Lãnh đạo Thành ủy TP. Cần Thơ cho biết, thời gian qua công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa trên địa bàn đã có nhiều chuyển biến tích cực
Tọa đàm tập trung đánh giá thực trạng công tác bảo tồn di sản văn hóa sau sắp xếp đơn vị hành chính; đồng thời đề xuất giải pháp phát huy giá trị di tích gắn với phát triển du lịch, chuyển đổi số và xây dựng thương hiệu văn hóa địa phương trong giai đoạn mới.
Phát biểu chỉ đạo định hướng tại tọa đàm, ông Trần Văn Huyến, Phó Bí thư Thành ủy Cần Thơ cho biết, sau sáp nhập đơn vị hành chính, TP. Cần Thơ hiện sở hữu hệ thống di tích lịch sử - văn hóa phong phú với 108 di tích được xếp hạng, gồm 1 di tích quốc gia đặc biệt, 31 di tích cấp quốc gia và 76 di tích cấp thành phố; cùng với đó là 16 di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia.
Theo ông Trần Văn Huyến, đây không chỉ là những “địa chỉ đỏ” ghi dấu quá trình khai phá vùng đất Tây Nam Bộ và đấu tranh cách mạng của dân tộc, mà còn là không gian lưu giữ những giá trị văn hóa đặc sắc, phản ánh sự giao thoa của cộng đồng các dân tộc Kinh - Khmer - Hoa trên địa bàn Cần Thơ.
Ông Trần Văn Huyến, Phó Bí thư Thành ủy TP. Cần Thơ phát biểu chỉ đạo
“Đây là nguồn lực nội sinh và sức mạnh mềm quan trọng để thành phố phát triển du lịch văn hóa, công nghiệp văn hóa và phát triển bền vững trong giai đoạn mới”, ông Trần Văn Huyến nhấn mạnh.
Lãnh đạo Thành ủy Cần Thơ cho biết, thời gian qua, công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa trên địa bàn đã có nhiều chuyển biến tích cực, đặc biệt trong triển khai chuyển đổi số.
Thành phố từng bước ứng dụng nền tảng số, công nghệ thực tế ảo và trí tuệ nhân tạo (AI) trong số hóa, quản lý, trưng bày và quảng bá di sản; đồng thời tích hợp giáo dục di sản vào hoạt động văn hóa học đường nhằm đưa các giá trị lịch sử - văn hóa đến gần hơn với cộng đồng, nhất là thế hệ trẻ.
Nhiều địa phương cũng chủ động gắn bảo tồn di tích với phát triển du lịch cộng đồng, giáo dục truyền thống và xây dựng đời sống văn hóa cơ sở; bước đầu hình thành các sản phẩm du lịch văn hóa mang dấu ấn riêng, góp phần quảng bá hình ảnh quê hương, con người Cần Thơ và tạo thêm sinh kế cho người dân.
Đại biểu tham dự tọa đàm
Tuy nhiên, ông Trần Văn Huyến cũng thẳng thắn nhìn nhận, công tác bảo tồn và phát huy giá trị di tích gắn với phát triển du lịch vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức.
Tác động của biến đổi khí hậu, triều cường, sụt lún đang ảnh hưởng trực tiếp đến nhiều công trình di tích lâu đời; nguồn lực đầu tư cho trùng tu, tôn tạo còn hạn chế; công tác xã hội hóa chưa đồng đều; sản phẩm du lịch gắn với di sản văn hóa còn thiếu tính đặc trưng.
Bên cạnh đó, chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa ở một số nơi còn thiếu đồng bộ; công tác quảng bá, truyền thông số về di sản chưa tạo được sức lan tỏa mạnh; nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực bảo tồn và du lịch văn hóa chưa đáp ứng yêu cầu.
“Những vấn đề đặt ra hiện nay cho thấy công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa trên địa bàn thành phố vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức; đòi hỏi phải tiếp tục đổi mới tư duy, nâng cao hiệu quả quản lý và huy động hiệu quả các nguồn lực xã hội cùng tham gia”, ông Trần Văn Huyến nhấn mạnh.
Bà Nguyễn Thị Ngọc Điệp, Phó Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ
Tại tọa đàm, bà Nguyễn Thị Ngọc Điệp, Phó Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ cho biết, hệ thống di tích trên địa bàn thành phố rất đa dạng về loại hình, gồm 1 di tích khảo cổ, 1 danh lam thắng cảnh, 24 di tích kiến trúc nghệ thuật và 82 di tích lịch sử; đồng thời còn lưu giữ nhiều cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo và các giá trị văn hóa đặc trưng vùng sông nước.
Theo bà Nguyễn Thị Ngọc Điệp, các di tích phản ánh rõ nét tiến trình khai hoang, mở đất, đấu tranh cách mạng và sự giao thoa văn hóa độc đáo của các dân tộc trên địa bàn thành phố.
Theo Nguyễn Thị Ngọc Điệp, trước khi diễn ra tọa đàm, Đoàn khảo sát của Thành ủy đã thực hiện khảo sát thực tế tại 8 đơn vị di tích trọng điểm trên địa bàn từ ngày 7 đến 15.4.2026; đồng thời nghiên cứu, học tập kinh nghiệm tại Bến Nhà Rồng và Chiến khu Rừng Sác (TP.HCM) nhằm tìm kiếm mô hình phù hợp cho công tác quản lý, bảo tồn và khai thác di tích gắn với phát triển du lịch.
Nhà báo Đặng Duy Khôi - Báo và Phát thanh, Truyền hình Cần Thơ trình bày tham luận
Tọa đàm tập trung thảo luận bốn nhóm nội dung chính, gồm: đánh giá thực trạng công tác quản lý di tích sau sắp xếp đơn vị hành chính; phát huy vai trò di tích trong giáo dục truyền thống; tháo gỡ “nút thắt” trong gắn kết di sản với du lịch; đồng thời đề xuất các mô hình, giải pháp sáng tạo nhằm đưa di tích trở thành sản phẩm du lịch đặc sắc phục vụ phát triển kinh tế - xã hội địa phương.
Ông Nguyễn Ngọc Tâm, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TP. Cần Thơ khẳng định, tọa đàm là hoạt động có ý nghĩa thiết thực nhằm cụ thể hóa chủ trương của Đảng về xây dựng và phát triển văn hóa Việt Nam trong thời kỳ mới.
Đồng thời, cung cấp thêm cơ sở thực tiễn phục vụ công tác tham mưu cho Thành ủy trong lãnh đạo, chỉ đạo bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa gắn với phát triển du lịch.
Các tham luận và ý kiến trao đổi tại tọa đàm đã kết nối khá toàn diện giữa lý luận và thực tiễn; giữa bảo tồn và phát triển; giữa giáo dục truyền thống và phát triển du lịch; giữa quản lý nhà nước với vai trò của cộng đồng, doanh nghiệp và các nhà khoa học.
Ông Nguyễn Ngọc Tâm, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TP. Cần Thơ
Từ kết quả khảo sát và các tham luận tại tọa đàm, Ban Tổ chức đề xuất nhiều định hướng trọng tâm như tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy, chính quyền trong quản lý di tích; đẩy mạnh chuyển đổi số; xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung về di sản; phát triển các sản phẩm du lịch văn hóa đặc trưng; gắn bảo tồn di tích với giáo dục truyền thống và xây dựng con người Cần Thơ phát triển toàn diện.
THÙY TRANG; ảnh: MINH TRUNG