Do đó, cần thiết phải thực thi ngay các phương án cắt giảm, đơn giản hóa TTHC đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, nhằm tạo thuận lợi cho tổ chức, cá nhân, tạo lập môi trường kinh doanh thuận lợi, lành mạnh, công bằng; thúc đẩy đổi mới, sáng tạo; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.
Công tác kiểm soát TTHC chưa được quan tâm đúng mức
Thực hiện Nghị quyết số 66/NQ-CP của Chính phủ phê duyệt Chương trình cắt giảm, đơn giản hóa TTHC liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh năm 2025 và 2026 cùng các văn bản chỉ đạo liên quan và để tạo thuận lợi cho cá nhân, tổ chức, thời gian qua, Bộ Tư pháp đã chủ trì, phối hợp với các Bộ, cơ quan ngang Bộ rà soát các TTHC, quy định liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh trong các phương án đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt thuộc phạm vi quản lý của các Bộ, cơ quan ngang Bộ. Trong đó, đã phân loại các phương án đã thực thi, các phương án đã đưa vào sửa đổi trong các văn bản đã trình hoặc dự kiến trình cấp có thẩm quyền trong tháng 1/2026;
Tuy nhiên, công tác kiểm soát TTHC chưa được các Bộ, cơ quan ngang Bộ và địa phương quan tâm đúng mức, chưa đảm bảo tính thực chất và gắn kết chặt chẽ với công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật, nhất là trong việc xây dựng và thực thi phương án cắt giảm, đơn giản hóa TTHC; việc cập nhật thông tin trên Cơ sở dữ liệu (CSDL) quốc gia về TTHC chưa kịp thời, ảnh hưởng đến việc theo dõi, tổng hợp và kiểm soát TTHC theo từng cấp chính quyền; việc kiểm soát TTHC đặc thù ở địa phương chưa đạt hiệu quả như mong muốn.
Công tác phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị còn thiếu chủ động, chặt chẽ, kịp thời, nhất là trong việc hướng dẫn triển khai thực hiện kiến trúc mới về Hệ thống thông tin giải quyết TTHC cấp Bộ, cấp tỉnh, trong khi tiến độ yêu cầu hoàn thành rất gấp. Trong kiến trúc dự kiến thiết lập Hệ thống điều phối giải quyết TTHC (là thành phần của Cổng Dịch vụ công quốc gia), tuy nhiên, đến nay Hệ thống chưa được đưa vào vận hành, cũng như chưa có hướng dẫn kết nối giữa Hệ thống điều phối giải quyết TTHC với Hệ thống thông tin giải quyết TTHC.
Đáng chú ý, việc đổi mới tư duy và giải pháp thực hiện cải cách TTHC dựa trên dữ liệu ở một số Bộ, ngành, địa phương chưa đáp ứng yêu cầu. Nghị quyết số 66.7/2025/NQ-CP của Chính phủ giao trách nhiệm cho các cơ quan chủ quản CSDL công bố phạm vi thông tin trong CSDL được khai thác, sử dụng thay thế giấy tờ trong thành phần hồ sơ TTHC; nhưng đến nay chưa có hướng dẫn chi tiết quy trình, thủ tục công bố CSDL để các cơ quan chủ quản CSDL thực hiện thống nhất, đồng bộ…
Tiếp tục bổ sung các phương án cắt giảm, đơn giản hóa TTHC
Vì vậy, để bảo đảm thực thi toàn bộ các phương án đã được phê duyệt, Bộ Tư pháp được giao chủ trì xây dựng dự thảo Nghị quyết cắt giảm, đơn giản hóa TTHC liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh nhằm bảo đảm thực thi các phương án còn lại tại các luật, nghị định, quyết định của Thủ tướng Chính phủ hiện vẫn chưa hoàn thành. Riêng đối với việc sửa đổi, bổ sung các văn bản là thông tư, thông tư liên tịch thì các Bộ, cơ quan ngang Bộ chủ động nghiên cứu, ban hành theo thẩm quyền hoặc đề xuất cấp có thẩm quyền ban hành để thực thi phương án, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ với nội dung đề xuất sửa đổi, bổ sung tại các văn bản luật, nghị định, quyết định.
Qua làm việc giữa Bộ Tư pháp và các Bộ, ngành, trong dự thảo Nghị quyết cắt giảm, đơn giản hóa TTHC liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh có bổ sung một số quy định so với các phương án đã được phê duyệt.
Cụ thể, bổ sung phương án so với Quyết định số 2070/QĐ-TTg theo hướng giảm từ 51 ngày làm việc xuống còn 7 ngày làm việc đối với thời hạn giải quyết thủ tục thay đổi nội dung giấy chứng nhận hoạt động cung ứng dịch vụ thông tin tín dụng tại khoản 4 Điều 13 Nghị định số 58/2021/NĐ-CP quy định về hoạt động cung ứng dịch vụ thông tin tín dụng để tạo điều kiện thuận lợi cho tổ chức tín dụng theo chủ trương của Chính phủ tại Nghị quyết 66/NQ-CP.
Còn tại Quyết định số 2020/QĐ-TTg có 1 Phương án đơn giản hóa TTHC đối với mã TTHC: 1.013729. Tuy nhiên, sau khi rà soát, Bộ Nội vụ đề xuất bãi bỏ TTHC này với các lý do sau: Để bảo đảm tính thống nhất với quy định về hình thức tổ chức, cá nhân Việt Nam đầu tư ra nước ngoài; việc bãi bỏ TTHC đạt mục tiêu cắt giảm, đơn giản hóa, giảm gánh nặng chi phí, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp cao hơn so với phương án tại Quyết định số 2020/QĐ-TTg.
Ngoài ra, theo Quyết định số 2671/QĐ-TTg ngày 10/12/2025 phê duyệt Phương án cắt giảm, đơn giản hóa TTHC liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương (lần 2), một số điều tại Nghị định số 61/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều Luật Điện lực về giấy phép hoạt động điện lực (khoản 1 Điều 13, Điều 14, khoản 4 Điều 15, Điều 16, điểm b khoản 1 Điều 23) không có trong Phương án được phê duyệt theo Quyết định số 2671/QĐ-TTg nhưng có quy định dẫn chiếu đến các điều, khoản cần được sửa đổi, bổ sung. Do đó, cần sửa đổi, bổ sung quy định tại các Điều này để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của quy định pháp luật và tạo thuận lợi trong việc tra cứu, áp dụng trong thực tiễn…
Bộ Công Thương:
Tháo gỡ hiệu quả các điểm nghẽn trong cấp phép hoạt động điện lực
Bộ Công Thương đang xây dựng dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 61/2025/NĐ-CP về cấp phép hoạt động điện lực.
Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long vừa chủ trì cuộc họp nghe báo cáo về dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 61/2025/NĐ-CP về cấp phép hoạt động điện lực. (Ảnh: Báo Công Thương)
Một điểm nhấn đáng chú ý của dự thảo Nghị định là việc cắt giảm mạnh mẽ và thực chất các TTHC trong lĩnh vực cấp phép hoạt động điện lực. Cụ thể, dự thảo Nghị định đề xuất bãi bỏ 46 khoản và sửa đổi, thay thế 30 khoản liên quan đến điều kiện, thành phần hồ sơ cấp phép. Nhiều loại giấy tờ được xác định là trùng lặp, không còn phù hợp với thực tiễn đã được đề xuất loại bỏ. Dự thảo bãi bỏ yêu cầu nộp giấy chứng nhận đăng ký phát triển điện mặt trời mái nhà trong hồ sơ cấp phép, nhằm bảo đảm tính đồng bộ với các Nghị định sửa đổi số 57 và 58 đang được xây dựng.
Đáng chú ý, tại nhiều điều của Nghị định 61, số lượng điều kiện và thành phần hồ sơ được cắt giảm đáng kể. Có quy định giảm từ 9 đầu mục điều kiện xuống còn 2, nhiều thủ tục hồ sơ được rút gọn khoảng một nửa so với hiện hành.
Lãnh đạo Bộ Công Thương kỳ vọng, với các đề xuất mang tính cải cách sâu rộng, dự thảo Nghị định sửa đổi Nghị định 61/2025/NĐ-CP sẽ tháo gỡ hiệu quả các điểm nghẽn trong công tác cấp phép hoạt động điện lực, tạo môi trường đầu tư, kinh doanh minh bạch, thuận lợi hơn cho các dự án năng lượng, qua đó góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia trong giai đoạn tới.
Bộ Tài chính:
Tạo thuận lợi hơn nữa cho hoạt động xuất nhập khẩu
Từ ngày 1/2/2026, Thông tư số 121/2025/TT-BTC sửa đổi, bổ sung một số điều của các Thông tư quy định về thủ tục hải quan, kiểm tra, giám sát hải quan, thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và quản lý thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu sẽ có hiệu lực thi hành, với nhiều quy định tạo thuận lợi hơn nữa cho hoạt động xuất nhập khẩu.
Trong đó, Thông tư 121/2025/TT-BTC đã quy định về việc khai và nộp các chứng từ thuộc bộ hồ sơ hải quan.
Quang cảnh Hội nghị tập huấn, giới thiệu Thông tư 121/2025/TT-BTC và một số văn bản khác. (Ảnh: H.C)
Cụ thể, quy định việc khai và nộp tờ khai, chứng từ được thực hiện qua hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan. Người khai hải quan phải lưu trữ bản chính các chứng từ thuộc bộ hồ sơ hải quan; tự chịu trách nhiệm về sự xác thực của nội dung đã khai và các chứng từ đã nộp, xuất trình; về sự thống nhất nội dung thông tin giữa hồ sơ lưu tại doanh nghiệp với hồ sơ lưu tại cơ quan hải quan và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật đối với việc chuyển đổi chứng từ từ bản giấy sang dạng chỉ tiêu thông tin điện tử. Cơ quan Hải quan chỉ kiểm tra khi có dấu hiệu vi phạm.
Thông tư chỉ liệt kê các chứng từ thuộc bộ hồ sơ hải quan (không quy định bản chụp hay bản chính). Người khai hải quan khai các chỉ tiêu thông tin về tờ khai hải quan, khai các chỉ tiêu thông tin về các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan; quy định nguyên tắc trường hợp hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan chưa có chức năng tiếp nhận chỉ tiêu thông tin của các chứng từ thì người khai hải quan nộp bản scan có xác nhận bằng chữ ký số thông qua hệ thống.
Đồng thời, quy định thực hiện số hóa tất cả các chứng từ thuộc bộ hồ sơ trong thông quan dưới dạng chỉ tiêu thông tin, các chứng từ này hiện nay người khai hải quan phải nộp cho cơ quan Hải quan thông qua hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan hoặc nộp trực tiếp cho cơ quan Hải quan đối với trường hợp pháp luật quy định nộp bản chính.
Quy định trên sẽ tác động tích cực hoạt động xuất nhập khẩu, hồ sơ hoàn toàn dưới dạng dữ liệu điện tử hoặc gửi đến cơ quan Hải quan qua hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan, giúp cho việc thông quan hàng hóa được nhanh chóng, người khai hải quan không phải đến cơ quan Hải quan nộp chứng từ giấy (trong trường hợp cơ quan quản lý chuyên ngành quy định nộp/xuất trình bản chính), tiết kiệm chi phí cho doanh nghiệp, về phía cơ quan Hải quan có dữ liệu tập trung.
H.Thư