Từ năm 2026, các quy định về hưởng lương hưu từ BHXH tự nguyện sẽ có nhiều thay đổi quan trọng theo Luật BHXH năm 2024. Điểm đáng chú ý nhất là việc rút ngắn thời gian đóng tối thiểu xuống còn 15 năm.
Theo quy định mới, người tham gia BHXH tự nguyện được hưởng lương hưu khi đáp ứng đủ hai điều kiện gồm độ tuổi và thời gian đóng. Cụ thể, lao động nam phải đủ 61 tuổi 6 tháng, lao động nữ đủ 57 tuổi. Đồng thời, người tham gia phải có thời gian đóng BHXH từ đủ 15 năm trở lên.
Mức lương hưu hằng tháng được tính trên cơ sở mức bình quân thu nhập làm căn cứ đóng BHXH, với tỉ lệ hưởng được xác định theo thời gian tham gia.
Từ năm 2026, cách tính lương hưu BHXH tự nguyện có sự điều chỉnh, giúp người lao động tự do dễ tiếp cận an sinh khi về già. Ảnh: BHXH TP.HCM
Đối với lao động nữ, khi đóng đủ 15 năm sẽ được hưởng 45% mức bình quân thu nhập. Sau đó, mỗi năm đóng thêm được tính thêm 2%, với mức hưởng tối đa không quá 75%.
Đối với lao động nam, trường hợp đóng đủ 20 năm được hưởng 45%, mỗi năm đóng thêm được tính thêm 2%, mức hưởng tối đa là 75%. Riêng trường hợp đóng từ đủ 15 năm đến dưới 20 năm, tỷ lệ hưởng được xác định ở mức 40% tương ứng với 15 năm, sau đó mỗi năm đóng thêm được tính thêm 1%.
Ngoài lương hưu hằng tháng, người tham gia BHXH tự nguyện khi đủ điều kiện còn được hưởng thêm nhiều quyền lợi khác. Trong đó, người lao động được nhận trợ cấp một lần nếu thời gian đóng vượt định mức, áp dụng đối với nam đóng trên 35 năm và nữ đóng trên 30 năm.
Bên cạnh đó, người đang hưởng lương hưu từ BHXH tự nguyện sẽ được cấp thẻ BHYT trong suốt thời gian hưởng lương hưu, góp phần bảo đảm quyền lợi chăm sóc sức khỏe khi về già.
Trường hợp người lao động đã đủ điều kiện hưởng lương hưu nhưng vẫn tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện, phần thời gian đóng vượt sẽ được tính trợ cấp bằng hai lần mức bình quân thu nhập làm căn cứ đóng cho mỗi năm đóng vượt.
Theo các Nghị quyết số 245 và 246/2025/QH15, Quốc hội đã cho phép sử dụng nguồn tích lũy cải cách tiền lương để điều chỉnh các chính sách an sinh xã hội. Trên cơ sở đó, trong năm 2026, Nhà nước dự kiến sẽ thực hiện tăng lương hưu và các khoản trợ cấp bảo hiểm xã hội từ nguồn ngân sách trung ương, qua đó mang lại tin vui cho hơn 3,5 triệu người đang hưởng các chế độ hiện nay.
TRẦN MINH