1. Lá mơ lông, vị thuốc quý có nhiều tác dụng với sức khỏe
Nội dung
1. Lá mơ lông, vị thuốc quý có nhiều tác dụng với sức khỏe
2. Lá mơ lông có tác dụng giải độc như thế nào?
3. Một số cách sử dụng lá mơ lông giải độc
Lá mơ lông còn có tên gọi kê thỉ đằng, nhung mao kê thỉ đằng. Theo Đông y, lá mơ lông có vị ngọt, chua, hơi đắng, tính bình, đi vào kinh tâm, can, tỳ, thận, có tác dụng khư phong lợi thấp, chỉ thống, đạo trệ, hoạt huyết tiêu thũng và giải độc. Lá mơ lông được Đông y ứng dụng trong nhiều trường hợp bệnh lý khác nhau:
Trị ăn uống không tiêu, bụng đầy chướng, đau bụng vùng thượng vị.
Trị các chứng phong thấp tý thống gây đau nhức xương khớp, đau lưng mỏi gối, hoặc các chứng tê bì chân tay do thấp nhiệt ứ trệ.
Trị các chứng đau do sang chấn, đau thần kinh liên sườn, đau quặn do sỏi mật hoặc sỏi thận.
Trị ho do phế nhiệt, ho gà, viêm họng sưng đau.
Các nghiên cứu hiện đại cũng chỉ ra nhiều nhóm hoạt chất quý giúp lá mơ lông có công năng trị liệu mạnh mẽ như nhóm Iridoid glycosides, các hợp chất lưu huỳnh, các alkaloid, flavonoid… Bên cạnh đó, lá mơ lông còn là nguồn cung cấp vitamin C với hàm lượng cao, vitamin A, vitamin PP, cùng nhiều khoáng chất thiết yếu như canxi, sắt, magie, phốt pho…
Lá mơ lông cũng được các nghiên cứu chứng minh là có nhiều tác dụng tốt với sức khỏe như khả năng kháng khuẩn và diệt ký sinh trùng đường ruột, kháng viêm và giảm đau, điều trị hội chứng ruột kích thích, viêm đại tràng, chống oxy hóa, bảo vệ tế bào, hỗ trợ hạ đường huyết…
Lá mơ lông có nhiều công dụng với sức khỏe, trong đó có giải độc cơ thể.
2. Lá mơ lông có tác dụng giải độc như thế nào?
Tác dụng giải độc theo Đông y được hiểu theo nghĩa rộng, không chỉ là khả năng trung hòa độc tố. Theo đó, tác dụng giải độc của lá mơ lông được thể hiện qua các phương diện:
Giải độc xà trùng: Điều trị các trường hợp nhiễm độc do rắn cắn, côn trùng cắn.
Giải độc sang dương: Hỗ trợ điều trị các chứng mụn nhọt, lở loét.
Giải thử độc: Hỗ trợ điều trị người bị say nắng, say nóng.
Giải thực độc: Điều trị các chứng ngộ độc thức ăn, thức ăn tích trệ.
Giải dược độc: Hỗ trợ bảo vệ gan, thận, giúp cơ thể đào thải độc tố từ các hóa chất bảo vệ thực vật, giải độc rượu bia.
Các nghiên hiện đại cũng tìm ra nhiều hoạt chất giúp lý giải tác dụng giải độc của lá mơ lông:
Nhóm iridoid glycosides: Là nhóm hoạt chất chiếm tỷ lệ cao, có tác dụng kháng viêm cực mạnh, giúp trung hòa các phản ứng viêm do độc tố gây ra.
Các hợp chất sulfur: Tạo ra mùi đặc trưng cho lá mơ lông, đồng thời có khả năng kháng khuẩn, ức chế sự phát triển của vi khuẩn đường ruột.
Flavonoid và acid phenolic: Có khả năng chống oxy hóa, bảo vệ tế bào gan và thận trước các tác nhân độc hại.
Các nghiên cứu hiện đại còn chứng minh lá mơ lông có tác dụng bảo gan và bảo vệ thận. Khi cơ thể bị nhiễm độc, các hoạt chất trong lá mơ lông giúp tăng cường khả năng chuyển hóa và đào thải độc tố của gan, đồng thời giảm nhẹ tổn thương tại cầu thận.
3. Một số cách sử dụng lá mơ lông giải độc
3.1 Giải độc sang dương (điều trị mụn nhọt, thũng độc)
Nguyên liệu: Lá mơ lông tươi 1 nắm, 1 nhúm muối.
Cách dùng: Giã nát lá tươi với muối, đắp lên vùng da bị mụn nhọt, sưng tấy hoặc lở loét, ngày thay băng 2 lần.
Tác dụng: Lá mơ lông có tác dụng thanh nhiệt giải độc và tiêu thũng, muối kết hợp với dịch lá giúp sát khuẩn bề mặt, rút dịch mủ và làm dịu phản ứng viêm tại chỗ.
Lưu ý: Không đắp lên các vết thương đã hoại tử sâu hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng máu nếu không có chỉ định chuyên môn.
3.2 Giải thử (điều trị trúng nắng, say nắng)
Nguyên liệu: 30 - 40g lá hoặc thân mơ lông tươi, 500ml nước lọc.
Cách dùng: Giã nát lá tươi, pha với nước lọc, gạn lấy nước cốt uống trực tiếp; thêm chút đường cho dễ uống.
Tác dụng: Lá mơ có tính bình, giúp thanh lọc nhiệt độc tích tụ trong cơ thể do nắng nóng gây ra, điều hòa lại thân nhiệt và bù lại lượng dịch bị mất.
3.3 Giải thực độc (điều trị ngộ độc thức ăn, kiết lỵ)
Nguyên liệu: 30 - 50g lá mơ lông, 1 - 2 quả trứng gà ta.
Cách dùng: Lá mơ lông thái nhỏ, trộn đều với trứng, bọc vào lá chuối rồi áp chảo hoặc hấp cách thủy, ăn 2 - 3 lần mỗi ngày.
Tác dụng: Lá mơ lông có khả năng diệt amip và vi khuẩn lỵ nhờ nhóm hợp chất lưu huỳnh. Trứng gà cung cấp protein giúp niêm mạc ruột mau phục hồi sau khi bị độc tố tấn công.
Lưu ý: Không dùng mỡ hoặc dầu ăn khi chế biến bài thuốc này, tránh làm tăng gánh nặng cho đường ruột đang bị nhiễm độc.
Lá mơ lông kết hợp với trứng có tác dụng giải thực độc.
3.4 Giải dược độc (bảo vệ gan, thận trước hóa chất, rượu bia)
Nguyên liệu: 15 - 20g rễ hoặc thân già của cây mơ lông (khô), 600ml nước.
Cách dùng: Sắc nước uống hằng ngày như trà trong các đợt phải dùng thuốc Tây dài ngày hoặc sau khi uống rượu bia.
Tác dụng: Lá mơ lông có tác dụng bảo vệ gan thông qua việc tăng cường hoạt động của các enzyme chống oxy hóa trong gan, giúp trung hòa các gốc tự do phát sinh từ hóa chất.
3.5 Giải độc xà trùng (hỗ trợ điều trị rắn cắn, côn trùng cắn)
Nguyên liệu: 30 - 50g lá mơ lông tươi, một ít muối hạt.
Cách dùng: Rửa sạch lá bằng nước muối, giã nát vắt lấy nước cốt cho nạn nhân uống, phần bã dùng đắp trực tiếp lên vết cắn và băng lại.
Tác dụng: Các hoạt chất sulfur và iridoid giúp trung hòa một phần độc tính của nọc và kháng viêm, ngăn chặn nọc độc lan nhanh qua hệ bạch huyết.
Lưu ý: Đây chỉ là biện pháp sơ cứu bước đầu, ngay sau đó phải đưa nạn nhân đến các cơ sở y tế để kiểm tra và điều trị.
BS. Nguyễn Huy Hoàng