Cân đối, ổn định nguồn nước để sản xuất vụ hè thu

một giờ trướcBài gốc

Mực nước tại đập dâng Phước Hưng thấp hơn mọi năm, cần sớm trổ nước từ hồ Trước Đông về để đổ ải, phục vụ gieo sạ lúa vụ hè thu. Ảnh: HOÀNG HIỆP

Nắng nóng đến sớm

Từ đầu năm 2026 đến nay, trên địa bàn thành phố Đà Nẵng trời ít mưa và nắng nóng xuất hiện sớm hơn mọi năm làm mực nước trong nhiều hồ chứa, đập dâng... bị hạ thấp. Tại đập dâng Phước Hưng thuộc xã Bà Nà, mực nước ở thượng lưu thấp hơn ngưỡng tràn đến 0,4m. Trong khi đó, tại cánh đồng Côi ở gần đó, đến ngày 11/5 vẫn chưa có nước vào ruộng dù ngày 15/5 là bắt đầu triển khai xuống giống lúa vụ hè thu, khiến nhiều nông dân lo lắng.

Ông Phạm Văn Thành (trú thôn Phước Hưng, xã Bà Nà) cho hay: “Ở đây đã 2 tháng rồi không mưa nên nhiều kênh, mương, hồ bị cạn nước. Mực nước trong đập dâng Phước Hưng cũng hạ xuống rất thấp so với mọi năm. Đến ngày 11/5 mà chưa đưa nước vào ruộng là trễ so với mọi năm vì cánh đồng này phải đưa nước vào ngâm 3-4 ngày thì xe cơ giới mới lồng và người dân vệ sinh đồng ruộng, làm mặt bằng để gieo sạ. Vì thế, nông dân không thể xuống giống lúa vụ hè thu vào đúng ngày 15/5 tới. Các đơn vị liên quan cần sớm trổ nước từ hồ Trước Đông về đầy đập dâng Phước Hưng để đưa nước vào ruộng kịp phục vụ đổ ải, gieo sạ lúa vụ hè thu”.

Cánh đồng ở thôn Hòa Khương Tây, xã Bà Nà đang chờ nước về. Ảnh: HOÀNG HIỆP

Tương tự, tại cánh đồng thôn Hòa Khương Tây thuộc xã Bà Nà, các thửa ruộng đã được cày lật đất lên, phơi nắng lâu ngày và đến ngày 11/5 vẫn chưa đưa nước vào ruộng. Mực nước tại đập Mẫu Lê ở giữa cánh đồng cũng hạ thấp.

Bà Trần Thị Thái (trú thôn Hòa Khương Tây, xã Bà Nà) nhìn nhận: “Năm nay mới đầu mùa hè đã thấy hạn hán. Cánh đồng này không thể trông chờ nước từ đập Mẫu Lê được, mà cần đưa nước từ trạm bơm lấy nước sông Túy Loan lên để đổ ải, gieo sạ lúa vụ hè thu. Tuy nhiên, từ đầu năm đến nay, với lượng mưa ít và nắng gay gắt hơn mọi năm nên đơn vị quản lý, vận hành trạm bơm Túy Loan cần theo dõi chặt chẽ độ mặn của nguồn nước sông Túy Loan để tránh bơm nhầm nước mặn vào ruộng”.

Triển khai nhiều giải pháp công trình

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, dự kiến trong vụ hè thu sắp tới, tổng diện tích sản nghiệp cần được cung cấp nước tưới bằng các biện pháp khoảng 28.120ha. Tuy nhiên, qua cân đối nguồn nước trong các hồ, đập, dự kiến diện tích sản xuất bị hạn, thiếu nước tưới trong vụ hè thu khoảng 7.287ha; riêng tổng diện tích thiếu nước do các hồ chứa đảm nhận tưới, cần chống hạn khoảng 3.048ha.

Trong đó, khi xảy ra nắng hạn gay gắt, các diện tích ở cuối các kênh, nhánh thuộc khu tưới của hồ Phú Ninh sẽ gặp khó khăn về nước tưới, phải chống hạn khoảng 2.379ha thuộc xã, phường như: Tam Anh, Tam Xuân, Hương Trà, Bàn Thạch, Chiên Đàn, Tây Hồ, Thăng Điền, Thăng An, Xuân Phú, Duy Xuyên, Nam Phước, thành phố Đà Nẵng...

Bên cạnh đó, các diện tích sản xuất nông nghiệp bị thiếu nước tưới gồm: khoảng 60ha ở khu tưới của hồ Thái Xuân thuộc các xã Núi Thành, Tam Mỹ, Tam Anh; 61ha ở cuối kênh Chính Đông của hồ Đông Tiển thuộc xã Đồng Dương; 60ha ở khu tưới của hồ Phước Hà thuộc các xã Thăng Phú, Đồng Dương; 100ha ở khu tưới của hồ Thạch Bàn thuộc xã Thu Bồn.

Mực nước tại đập dâng Mẫu Lê đang ở mức rất thấp. Ảnh: HOÀNG HIỆP

Cùng với đó, cần chống hạn khu tưới cuối kênh Chính Đông của hồ Vĩnh Trinh với diện tích khoảng 80ha thuộc xã Duy Xuyên; khu tưới cuối 2 kênh N1 và N2 của hồ Phú Lộc với diện tích khoảng 20ha thuộc địa bàn xã Duy Xuyên… Ngoài ra, toàn bộ diện tích khu tưới các trạm bơm điện cố định có khả năng xảy ra thiếu nước do mực nước sông hạ thấp, đáy sông bị bồi lấp và nguồn nước bị nhiễm mặn tổng cộng khoảng 4.239ha…

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, để ứng phó với hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn trong bối cảnh vụ hè thu chịu tác động của hình thái thời tiết El Nino, bên cạnh các giải pháp phi công trình, các địa phương và đơn vị liên quan triển khai nhiều giải pháp công trình để chống hạn, thiếu nước…, đảm bảo cấp nước phục vụ sản xuất nông nghiệp.

Theo đó, bên cạnh tăng cường vận hành các trạm bơm điện cố định để chống hạn, các đơn vị triển khai sửa chữa, lắp đặt, vận hành các máy bơm điện, bơm dầu và các trạm bơm dã chiến để tưới cho các khu vực thiếu nước thuộc phạm vi tưới của các hồ chứa như: Phú Ninh, Đông Tiển, Phước Hà, Thái Xuân, Thạch Bàn, Vĩnh Trinh, Phú Lộc.

Cùng với đó, đắp các đập tạm để chống hạn cho diện tích 162ha thuộc khu tưới của hồ Hòa Trung; 31ha thuộc khu tưới của hồ Đồng Nghệ. Đồng thời, lắp đặt các máy bơm để bơm lượng nước chết của các hồ như: Hóc Khế, Hố Gáo, Hố Cái, Hòa Khê, Hố Thung, Truông Đá Bạc, Diêu Phong, Hốc Gối, Đồng Tréo, Hố Trảy với diện tích khoảng 100ha.

Tuyến đập tạm ngăn mặn, giữ ngọt trên sông Vĩnh Điện đang chờ được hàn khẩu, đắp hoàn thành. Ảnh: HOÀNG HIỆP

Ngoài ra, nạo vét, khơi thông dòng chảy của sông Vu Gia, Lạc Thành, La Thọ, Vĩnh Điện… và các tuyến kênh tưới, kênh tiêu, kênh dẫn và bể hút các trạm bơm điện, bơm dầu; đắp các đập tạm thuộc khu tưới của các trạm bơm An Trạch, Bích Bắc, Túy Loan, Hòa Nhơn... Các đơn vị, địa phương cũng đắp các đập tạm tại các cầu Tân An, Gò Nổi và trên sông Vĩnh Điện để ngăn mặn, giữ ngọt, đảm bảo vận hành các trạm bơm cấp nước sinh hoạt và sản xuất nông nghiệp.

Theo dự báo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, hiện tượng El Nino có cường độ từ trung bình đến mạnh có thể xuất hiện vào thời kỳ từ tháng 6 đến tháng 8/2026 với xác suất khoảng từ 80 - 90%. Do hiện tượng này, nhiệt độ trung bình trên cả nước có xu hướng cao hơn bình thường. Số ngày nắng nóng gia tăng, cường độ gay gắt hơn năm 2025. Lượng mưa có khả năng thiếu hụt trong các tháng mùa khô. Trên các sông từ Đà Nẵng đến Lâm Đồng, lượng dòng chảy trên các sông phổ biến thiếu hụt từ 15 - 40% so với trung bình nhiều năm…

HOÀNG HIỆP

Nguồn Đà Nẵng : https://baodanang.vn/can-doi-on-dinh-nguon-nuoc-de-san-xuat-vu-he-thu-3336224.html