Các chuyên gia quốc tế: Đô thị Việt Nam cần vượt khỏi tư duy 'xây cao'

một giờ trướcBài gốc

Trong nhiều năm, chiều cao từng là biểu tượng cho tốc độ phát triển của các siêu đô thị châu Á. Từ Thượng Hải, Dubai đến Singapore hay Kuala Lumpur, các tòa tháp liên tục được xây cao hơn như cách những thành phố này khẳng định sức mạnh kinh tế và vị thế tài chính.

Tuy nhiên, tại Diễn đàn Nhà cao tầng 2026 vừa được tổ chức tại tòa Landmark 81 ở Thành phố Hồ Chí Minh, nhiều chuyên gia quốc tế cho rằng tư duy phát triển đô thị đang bắt đầu thay đổi.

Tương lai của các thành phố không còn nằm ở việc xây cao bao nhiêu tầng, mà ở khả năng kết nối hạ tầng, thích ứng với khí hậu và duy trì chất lượng sống dài hạn.

Các diễn giả và đại biểu tham dự Diễn đàn Nhà cao tầng 2026. Ảnh: EuroCham

Ông Jean-Jacques Bouflet, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham), nhận định Việt Nam đang bước vào giai đoạn then chốt của quá trình đô thị hóa khi áp lực dân số tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh ngày càng gia tăng.

Theo ông Bouflet, phát triển cao ốc không còn đơn thuần là mở rộng không gian theo chiều đứng, mà phải gắn với việc tối ưu hạ tầng, tích hợp giao thông và nâng cao khả năng cạnh tranh dài hạn của đô thị.

“Những chuyển dịch chính sách gần đây, đặc biệt là việc triển khai Luật Xây dựng sửa đổi và các cải cách thể chế, cho thấy nỗ lực của Việt Nam trong hiện đại hóa môi trường đô thị. Phát triển bền vững đang trở thành tiêu chuẩn quan trọng trong quy hoạch cao tầng,” ông Jean-Jacques Bouflet nhấn mạnh.

Theo các chuyên gia tại diễn đàn, ba xu hướng lớn đang định hình tương lai đô thị gồm phát triển định hướng giao thông công cộng (TOD), thiết kế cao tầng bền vững và mô hình nhà ở chất lượng cao tích hợp tiện ích đô thị.

Ông Lê Minh Long, Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học Công nghệ và Môi trường thuộc Bộ Xây dựng, cho rằng tốc độ phát triển cao ốc nhanh trong nhiều năm qua đang đặt ra yêu cầu mới về hạ tầng kỹ thuật, hiệu quả năng lượng, công nghệ xây dựng và khả năng chống chịu thiên tai.

“Bộ Xây dựng sẽ tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý nhằm thúc đẩy phát triển công trình cao tầng theo hướng hiện đại, an toàn và bền vững,” ông Long cho biết.

Nhiều chuyên gia quốc tế cũng cho rằng xu hướng toàn cầu hiện nay không còn là những tòa tháp biệt lập bằng kính và bê tông, mà đang chuyển sang mô hình “cộng đồng theo chiều đứng”, nơi không gian sống, thương mại, làm việc và tiện ích công cộng được tích hợp trong cùng một hệ sinh thái đô thị.

Ông Shonn Mills, Chủ tịch Hội đồng Đô thị theo phương đứng (CVU), nhận định mật độ dân cư cao tại Thành phố Hồ Chí Minh vừa là thách thức vừa là cơ hội cho quy hoạch tương lai.

“Các tòa nhà cao tầng không còn là những cấu trúc biệt lập. Chúng đang trở thành một phần của hệ sinh thái đô thị nén, nơi con người sống, làm việc và kết nối trong cùng một không gian,” ông Shonn Mills phân tích.

Các mô hình hạ tầng đô thị được trưng bày tại khu giới thiệu các dự án bên lề Diễn đàn. Ảnh: EuroCham

Ở góc độ quy hoạch, ông Marc Salemink, Giám đốc điều hành kiêm kiến trúc sư cao cấp của UNStudio, cho rằng bài toán ùn tắc giao thông đòi hỏi đô thị phải ưu tiên nhiều phương thức di chuyển ngoài phương tiện cá nhân.

“Việc hiểu cách người dân di chuyển sẽ quyết định khả năng xây dựng những thành phố phục vụ cộng đồng hiệu quả hơn,” ông Marc Salemink nhận định.

Các chuyên gia cũng dành nhiều thời gian thảo luận về mô hình phát triển đô thị định hướng giao thông công cộng (TOD), được xem là hướng đi phù hợp với các đô thị lớn của Việt Nam trong bối cảnh áp lực giao thông và mở rộng đô thị ngày càng gia tăng.

Ông Dennis Ho, Giám đốc Phát triển chiến lược khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại Skidmore, Owings & Merrill, cho rằng chất lượng đô thị tương lai sẽ được quyết định bởi không gian công cộng ở tầng mặt đất thay vì chỉ chiều cao công trình.

“Người dân không muốn sống trong những chiếc hộp máy lạnh biệt lập. Điều quan trọng nhất của đô thị tương lai là khoảng không gian giữa các công trình, nơi tạo ra sự kết nối cộng đồng,” ông Dennis Ho nói.

Bên cạnh quy hoạch và hạ tầng, khả năng thích ứng với khí hậu cũng trở thành chủ đề xuyên suốt tại diễn đàn.

Ông Tony Chan, Trưởng bộ phận Quy hoạch khu vực Đông Nam Á của Arup, cho rằng các hiện tượng thời tiết cực đoan gần đây cho thấy đô thị Việt Nam cần tích hợp sâu hơn yếu tố chống chịu khí hậu vào quy hoạch.

“Giá trị của một tòa nhà không chỉ nằm ở quy mô, mà còn ở khả năng vận hành ổn định trước thiên tai và mức độ đóng góp cho cộng đồng,” ông Tony Chan nhận định.

Khép lại diễn đàn, ông Bruno Jaspaert, Chủ tịch EuroCham, cho rằng tốc độ đô thị hóa của Việt Nam đang trở thành hiện tượng đáng chú ý trong khu vực.

“Người châu Âu có lịch sử lâu dài về kiến trúc tạo bản sắc đô thị. Việt Nam cũng cần những công trình mang tính biểu tượng để định hình quỹ đạo phát triển của mình,” ông Bruno Jaspaert chia sẻ.

Theo nhiều chuyên gia, thách thức lớn nhất của các đô thị châu Á trong thập kỷ tới sẽ không còn là xây thêm bao nhiêu tòa tháp, mà là liệu các thành phố có thể tiếp tục tăng trưởng mà không đánh mất khả năng sống được của mình hay không.

Đỗ Hương

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/cac-chuyen-gia-quoc-te-do-thi-viet-nam-can-vuot-khoi-tu-duy-xay-cao-750762.html