Nhánh cầu N3 thuộc nút giao An Phú khi hoàn thành sẽ góp phần giảm ùn tắc khu vực cảng Cát Lái (Ảnh VÕ LÊ)
Nối trung tâm thành phố với sân bay lớn nhất nước
Sắp tới, hàng loạt dự án hạ tầng có tính chất “xương sống” của thành phố dự kiến được động thổ, khởi công, kết nối sân bay, cảng biển, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội toàn vùng Đông Nam Bộ.
Điểm chung của các dự án là tập trung vào các khu vực cửa ngõ, nơi đang tồn tại nhiều “điểm nghẽn” về hạ tầng; tạo ra mạng lưới kết nối liên hoàn giữa các trục hướng tâm và liên vùng. Theo Sở Xây dựng thành phố, dịp Lễ 30/4, thành phố sẽ tiến hành động thổ dự án metro số 2 đoạn Bến Thành - Thủ Thiêm, đây là công trình giao thông quan trọng kết nối với metro số 2 đoạn Bến Thành - Tham Lương đã được khởi công vào tháng 1/2026.
Đặc biệt, đây cũng là đoạn tiếp nối với tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành. Dự án có tổng mức đầu tư hơn 46.200 tỷ đồng, được đề xuất thực hiện theo phương thức đối tác công tư (PPP), hợp đồng BT (xây dựng - chuyển giao). Thành phố quyết tâm đưa vào khai thác, vận hành đồng bộ, liên thông xuyên tuyến đường sắt Tham Lương - Bến Thành - Thủ Thiêm - Long Thành vào năm 2030 để phát huy hiệu quả kết nối Thành phố Hồ Chí Minh với cảng hàng không quốc tế Long Thành.
Theo Công ty Đại Quang Minh - đơn vị đề xuất đầu tư tuyến metro số 2 đoạn Bến Thành - Thủ Thiêm, tuyến này có chiều dài 6 km đi ngầm với 6 ga. Điểm đầu tại ga Bến Thành và điểm cuối tại ga Thủ Thiêm.
Ngoài ra, thành phố sẽ khởi công dự án cao tốc đô thị Hồ Tràm - Cảng hàng không quốc tế Long Thành, được triển khai theo dạng cấp tốc, do Tập đoàn Masterise làm nhà đầu tư.
Cao tốc Hồ Tràm - Cảng hàng không quốc tế Long Thành dài hơn 42 km, quy mô 4 làn xe, vận tốc thiết kế 100-120 km/giờ, tổng vốn khoảng 51.000 tỷ đồng, Tuyến đường khi hoàn thành sẽ kết nối trực tiếp khu du lịch Hồ Tràm với sân bay Long Thành, đồng thời tăng liên kết các khu công nghiệp, cảng biển tại Thành phố Hồ Chí Minh và Đồng Nai. Đây là hai trong số các dự án hạ tầng trọng điểm được triển khai theo hình thức PPP, hợp đồng BT, hướng đến hình thành mạng lưới giao thông liên kết trung tâm thành phố với sân bay lớn nhất cả nước.
Giảm ùn tắc, tăng kết nối
Dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ cũng được động thổ dịp này, là một trong những dự án hạ tầng logistics quy mô lớn, mang tính chiến lược của Thành phố Hồ Chí Minh.
Sở Xây dựng thành phố cho biết, nhà đầu tư dự kiến là liên danh gồm Tổng công ty Hàng hải Việt Nam - CTCP, Công ty Cổ phần Cảng Sài Gòn và Terminal Investment Limited Holding S.A. Dự án có quy mô khoảng 571 ha, công suất thiết kế 21 triệu TEU/năm, có khả năng tiếp nhận tàu container trên 250.000 DWT (trên 24.000 TEU).
Tổng vốn đầu tư của dự án khoảng 128.000 tỷ đồng (tương đương 4,99 tỷ USD). Dự kiến lễ động thổ sẽ diễn ra vào ngày 30/4 tại khu vực Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội, phường Xóm Chiếu. Khi đi vào hoạt động, Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ (Cảng) sẽ góp phần nâng cao năng lực logistics, thu hút đầu tư và gia tăng vị thế hàng hải quốc tế của Thành phố Hồ Chí Minh cũng như của Việt Nam.
Dự kiến, Cảng sẽ đóng góp trực tiếp cho ngân sách nhà nước khoảng 34.000 - 40.000 tỷ đồng mỗi năm, đồng thời tạo việc làm cho khoảng 6.000 - 8.000 lao động. Ngoài ra, Cảng được kỳ vọng sẽ thu hút dòng vốn FDI, hỗ trợ phát triển các khu công nghiệp toàn vùng Đông Nam Bộ và góp phần thúc đẩy hình thành Trung tâm tài chính quốc tế tại Thành phố Hồ Chí Minh, tạo động lực phát triển khu vực Cần Giờ, chuyển dịch cơ cấu kinh tế.
Cùng với các công trình sắp được động thổ, một hạng mục quan trọng thuộc nút giao An Phú dự kiến vận hành, khai thác dịp lễ là nhánh cầu N3. Qua đó góp phần giảm ùn tắc và tăng kết nối về cảng Cát Lái. Đây là một trong những hạng mục chính thuộc dự án nút giao An Phú (thành phố Thủ Đức cũ).
Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông Thành phố Hồ Chí Minh (chủ đầu tư) cho biết, hạng mục đã hoàn thành hơn 90% khối lượng, nhà thầu đang tăng tốc “về đích” để kịp khai thác dịp lễ. An Phú là một trong những nút giao thông lớn nhất thành phố, kết nối cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây với các trục Mai Chí Thọ, Lương Định Của, Nguyễn Thị Định và Đồng Văn Cống.
Khu vực này là cửa ngõ ra vào cảng Cát Lái, với lưu lượng xe container lớn, bình quân hơn 20.000 lượt mỗi ngày. Dự án nút giao An Phú được khởi công năm 2022, tổng vốn hơn 3.400 tỷ đồng, quy mô ba tầng gồm hầm chui và nhiều nhánh cầu vượt. Công trình ban đầu dự kiến hoàn thành cuối năm 2025, sau đó được điều chỉnh tiến độ đến quý II năm nay.
Để các dự án phát huy hiệu quả, vấn đề đặt ra là phải bảo đảm tiến độ và chất lượng công trình. Thực tế cho thấy, nhiều dự án giao thông trước đây gặp khó khăn do vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư cũng như sự phối hợp chưa đồng bộ giữa các địa phương.
Do đó, cùng với việc khởi công, chính quyền thành phố cần chủ động, nắm bắt tiến độ để tập trung tháo gỡ các “nút thắt” về cơ chế, chính sách; tăng cường giám sát, bảo đảm chất lượng thi công. Đồng thời, cần gắn kết chặt chẽ giữa quy hoạch giao thông với quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch đô thị để phát huy tối đa hiệu quả đầu tư.
QUÝ HIỀN