bang đã quản lý hiệu quả các chương trình cần sa y tế trong nhiều năm, từ đó mở ra một cách tiếp cận hợp lý và bớt khắt khe hơn từ cấp trung ương.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng sự nới lỏng này không áp dụng cho tất cả mọi đối tượng. Lệnh mới chỉ có hiệu lực đối với các sản phẩm cần sa đã được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) phê duyệt hoặc nằm dưới sự cấp phép y tế của chính quyền tiểu bang. Trong khi đó, mọi sản phẩm cần sa khác vẫn bị xếp vào Nhóm I - danh mục nghiêm ngặt nhất vốn dành cho những chất nguy hiểm như heroin hay thuốc lắc.

'Cởi trói' thị trường tỷ đô

Việc chuyển một số sản phẩm cần sa y tế sang Nhóm III mang lại lợi ích kinh tế khổng lồ đối với nhiều doanh nghiệp sản xuất được cấp phép ở Mỹ, giúp họ hưởng quy trình đăng ký nhanh với Cơ quan Phòng chống ma túy Mỹ (DEA) và quan trọng hơn là được khấu trừ chi phí kinh doanh thông thường.

Bên cạnh đó, sự thay đổi này giúp gỡ bỏ rào cản từ quy định Section 280E - vốn trước đây khiến nhiều công ty sản xuất các sản phẩm cần sa y tế phải gánh mức thuế thực tế lên tới 70% hoặc cao hơn, hứa hẹn mang lại hàng tỷ USD lợi nhuận cho toàn ngành.

Việc chuyển một số sản phẩm cần sa y tế sang Nhóm III mang lại lợi ích kinh tế khổng lồ đối với nhiều doanh nghiệp sản xuất được cấp phép ở Mỹ. Ảnh minh họa: Kindel Media/Pexels

Về mặt chính trị, quyết định này là minh chứng cho việc thực hiện cam kết của Tổng thống Mỹ Donald Trump trong việc mở rộng các lựa chọn điều trị y tế cho người dân. Sắc lệnh hành pháp được ông ký hồi tháng 12/2025 đã yêu cầu Bộ Tư pháp Mỹ đẩy nhanh quá trình tái phân loại các sản phẩm cần sa y tế, tiếp nối nỗ lực mà chính quyền tiền nhiệm chưa hoàn thành.

Không dừng lại ở đó, Tổng thống Trump còn thể hiện sự quan tâm đến các phương pháp điều trị tâm lý hiện đại, khi ký một sắc lệnh riêng nhằm thúc đẩy nghiên cứu về các chất gây ảo giác như ibogaine để điều trị hội chứng PTSD. Những bước đi này cho thấy một sự dịch chuyển trong tư duy quản lý, ưu tiên tính ứng dụng y khoa và nghiên cứu khoa học sâu hơn.

Triển vọng của ngành công nghiệp cần sa y tế ở Mỹ đang trở nên tươi sáng hơn bao giờ hết, với dự báo doanh thu đạt 47 tỷ USD vào năm 2026, thu hút sự gia nhập của các tập đoàn đa quốc gia từ dược phẩm đến nông nghiệp. Trong bối cảnh 38-40 tiểu bang của nước này đã hợp pháp hóa cần sa y tế và 24 tiểu bang cho phép sử dụng cần sa với mục đích giải trí, khoảng cách giữa luật bang và liên bang cuối cùng cũng bắt đầu được thu hẹp.

Cuối tháng 6 tới, một quy trình xử lý hành chính rút gọn sẽ được khởi động để xem xét việc tái phân loại toàn bộ các sản phẩm từ cần sa. Nếu lộ trình này thành công, những lợi ích về thuế và nghiên cứu sẽ không còn bị bó hẹp trong mảng y tế mà được mở rộng ra toàn bộ thị trường giải trí tại các tiểu bang đã hợp pháp hóa cần sa y tế.

Những nguy cơ còn bỏ ngỏ

Dù nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ các doanh nghiệp và tổ chức cải cách, chính sách mới vẫn vấp phải những luồng ý kiến phản đối gay gắt. Các tổ chức như Smart Approaches to Marijuana tuyên bố sẽ khởi kiện chính quyền Trump ngay lập tức, khi cho rằng quyết định này chỉ phục vụ lợi ích của "ngành công nghiệp gây nghiện" và có thể vô tình khuyến khích việc sử dụng cần sa giải trí tràn lan.

Một số nhà lập pháp Mỹ như Thượng nghị sĩ Tom Cotton cũng chỉ trích việc tái phân loại một số sản phẩm cần sa y tế, gọi đây là "bước đi sai lầm" khi nhiều loại cần sa được tinh chế hiện nay có độ gây nghiện mạnh hơn nhiều so với trước.

Tuy nhiên, phản ứng từ ngành công nghiệp cần sa y tế đa phần là tích cực. Kim Rivers, Giám đốc điều hành công ty Trulieve - nhà cung cấp cần sa y tế lớn nhất bang Florida - cho biết đây là "bước chuyển biến ý nghĩa đầu tiên trong lịch sử Mỹ về chính sách cần sa".

Trong khi đó, Giám đốc điều hành Adam J. Smith của tổ chức Marijuana Policy Project hoan nghênh quyết định từ Bộ Tư pháp Mỹ, nhưng nhấn mạnh cần sa vẫn nên được loại hoàn toàn khỏi danh mục chất kiểm soát để chấm dứt hàng trăm nghìn vụ bắt giữ sở hữu mỗi năm.

Dù lệnh mới vẫn chưa đi đến mức hợp pháp hóa hoàn toàn ở cấp liên bang hay xóa án tích cho những người vi phạm trong quá khứ, đây rõ ràng vẫn là một tín hiệu mạnh mẽ cho thấy Chính phủ Washington đang dần điều chỉnh mình để bắt kịp với thực tiễn xã hội và ý chí của đa số dư luận Mỹ.

Anh Vũ

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/buoc-ngoat-lich-su-trong-chinh-sach-kiem-soat-can-sa-tai-my-169260424135042824.htm